Paul Ehrlich

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy niemieckiego chemika i bakteriologa (ur. 1854). Zobacz też: Paul R. Ehrlich – biolog i demograf (ur. 1932).
Paul Ehrlich na banknocie
Paul Ehrlich
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 14 marca 1854
Strzelin
Data i miejsce śmierci 20 sierpnia 1915
Bad Homburg
Zawód chemik, bakteriolog
Narodowość Niemiec
Paul Ehrlich signature.jpg

Paul Ehrlich (ur. 14 marca 1854 w Strzelinie, zm. 20 sierpnia 1915 w Bad Homburg) – niemiecki chemik i bakteriolog. Odkrywca salwarsanu – pierwszego w miarę skutecznego lekarstwa przeciwko kile stosowanego przed wynalezieniem antybiotyków. Uważany jest za twórcę podstaw chemioterapii.

Paul urodził się jako drugie dziecko Ismara i Rosy Ehrlich, z domu Weigert[1]. Ismar Ehrlich był producentem likierów i agentem loteryjnym, także przewodniczącym gminy żydowskiej w Strzelinie[2].

Kuzynem Ehrlicha ze strony matki był patolog Carl Weigert, który pokazał mu techniki barwienia komórek za pomocą substancji chemicznych, co pozwalało prowadzić obserwacje mikroskopowe[3]. Ehrlich uczęszczał do gimnazjum we Wrocławiu, a następnie podjął studia medyczne. Studiował na Uniwersytecie Wrocławskim, Uniwersytecie w Strasbourg, Uniwersytecie we Fryburgu Bryzgowijskim oraz Uniwersytecie w Lipsku. Na tej ostatniej uczelni, uzyskał, w 1878 roku, tytuł doktora medycyny, przedstawiając rozprawę dotyczącą teorii i praktyki wykorzystania barwników anilinowych do barwienia tkanek zwierzęcych [1].

W 1878 roku, Ehrlich został zatrudniony jako asystent Friedricha von Frerichsa w szpitalu Charité w Berlinie. Kontynuując badania nad barwieniem tkanek, wyodrębnił komórki zasadochłonne, kwasochłonne i obojętnochłonne. Jego badania nad składnikami krwi stały się podstawą hematologii [1]. Rozwinął także technikę wykrywania prątków gruźlicy, odkrytych w tym czasie przez Roberta Kocha[3]. Sposób postępowania zaproponowany przez Ehrlicha, a następnie zmodyfikowany przez Franza Ziehla (1859–1926) i Friedricha Neelsena (1854–1898) jest używany także obecnie jako metoda Ziehla-Neelsena [1]. Pracując nad zastosowaniem barwników, Ehrlich odkrył działanie błękitu metylenowego w leczeniu chorób nerwowych. Badał też reakcje chemiczne zachodzące w moczu osób chorych na dur brzuszny, testując leki eliminujące lub zmniejszające chorobę [3].

W 1882 roku Ehrlich otrzymał tytuł profesora. W roku 1885 opublikował pracę Das Sauerstoff-Bedürfniss des Organismus, w której sformułował tezę, że zużycie tlenu jest zależne od rodzaju tkanki oraz, że jest to miernik intensywności procesów życiowych komórek [3]. W 1887 roku został zatrudniony jako Privatdozent na Wydziaale Medycyny Uniwersytetu w Berlinie [1].

Ehrlich chorował na gruźlicę, która zmusiła go do przerwania pracy i wyjazdu na kurację, m.in. do Egiptu. Do Berlina powrócił po dwóch latach, w 1889 roku, początkowo pracował w małym i prymitywnym prywatnym laboratorium. W 1890 roku przeniósł się do, założonego przez Roberta Kocha, Instytutu Chorób Zakaźnych, gdzie skoncentrował się na tematyce badawczej dotyczącej odporności. Opracował m.in. tzw. teorię łańcuchów bocznych, opisującą sposób, w jaki powstają przeciwciała i jak reagują one z innymi substancjami [3].

Wyodrębnił również limfocyty.

Ehrlich w swoich badaniach używał triacid zawierający oranż G, kwaśną fuksynę i zasadową zieleń metylową. W badaniach krwi nie poprzestał jedynie na odkryciu limfocytów, posunął się krok dalej rozpoznając limfocyty małe i duże oraz segmentowane neutrofile, eozynofile i bazofile.

Paul Ehrlich jest laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny za rok 1908 za prace nad immunologią.

Jego podobizna widniała na dwustumarkowym banknocie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Paul Ehrlich. Biographical (ang.). W: nobelprize.org [on-line]. [dostęp 2018-10-27].
  2. Werner Leibbrand, "Ehrlich, Paul" w: Neue Deutsche Biographie 4 (1959), S. 364-365
  3. a b c d e Paul Ehrlich German medical scientist (ang.). W: ENCYCLOPÆDIA BRITANNICA [on-line]. [dostęp 2018-10-28].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]