Peter Norman

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Peter George Norman
Data i miejsce urodzenia 15 czerwca 1942
Melbourne
Dyscypliny lekkoatletyka
Dorobek medalowy
Reprezentacja  Australia
Igrzyska olimpijskie
Srebro
Meksyk 1968 lekkoatletyka
(bieg na 200 m)

Peter George Norman (ur. 15 czerwca 1942 w Melbourne, zm. 3 października 2006 w Melbourne) – australijski lekkoatleta, sprinter, medalista olimpijski.

Życiorys[edytuj]

Urodził się 15 czerwca 1942 w Thornbury, dzielnicy Melbourne w bardzo religijnej rodzinie[1]. Od dziecka interesował się sportem, w czasie Igrzysk w Melbourne w 1956 wagarował ze szkoły aby sprzedawać jedzenie dla widzów na stadionie olimpijskim i oglądać Igrzyska[1]. Po ukończeniu szkoły został nauczycielem wychowania fizycznego, ukończył także praktykę zawodową jako rzeźnik[1].

Od ukończenia szkoły cały czas trenował jako sprinter pomimo zdiagnozowanej u niego astmy[1]. Wielokrotnie reprezentował Australię na arenie międzynarodowej; między innymi na Igrzyskach Krajów Wspólnoty Brytyjskiej w 1962 w Perth i w 1966 na Igrzyskach Wspólnoty Brytyjskiej na Jamajce[1].

Na Letnich Igrzyskach Olimpijskich w Meksyku w 1968 zdobył srebrny medal w biegu na 200 metrów w czasie 20,06 sekund, co do dzisiaj jest rekordem Australii w tej konkurencji[2].

Norman rozdzielił na podium dwóch czarnoskórych Amerykanów Tommiego Smitha i Johna Carlosa[2]. Przed wręczeniem medali, Smith i Carlos postanowili zaprotestować przeciwko nierównościom społecznym i dyskryminacji Afroamerykanów w Stanach Zjednoczonych[2]. Postanowili odebrać medale boso, co miało symbolizować biedę na którą cierpiało wiele czarnoskórych osób i podnieść w górę ręce w czarnych rękawicach - symbol ruchu Black Panthers oraz mieć wpięty znaczek ruchu Olympic Project for Human Rights[2]. Dowiedziawszy się o planowanym proteście, Norman postanowił się do niego przyłączyć i otrzymał znaczek Olympic Project for Human Rights od amerykańskiego wioślarza Paula Hoffmana[2]. Tuż przed protestem amerykańscy biegacze zorientowali się, że mają tylko jedną parę czarnych rękawiczek, Norman zasugerował aby założyli po jednej rękawiczce[2]. Po prezentacji medalowej Smith i Carlos, w atmosferze skandali zostali usunięci z Igrzysk[2]. Norman otrzymał ustną reprymendę od szefa australijskiej reprezentacji Juliusa Patchinga ale nie poniósł żadnych innych konsekwencji[1].

Po Igrzyskach Norman nie zdołał się już nigdy zakwalifikować do reprezentacji Australii[1]. Kontynuował biegać, grał także w futbol australijski.

Był dwukrotnie żonaty, miał pięcioro dzieci i czworo wnuków[1].

Zmarł niespodziewanie na atak serca 3 października 2006[2]. W czasie pogrzebu jego trumna była niesiona między innymi przez Smitha i Carlosa, którzy podkreślili jego odwagę i rolę jako jednego ze sportowych pionierów praw człowieka i równouprawnienia[2].

W 2012 w parlamencie australijskim uchwalono ustawę w której „poniewczasie rozpoznaje rolę jaką Peter Newman odegrał w procesie równouprawnienia ras”, „Peter Newman zostaje przeproszony za wszystko co doznał po powrocie do Australii i za zaniechanie wcześniejszego uhonorowania go za jego inspirujący czyn” oraz „za niewysłanie go na Olimpiadę w 1972 pomimo tego, że się na nią zakwalifikował”[3]. Według Australijskiego Komitetu Olimpijskiego, ustawa parlamentarna była w kilku punktach wadliwa jako, że Newman nie został w żaden sposób ukarany za jego postawę w czasie tego incydentu[4], oraz wbrew temu co napisano w ustawie, w rzeczywistości nie nie spełnił wymagań kwalifikacyjnych[5].

Przypisy

  1. a b c d e f g h Mike Hurst: Peter Norman's Olympic statement (ang.). couriermail.com.au, 2006-10-08. [dostęp 2016-02-26].
  2. a b c d e f g h i Jing Chen: White man in the photo is the 'third hero' that night in 1968 (ang.). sfglobe.com, 2015-12-09. [dostęp 2016-02-26].
  3. THE PARLIAMENT OF THE COMMONWEALTH OF AUSTRALIA, HOUSE OF REPRESENTATIVES, VOTES AND PROCEEDINGS, No. 138, THURSDAY, 11 OCTOBER 2012 (ang.). parlinfo.aph.gov.au, 2012-10-11. [dostęp 2016-02-26].
  4. Peter Norman not shunned by AOC (ang.). olympics.com.au, 2012-11-06. [dostęp 2016-02-26].
  5. Robert Messenger: Leigh sprints into wrong lane over Norman (ang.). smh.com.au, 2012-08-24. [dostęp 2016-02-26].

Linki zewnętrzne[edytuj]