Petar Brzica

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Petar Brzica
Pero
porucznik
Data i miejsce urodzenia 1917
Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci n/n
n/n
Przebieg służby
Lata służby 1941–1945
Formacja Niepodległe Państwo Chorwackie Siły Zbrojne Ustaszy
Główne wojny i bitwy II wojna światowa

Petar „Pero” Brzica (ur. ok. 1917[1], zm. ?) – chorwacki franciszkanin usunięty z Zakonu, ustasz, strażnik obozowy, zbrodniarz wojenny.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Przed wojną uczęszczał do franciszkańskiej szkoły w Širokim Brijegu w Hercegowinie. W trakcie studiów prawniczych w Zagrzebiu, wstąpił do młodzieżówki faszystowskich ustaszów, a następnie do głównej organizacji „Ustaša-Hrvatski”. W okresie II wojny światowej był strażnikiem w obozie koncentracyjnym Jasenovac[2]. Dosłużył się stopnia porucznika[3]. Zasłynął w 1942 roku jako kat, który poderżnął gardła 1360 nowo przybyłym więźniom do obozu, w ciągu jednej nocy[4][5][6][7]. Według Nikoli Nikolica ofiar było 670[8], a wydawane w Zagrzebiu pismo „Nedjelja” podaje liczbę 1100[9]. Po wojnie Brzica prawdopodobnie uciekł do USA.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Milan Bulajić, Svetlana Šarčević, Jelena Popović, Jasenovac: The Jewish Serbian Holocaust in Nazi-Ustasha Croatia 1941–1945, Fund for Genocide Research, 2002, s. 215, Cytat:

    Petar Brzica, 25 years old, a Franciscan priest of the ‘Order of Friars Minor’, a scholar from Široki Brijeg monastery, the Ustasha captain, who, according to the testimony of Ustasha Mile Friganović, in one night, on 29 August 1942, killed 1360 internees…

    (ang.).
  2. Siniša Ivanović: Špijun u mantiji. Beograd: Nova knjiga, 1987, s. 78.
  3. Dušan Sindik, Sećanja Jevreja na logor Jasenovac, Savez jevrejskih opština Jugoslavije, 1972, s. 154, Cytat: Then the Ustashe butchers came: Ljubo Miloš along with a wolfhound and Ustashe lieutant Pero Brzica who started from the left flank of the human formation/interrogating what were the occupations of these people..
  4. Barry Lituchy: Jasenovac and the Holocaust in Yugoslavia. Wyd. 1. New York: Jasenovac Research Institute, 2006. (ang.)
  5. „Another historian, Teophilo Gardini, reports a very strange contest of ‘Serbian throat-cutting’ – won on August 29, 1942 by a certain Petar Brzica, a former Franciscan of the Široki Brijeg Monastery.”
  6. Nikola Nikolić: Taborišče smrti – Jasenovac. 1969, s. 293.
  7. Alan Greenhalgh, The Glass Half Full, s. 68, ISBN 0-9775844-1-0, Cytat:

    Wherever they went they experienced similar cruelty from the Ustashe guards. They heard stories about the fierce butcher, Petar Brzica, who boasted that during one night alone he killed 1,360 prisoners.

    (ang.).
  8. „Taborišče smrti – Jasenovac” Nikola Nikolić (autor), Jože Zupančić (tłumacz), 1969, s. 293 „Tisto noč je ustaš Pero Brzica v hitrosti in spretnosti svojega krvniškega posla prekosil vse ustaške klavce. Sam je namreč zaklal 670 internircev jasenovškega taborišča. Med seboj so tekmovali v klavskem poslu Brzica, Bonzo, Šipka, Zrinušić in še nekaj drugi klavci, ki pa so za Brzico znatno zaostajali.”
  9. „Nedjelja”, Zagrzeb , 19 października 1942. /opisane w: C.I. Christiana, Sângeroasa destrămare: Iugoslavia, Editura Sylvi, 1994, s. 170, ISBN 973-9175-01-5 (rum.).