Paweł Dąbski-Nerlich

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Paweł Dąbski-Nerlich
pułkownik pułkownik
Data i miejsce urodzenia 29 kwietnia 1899
Międzyrzec Podlaski Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 21 stycznia 1983
Wielka Brytania
Przebieg służby
Lata służby od 1917
Główne wojny i bitwy wojna polsko-bolszewicka,
II wojna światowa:
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Walecznych (za wojnę polsko-bolszewicką) Krzyż Walecznych (PSZ na Zachodzie) Złoty Krzyż Zasługi Krzyż Pamiątkowy Monte Cassino Medal Pamiątkowy Za Wojnę 1918-1921 Medal Wojska Srebrny Medal Za Długoletnią Służbę Brązowy Medal Za Długoletnią Służbę Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Médaille Interalliée (Francja) 1939-1945 Star (Wielka Brytania) Italy Star (Wielka Brytania) Defence Medal (Wielka Brytania) War Medal 1939-1945 (Wielka Brytania)

Paweł Julian Dąbski–Nerlich (ur. 29 kwietnia 1899 w Międzyrzecu Podlaskim; zm. 21 stycznia 1983 w Wielkiej Brytanii) – oficer Wojska Polskiego, kawalerzysta.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Był najmłodszym synem Romana Dąbskiego–Nerlicha, radcy stanu, lekarza medycyny, generała armii carskiej w korpusie medycznym i Marii z Gembickich, pianistki koncertowej. Związki ojca w wojskiem spowodowały, iż przed Pawłem Julianem otworem stanęła możliwość kształcenia w uczelniach wojskowych. Wstępuje zatem do Szkoły Kadetów w Pskowie, w której rozpoczyna karierę sportową, tym razem jeszcze w szermierce, zdobywając w 1917 r. mistrzostwo Korpusu. Wojskową edukację kontynuuje wstępując w czerwcu 1917 r. do Michajłowskiej Szkoły Oficerskiej Artylerii w Petersburgu. Nauka ta przerwana zostaje wybuchem rewolucji bolszewickiej, w wyniku której uczelnia zostaje rozwiązana. Młody podchorąży Paweł Dąbski – Nerlich udaje się zatem w grudniu 1917 r. do Bobrujska, gdzie wstępuje do I Korpusu Polskiego pod dowództwem gen. Dowbor – Muśnickiego. Otrzymuje przydział do 1 baterii 1 dywizjonu artylerii konnej Korpusu, w którym służy do czerwca 1918 r. Dzień odzyskania niepodległości zastaje go w Siedlcach, gdzie bierze udział w rozbrajaniu Niemców. Jego dalsza kariera wojskowa nieodłącznie zostaje związana z artylerią konną. W 1920 roku zostaje awansowany do stopnia porucznika, a od 1921 roku rozpoczyna służbę w 7 dywizjonie artylerii konnej wielkopolskiej, w którym związany będzie nieprzerwanie do września 1939 r., pełniąc kolejno funkcje młodszego oficera baterii, dowódcy baterii, adiutanta, kwatermistrza, drugiego zastępcy dowódcy, oficera zwiadowczego. Za wojnę roku 1920 – 1921 zostaje odznaczony Krzyżem Walecznych.

Służba w 7 dak. to czas wybitnych osiągnięć sportowych Pawła Dąbskiego–Nerlicha. Był jednym z najlepszych polskich jeźdźców, wielokrotnie zdobywał czołowe lokaty w masowo organizowanych w okresie międzywojennym konkursach hippicznych. Pierwszym znaczącym sukcesem Pawła Dąbskiego – Nerlich było zdobycie wraz z koniem „Bohunem” tytułu Konnego Mistrza Wojska Polskiego na Centralnych Zawodach Konnych o Mistrzostwo Wojsk Polskich w 1927 r. w Warszawie. W roku następnym był członkiem ekipy 7 dak, która zdobywa tytuł II Wicemistrza Armii na Dorocznych Zawodach Konnych o Mistrzostwo Armii w Warszawie. W 1930 r. reprezentował na Mistrzu Polskę w Pucharze Narodów rozgrywanym w Łazienkach i zajął ex aequo II i IV miejsce (wraz z A. Królikiewiczem i H. Roycewiczem). W 1932 r. ustanawia w Warszawie na „Polusiu” rekord Polski w skoku na wysokość, osiągając 193 cm. (w dwa lata później, ponownie na „Polusiu” poprawi tenże rekord o 2 cm). W tym samym konkursie, osiąga wraz z „Regentem” wysokość 185 cm, zajmując trzecie miejsce. Jesienią tego samego roku, dosiadając Nero, zostaje II wicemistrzem Polski w skokach przez przeszkody. Jest członkiem ekipy olimpijskiej przygotowującej się do startów na Igrzyskach Olimpijskich w Los Angeles, w których Polacy ostatecznie nie wzięli udziału. Rok 1933 przynosi starty polskiej ekipy w Nicei i Rzymie, w skład której wchodzi również por. Paweł Dąbski – Nerlich wraz z „Nero” i „Polusiem”. W latach 1933 – 34 jest zawodnikiem Grupy Sportu Konnego w Centrum Wyszkolenia Kawalerii w Grudziądzu skupiającej czołowych polskich jeźdźców. Jesienią 1935 r. jako członek ekipy 7 dak przyczynia się do zdobycia po raz trzeci Pucharu Artylerii Konnej. W 1936 r. jest pierwszym Polakiem na międzynarodowych zawodach hippicznych w Łazienkach. Swoją jeździecką pasję dzielił Paweł Dąbski – Nerlich ze swoją małżonką, Heleną z Mieczkowskich, którą poznał podczas jednego z konkursów jeździeckich. Ze związku tego urodził się w 1933 roku jego jedyny syn Roman.

