Przejdź do zawartości

Philips van Almonde

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Philips van Almonde
Ilustracja
admirał
Data i miejsce urodzenia

29 grudnia 1646
Brielle

Data i miejsce śmierci

6 stycznia 1711
Lejda

Siły zbrojne

Koninklijke Marine

Grobowiec Philipsa van Almonde w Kościele św. Katarzyny w Brielle

Philips van Almonde (ur. 29 grudnia 1646 w Brielle, zm. 6 stycznia 1711 w Lejdzie) – admirał holenderski, oficer marynarki wojennej Republiki Zjednoczonych Prowincji, aktywny na przełomie XVII i XVIII wieku.

Początki kariery

[edytuj | edytuj kod]

Philips van Almonde był synem Pietera Jansza van Almonde, zamożnego mieszczanina. Sztuki żeglarskiej uczył się od swojego wuja, dowódcy fregaty Jacoba Cleidijcka, na którego okręcie Wapen van Dordrecht rozpoczął służbę w roku 1661 jako kadet. W 1664 roku awansował na porucznika.

Podczas bitwy pod Lowestoft w czasie II wojny angielsko-holenderskiej w 1665 roku przejął dowodzenie od swojego wuja, a 14 sierpnia tego samego roku otrzymał oficjalne potwierdzenie dowództwa nad okrętem. Wyróżnił się w czterodniowej bitwie z 11 lipca14 lipca 1666 roku, w której admirał-porucznik Michiel de Ruyter pokonał flotę angielską dowodzoną przez George’a Moncka.

Dowódca okrętu

[edytuj | edytuj kod]

W 1667 roku Philips van Almonde został mianowany pełnym kapitanem. W 1671 roku objął dowództwo okrętu Harderwijk. Dnia 6 października 1673 roku, w czasie III wojny angielsko-holenderskiej, awansował na stanowisko admirała po tym, jak wyróżnił się jako kapitan okrętu Wassenaer podczas bitwy pod Solebay, a następnie jako dowódca okrętu Delft w bitwach pod Schooneveld i Texel.

W 1674 roku Almonde, dowodząc okrętem Ridderschap van Holland, prowadził działania w rejonie zachodniego wybrzeża Francji. W kolejnym roku towarzyszył eskadrze Cornelisa Trompa na Morzu Śródziemnym. Dnia 4 czerwca 1676 roku, dowodząc okrętem Delft i współdziałając z Trompem, wspierał duńską flotę w walce ze szwedzką na Morzu Bałtyckim.

Po śmierci Michiela de Ruytera w tym samym roku Almonde przejął dowodzenie nad flotą holenderską operującą na Morzu Śródziemnym i sprowadził ją z powrotem do Holandii. Dnia 5 kwietnia 1684 roku Admiralicja Amsterdamu mianowała go wiceadmirałem.

Wojna palatynacka

[edytuj | edytuj kod]

Największą sławę Philips van Almonde zdobył podczas wojny palatynackiej, w której Holandia wraz ze swoimi sprzymierzeńcami zmierzyła się z królem Francji Ludwikiem XIV.

Dnia 28 marca 1692 roku został mianowany admirałem-porucznikiem. Dowodząc eskadrą na okręcie De Prins, wziął udział w bitwie pod La Hougue (znanej również jako bitwa pod Barfleur), stoczonej 29 maja 1692 roku.

Podczas tego starcia Almonde w znacznym stopniu przyczynił się do klęski francuskiej floty admirała Anne’a Hilariona de Tourville’a. Zastosował wówczas skuteczną taktykę polegającą na użyciu długich łodzi do ataku na unieruchomione okręty przeciwnika — manewr ten był charakterystyczny dla holenderskiej marynarki wojennej i często stosowany przez jej dowódców.

Hiszpańska wojna sukcesyjna

[edytuj | edytuj kod]

W 1702 roku, podczas wojny o sukcesję hiszpańską, Philips van Almonde był jednym z głównych autorów planu zdobycia bogato obładowanej hiszpańskiej floty skarbów powracającej z Indii Zachodnich.

Dnia 23 października 1702 roku przekonał angielskiego admirała George’a Rooke’a do przeprowadzenia ataku na konwój mimo późnej pory roku oraz silnej eskorty zapewnionej przez francuskie okręty liniowe. W wyniku bitwy w zatoce Vigo flota sprzymierzonych odniosła zdecydowane zwycięstwo, niszcząc większość jednostek nieprzyjaciela.

Anglicy zdobyli cztery okręty liniowe i sześć galeonów, natomiast Holendrzy przejęli sześć okrętów oraz pięć galeonów przewożących znaczne ilości złota i srebra.

Ostatnie lata

[edytuj | edytuj kod]

W 1706 roku, po otrzymaniu informacji, że ma pełnić służbę pod rozkazami angielskiego wiceadmirała, Philips van Almonde zrzekł się dowodzenia flotą holenderską zmierzającą do Portugalii.

Dnia 20 grudnia 1708 roku został przeniesiony do swojej dawnej Admiralicji w Rotterdamie. Po zakończeniu służby powrócił do swojej posiadłości Haaswyk w pobliżu Lejdy, gdzie zmarł 6 stycznia 1711 roku.