Pelješki most

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pelješki most
Ilustracja
Pelješki most w czerwcu 2022 r.
Państwo

 Chorwacja

Miejscowość

Komarna (płn.)

Miejscowość

Brijesta (płd.)

Podstawowe dane
Przeszkoda

Kanał Neretwiański / Zatoka Mali Ston

Długość

2404 m

Szerokość:
• całkowita


22,5 m

Wysokość

55 m

Liczba przęseł

13

Rozpiętość przęseł

285 m (maksymalna)

Data budowy

2007–2021

Projektant

Marjan Pipenbaher

Położenie na mapie Chorwacji
Mapa konturowa Chorwacji, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Pelješki most”
Ziemia42°55′51″N 17°32′09″E/42,930833 17,535833

Pelješki mostmost wantowy łączący półwysep Pelješac z pozostałą częścią Chorwacji.

Kontynentalne terytorium Chorwacji jest przecięte przez wąski nadbrzeżny pas należący do Bośni i Hercegowiny w okolicach miasta Neum. W związku z tym, po wybudowaniu, most ma połączyć najbardziej wysuniętą na południe część Chorwacji, stanowiącą eksklawę (m.in. z Dubrownikiem) z resztą jej terytorium, omijając Neum.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Zaprojektowany obiekt stanowić będzie most wantowy, długości 2404 m i szerokości 22,5 m[1]. Wysokość mostu ma wynieść 55 m, aby umożliwić przepływanie pod nim statków do portu Neum[1]. Najwyższe pylony mają wysokość 240 m, licząc od dna morskiego (115 m od jezdni i 170 m od poziomu morza).

Oprócz samego mostu zaplanowano wybudowanie dróg dojazdowych do niego wraz z dwoma tunelami (długości: 2170 m i 450 m) oraz dwoma mniejszymi mostami już na samym półwyspie Pelješac (długości: 500 m i 50 m).

Realizacja[edytuj | edytuj kod]

Koncepcja budowy mostu pomiędzy stałym lądem, a półwyspem Pelješac, została publicznie ogłoszona w 2005 r. W listopadzie 2005 r. rozpoczęto pierwsze prace przygotowawcze, które jednak dość szybko przerwano ze względu na stanowczy protest przeciwko budowie mostu ze strony Bośni i Hercegowiny[2]. Właściwą budowę rozpoczęto 24 października 2007. W styczniu 2009 r. rozpoczęła się budowa przyczółków mostu[3], jednak z powodu kryzysu ekonomicznego prace toczyły się powoli. Premier rządu, Jadranka Kosor deklarowała dalsze kontynuowanie budowy, lecz z kilkuletnim opóźnieniem (termin otwarcia przesunięto na 2015 r.)[4]. W 2012 r. rząd premiera Zorana Milanovicia podjął decyzję o rezygnacji z budowy mostu na rzecz budowy autostrady pomiędzy Ploče, a Dubrovnikiem przez terytorium BiH[5]. Studium wykonalności przeprowadzone przy finansowym wsparciu UE wskazało w grudniu 2013 r. rekomendację dla kontynuacji budowy mostu. W czerwcu 2015 r. premier Zoran Milanović ogłosił, że budowa mostu zostanie wznowiona na wiosnę 2016 r. i zakończona w 2019 r., a planowane koszty wyniosą około 380 milionów euro[6] jednak wsparcie finansowe UE nie jest jeszcze zagwarantowane[7]. W lipcu 2015 r. minister transportu i komunikacji BiH, Slavko Matanović wyraził opinię, że wcześniejsze zastrzeżenia BiH dotyczące ograniczeń dostępności portu Neum do otwartych wód są rozwiązywane z poszanowaniem interesów obu stron[8]. W lutym 2018 r. Szef Komisji Europejskiej Jean Claude Juncker oświadczył, że UE jest gotowa wesprzeć finansowo budowę mostu[9]. Przetarg na budowę mostu wygrała chińska CRBC (China Road and Bridge Corporation)[10], która w styczniu 2019 r. rozpoczęła prace przy budowie mostu[11], a po dwóch latach budowy (lipiec 2020 r.) stan zaawansowania prac był oceniany na 50%[12]. 28 lipca 2021 oficjalnie ogłoszono ukończenie budowy, jednak most zostanie udostępniony do ruchu w czerwcu 2022 r., po dokończeniu dróg dojazdowych[13].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Pelješki most, treća sreća - Ponovno počela izgradnja mosta i to po treći puta!, automobili.hr, 17 stycznia 2019 [dostęp 2019-03-24] (chorw.).
  2. Pelješac Bridge Chronology (chorw.). KorculaInfo.com. [dostęp 2020-07-13].
  3. Počeli radovi na mostu od 300 milijuna eura, Slobodna Dalmacija [dostęp 2019-03-24] (chorw.).
  4. 'Svi moraju dati nešto za Hrvatsku’, rekla Kosor i najavila završetak Pelješkog mosta - Jutarnji List, www.jutarnji.hr [dostęp 2019-03-24].
  5. Chorwacja: Most Pelješac nie powstanie, balkanistyka.org [dostęp 2019-03-24] [zarchiwizowane z adresu 2019-03-24] (pol.).
  6. Croatia’s ‘Bosnia bypass’ goes ahead, 15 lipca 2015 [dostęp 2019-03-24] (ang.).
  7. Milanović: Pelješki most će se graditi EU novcem - prepolovili smo cijenu, Hrvatska radiotelevizija [dostęp 2019-03-24].
  8. Kanal na hrvatskom je politikantska parola, web.archive.org, 6 września 2015 [dostęp 2019-03-24] [zarchiwizowane z adresu 2015-09-06].
  9. Juncker: Hrvatska nadahnuće, Pelješki most europski projekt, Hrvatska radiotelevizija [dostęp 2019-03-24].
  10. Peljesac Bridge contract signed with Chinese CRBC consortium, N1 HR [dostęp 2019-03-24] (chorw.).
  11. Ništa od posla: Pelješki most gradit će kineski radnici, express.hr [dostęp 2019-03-24] (chorw.).
  12. Pelješki most – dvije godine gradnje, obavljeno 50 posto posla (bośn.). Nova grupa d.o.o., 2020-07-13. [dostęp 2020-07-13].
  13. Dobra wiadomość dla turystów w Chorwacji. Będzie łatwiej podróżować, podroze.onet.pl [dostęp 2021-07-30].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]