Pieczarka płaska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pieczarka płaska
Pieczarka płaska: zdjęcie
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd pieczarkowce
Rodzina pieczarkowate
Rodzaj pieczarka
Gatunek pieczarka płaska
Nazwa systematyczna
Agaricus placomyces Peck
Nov. sist. Niz. Rast. 13: 77 (1976)
Agaricus.placomyces..000...jpg
Przekrój trzonów

Pieczarka płaska (Agaricus placomyces Peck) – gatunek grzybów z rodziny pieczarkowatych[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Agaricaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Synonimy naukowe[2]:

  • Agaricus placomyces var. flavescens Thiers 1960
  • Agaricus placomyces var. microsporus A.H. Sm. 1940
  • Agaricus placomyces Peck 1878 var. placomyces
  • Fungus placomyces (Peck) Kuntze 1898
  • Psalliota placomyces (Peck) Lloyd 1899

Nazwę polską podali Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1983 r[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

Średnicy 5-12 cm, od szaropopielatego do ciemnego, prawie czarnego na jego wierzchołku. Brzeg kapelusza bywa niekiedy całkowicie biały. Okryty jest drobnymi łuseczkami do złudzenie przypominającego łuseczki innego grzyba jadalnego czubajki kani (Macrolepiota procera). Łuseczki niekiedy przybierają odcień brązowy[4]

Blaszki

Za młodu niekiedy przez krótki czas różowo "rozkwitające", przeważnie jednak tylko szarożółte[4].

Trzon

Biały, wysmukły, bez bulwki lub z płaską, odsadzoną bulwką. Pierścień zwisający, od spodu z charakterystycznym, dookoła biegnącym kantem[4].

Miąższ

Po ugnieceniu, szczególnie w bulwce trzonu, żółknący. Zapach charakterystyczny, przypominający zapach środka dezynfekcyjnego karbolu lub atramentu[4].

Wysyp zarodników

Ciemny. Zarodniki eliptyczne[4].

Występowanie i siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Występuje w Ameryce Północnej, Południowej, Europie, Azji i Australii[5]. W Polsce jest rzadka. W piśmiennictwie naukowym do 2003 r. na terenie Polski podano tylko jedno jej stanowisko (w Ojcowskim Parku Narodowym). Ma status E – gatunek wymierający[6]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Niemczech, Danii, Finlandii[3].

Rośnie od sierpnia do października w lasach liściastych i iglastych, parkach[4].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Grzyb trujący, powoduje (chociaż nie u wszystkich ludzi) silne zaburzenia w trawieniu, połączone z mdłościami i wymiotami. Alkohol może wzmacniać działanie trujące, zależnie od stanu zatrutej osoby[4].

Przypisy

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-03-05].
  2. System Fungorum (ang.). [dostęp 2012-01-02].
  3. a b Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e f g Ewald Gerhardt: Grzyby – wielki ilustrowany przewodnik. s. 72. ISBN 83-7404-513-2.
  5. Discover Life Maps. [dostęp 2016-01-10].
  6. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.