Piękna Lukanida
| Gatunek |
animowany |
|---|---|
| Rok produkcji |
1912 |
| Data premiery |
26 marca?/8 kwietnia 1912 |
| Kraj produkcji | |
| Czas trwania |
9 min |
| Reżyseria | |
| Scenariusz |
Władysław Starewicz |
Piękna Lukanida - pełny tytuł: Piękna Lukanida albo krwawa wojna Rogaczy i Wąsali (ros. Прекрасная Люканида, или Война усачей с рогачами) – zerealizowany na terenie Imperium Rosyjskiego w Kownie na Litwie film z 1912 roku w reżyserii Polaka Władysława Starewicza. Pierwszy w dziejach animowany film lalkowy, który był rozpowszechniany w kinach[1]. Premiera filmu o żukach jelonkach odbyła się w Moskwie 26 marca 1912 - wg starego porządku (kalendarz Juliański) czyli 8 kwietnia 1912 r. wg nowego porządku tzn. aktualnie obowiązującego kalendarza gregoriańskiego[2]. Na pamiątkę tego wydarzenia w Rosji 8 kwietnia obchodzi się dzień rosyjskiej animacji.
W 1910 roku Starewicz nie mogąc nakręcić filmu przedstawiającego walkę samców, żuków jelonków, ze względu na to, że po zapaleniu reflektorów, zamierały one w bezruchu, postanowił dokonać eksperymentu polegającego na nakręceniu zdjęć z martwymi żukami metodą poklatkową. Osiągnął znakomity efekt. Na ekranie owady bardzo dobrze "zagrały" walkę. Ten udany eksperyment nasunął Starewiczowi pomysł zrealizowania krótkiego filmu fabularnego z żukami zachowującymi się jak ludzie.
Jak sam napisał [3]:
Tego samego jelonka ubrałem w muszkieterskie buty i dałem pałasz (postawa wcale rycerska), skromniejszy wygląd miała piękna Lukanida, małżonka Cervusa Rogatego. Cerambyx uzyskał rolę amanta z powodu swych ogromnych wąsów. Dekoracje, coś ze średniowiecza.
Po realizacji zdjęć metodą poklatkową, niedokończony materiał Starewicz zawiózł do Moskwy do producenta Aleksandra Chanżonkowa. Zdjęcia bardzo się spodobały i Starewicz otrzymał propozycję stałej pracy w Moskwie w wytwórni Chanżonkowa. Wrócił do Kowna i dokończył film. Po premierze film wywołał sensację wśród publiczności i specjalistów od filmu. O Starewiczu mówiono, że jest treserem żuków.
Piekna Lukanida to pierwszy rosyjski film sprzedany do innych krajów europejskich[2]. Wyświetlany był też w wielkim powodzeniem w Rosji, a potem do 1926 roku w Związku Radzieckim.
Przez wiele lat twierdzono, że nie zachowała się żadna kopia do naszych czasów, jednakże w stulecie od premiery w moskiewskich archiwach film odnaleziono i Rosyjski Państwowy Fundusz Filmowy go odrestaurował. Premierowy pokaz odrestaurowanej wersji odbył się w ramach 16. Festiwalu Filmów Archiwalnych „Białe Filary 2012”, który odbył się w dniach 30 stycznia – 3 lutego 2012 roku[4].
Fabuła
[edytuj | edytuj kod]Fabuła filmu inspirowana historią Pięknej Heleny rozgrywa się w królestwie żuków[1]. Na zamku króla żuka jelonka rogacza Cervusa odbywa się bal, na którym przystojny żuk Cerambyx hrabia Heros zdobywa serce pięknej Lukanidy, żony Cervusa. W dalszym ciągu filmu rozgrywa się historia podobna do tej w Iliadzie. Porwanie Pięknej Lukanidy i wojna na tym tle[2].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 Kalendarium polskiego filmu animowanego. klatkapoklatce.pl. [dostęp 2013-08-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-03-22)]. Cytat: 1911–1912 Na przełomie tych lat powstawał pierwszy animowany film lalkowy, autorstwa Władysława Starewicza – Piękna Lukanida. Aktorów zastąpiły żuki, wcielające się w rolę Heleny i Parysa (mitologia grecka).
- 1 2 3 Władysław Jewsiewicki - Ezop XX wieku - Władysław Starewicz pionier filmu lalkowego i sztuki filmowej, strony 38 - 43
- ↑ Wypowiedż zamieszczona w książce profesora Wł. Jewsiewickiego Ezop XX wieku.
- ↑ https://web.archive.org/web/20150109152414/http://www.gosfilmofond.ru/belyye_stolby_fest/archive
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Władysław Jewsiewicki: Ezop XX wieku - Władysław Starewicz pionier filmu lalkowego i sztuki filmowej. Warszawa: Wydawnictwa Radia i Telewizji - Wydanie II, 1989, s. 38 - 43. ISBN 83-212-0485-6.
- Piękna Lukanida w bazie Filmweb
- Przepiękna Lukianida w bazie IMDb (ang.)