Wybuch II wojny światowej zastaje go w stopniu kapitana, w szeregach macierzystego 7 dywizjonu artylerii konnej. Przechodzi wraz z nim cały szlak bojowy, począwszy od Wielkopolski aż po Warszawę. Pawłowi Dąbskiemu – Nerlich zawdzięczamy uratowanie sztandaru 7dak, kiedy to 20 września 1939 r., w sytuacji poważnego zagrożenia otoczonych przez hitlerowców w Puszczy Kampinoskiej baterii 7 dak, odłączył płat sztandaru od drzewca i ukryty pod mundurem dostarczył do Warszawy, gdzie w ukryciu przetrwał wojnę. Obecnie, sztandar ten podziwiać można w Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, a jego kopię, przekazaną w dniu 2 czerwca 1981 r. przez delegację żołnierzy 7 dak z płk. Dąbskim – Nerlichem na czele, w Wielkopolskim Muzeum Wojskowym w Poznaniu.

Po kapitulacji, kpt. Dąbski, odmówiwszy pójścia do niewoli, uzyskuje zgodę dowódcy na przejście do konspiracji i 25 grudnia 1939 r. przedostaje się na Węgry, by w marcu 1940 r. stawić się we Francji w obozie w Coetquidam. Po kapitulacji Francji przedostaje się do Anglii, gdzie zostaje przydzielony do 3 pułku artylerii lekkiej w Crawford, po czym zostaje przeniesiony na Bliski Wschód, gdzie od 1 sierpnia 1942 r. obejmuje dowództwo II dywizjonu 2 pułku artylerii lekkiej w Palestynie, z którym 6 października 1942 r. wyjeżdża do Iraku. Z pułkiem tym, poprzez Egipt dociera do Włoch, gdzie od lutego 1944 r. bierze udział w walkach. Wcześniej, 1 marca 1943 r. zostaje awansowany do stopnia majora. Pod Monte Cassino, z dniem 1 maja 1944 r. obejmuje stanowisko zastępcy dowódcy 2 pal, po czym zostaje przeniesiony do 1 Karpackiego pal, jako zastępca jego dowódcy. W sierpniu 1946 r. mjr. Dąbski – Nerlich wraca do Anglii, która zostanie już na zawsze jego domem. Za walki we wrześniu 1939 r. i kampanię włoską, zostaje odznaczony Orderem Wojennym Virtuti Militari, Krzyżem Walecznych oraz szeregiem innych odznaczeń, zarówno polskich, jak i zagranicznych.

Po demobilizacji, z braku środków do życia, zmuszony jest podjąć pracę fizyczną w przemyśle, mając na utrzymaniu szczęśliwie sprowadzonych z zajętej przez Armię Czerwoną ojczyzny żonę i syna. Angażuje się energicznie w działalność środowisk kombatanckich. Regularnie bywa na organizowanych w Poznaniu zjazdach byłych żołnierzy 7 dak Jest najstarszym, żyjącym oficerem Dywizjonu, spontanicznie uznanym przez byłych żołnierzy 7 dak za „głowę rodziny”. W 1981 r. przekazuje kopię sztandaru 7 dak do Wielkopolskiego Muzeum Wojskowego w Poznaniu. U schyłku życia stan jego zdrowia ulega znacznemu pogorszeniu, co doprowadza do nagłej śmierci w dniu 21 stycznia 1983 r. Pół roku później, w dniu 6 czerwca 1983 r., zgodnie z wcześniejszym życzeniem, prochy płk. Pawła Dąbskiego – Nerlicha zostają złożone obok zmarłej wcześniej małżonki, na cmentarzu w Srebrnej Górze w Wielkopolsce, rodzinnym majątku rodziny Mieczkowskich.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]