Partia Antymasońska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Partia Antymasońska
Państwo  Stany Zjednoczone
Lider William Wirt
Thaddeus Stevens
Przewodniczący Thurlow Weed
Data założenia 1828
Data rozwiązania 1840
Ideologia polityczna antymasoneria
Thurlow Weed, przewodniczący Partii Antymasońskiej
William Wirt, kandydat na prezydenta w 1832

Partia Antymasońska[1] (ang. Anti-Masonic Party) – partia polityczna istniejąca i działająca w Stanach Zjednoczonych w latach 1828–1840.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze grupy sprzeciwiające się działalności wolnomularskiej powstały w Stanach Zjednoczonych w połowie lat 20. XIX wieku[2]. W 1826 roku mason William Morgan z Batavii, niezadowolony z działalności loży, postanowił upublicznić działalność jej członków[3]. Kiedy ogłosił ten plan, we wrześniu został uprowadzony do Fortu Niagara, gdzie słuch o nim zaginął[3]. Zniknięcie i domniemana śmierć wzmogła nastroje antymasońskie w społeczeństwie amerykańskim[2]. Rok później pierwsze grupy przeciwne wolnomularstwu zorganizowały konwencję, a w 1828 roku powołały komitet polityczny, którego celem było utworzenie partii[4].

Działalność[edytuj | edytuj kod]

Liderem został Thurlow Weed[4]. W tym samym roku odbywały się wybory do legislatur stanowych i prezydenckie[4]. Antymasoni zdobyli kilkanaście mandatów w legislaturze Nowego Jorku, a w wyborach prezydenckich zdecydowanie popierali Johna Quincy’ego Adamsa, twierdząc że jego przeciwnik, Andrew Jackson, jest zwolennikiem masonów[4]. Ich postulaty były przedstawiane w gazecie „Antimasonic Enquires”[4]. Po porażce Adamsa, antymasoni pozostali jedyną opozycją w kraju, a ich ruch rozwijał się głównie w stanach Nowej Anglii: Massachusetts, Connecticut, Vermont, a także Ohio, Pensylwanii i Nowym Jorku[4]. Ich postulaty opierały się głównie na hasłach związanych ze sprzeciwem wobec tajnych stowarzyszeń[4]. Ponadto zarzucali korupcję organom administracji publicznej i głosili suwerenność ludu[4]. Dzięki temu uzyskali duże poparcie wśród farmerów, klasy średniej i niższej, a także od osób, które dotąd były politycznie bierne[5]. W 1830 roku do zwolenników antymasonów dołączyły protestanckie grupy religijne: baptyści, metodyści i kongregacjonaliści[5]. W tym samym roku zwołano ogólnokrajową konwencję partii, gdzie wystawiono kandydatów na gubernatorów[5]. Rok później w Baltimore odbyła się następna konwencja, w czasie której nominowano Williama Wirta jako kandydata na prezydenta i Amosa Ellmakera, jako kandydata na wiceprezydenta na wybory w 1832 roku[3]. Duet nie odniósł sukcesu wyborczego, w wyniku czego już rok później liderzy z Nowego Jorku zaczęli przechodzić do nowo formującej się Partii Wigów[3]. Przed wyborami w 1836 roku większość ze struktur stanowych już nie istniała, a jej zwolennicy popierali kandydata wigów – Williama Henry’ego Harrisona[5]. Najdłużej Partia Antymasońska istniała w Pensylwanii i Vermoncie[5]. Ostatnia konwencja odbyła się w Filadelfii w 1838 roku, gdzie delegaci poparli Harrisona[3].

Wybory prezydenckie Kandydat Głosy powszechne Głosy elektorskie
1832 William Wirt 100 715[6] 7[7]
Wybory do Izby Reprezentantów Liczba mandatów[8]
1828 5
1830 17
1832 25
1834 16
1836 7
1838 6

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. A. Bartnicki: Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki. s. 162.
  2. a b I. Rusinowa: Z dziejów amerykańskich partii politycznych. s. 64.
  3. a b c d e Anti-Masonic Party (ang.). Encyklopedia Britannica. [dostęp 2018-02-26].
  4. a b c d e f g h I. Rusinowa: Z dziejów amerykańskich partii politycznych. s. 65.
  5. a b c d e I. Rusinowa: Z dziejów amerykańskich partii politycznych. s. 66.
  6. US President – National Vote (ang.). Our Campaign. [dostęp 2017-05-16].
  7. Electoral College Box – 1832 (ang.). NARA. [dostęp 2017-05-16].
  8. Party Divisions of the House of Representatives (ang.). United States House of Representatives. [dostęp 2018-02-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]