Pilchowice (województwo śląskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pilchowice
Herb
Herb Pilchowic
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat gliwicki
Gmina Pilchowice
Sołectwo Pilchowice
Liczba ludności (2008) 2 919
Strefa numeracyjna (+48) 032
Kod pocztowy 44-145
Tablice rejestracyjne SGL
SIMC 0219046
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Pilchowice
Pilchowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pilchowice
Pilchowice
Ziemia 50°12′58″N 18°33′40″E/50,216111 18,561111

Pilchowice (niem. Pilchowitz) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Pilchowice, siedziba gminy Pilchowice. Ok. 1300-1742 miasto. Historycznie leży na Górnym Śląsku.

W latach 1975-1998 miejscowość położona była w województwie katowickim.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Nazwa miejscowości wywodzi się od staropolskiej nazwy - Pilchy - małego gryzonia z rodziny Popielicowatych zwanego obecnie orzesznicą[1][2].

Niemiecki językoznawca Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku wydanym w 1888 roku we Wrocławiu wymienia najwcześniejszą nazwę wsi jako Pylchowicz podając jej znaczenie "Billmaus, Haselmansort" czyli po polsku "Miejscowość Pilchów"[1]. Od tego zwierzęcia nazwę miejscowości wywodził również zmarły w Pilchowicach śląski pisarz Konstanty Damrot. W swoim dziele z 1896 roku o nazwach miejscowych na Śląsku podał także dwie nazwy polską Pilchowice oraz niemiecką Pilchowitz[2].

Polską nazwę Pilchowice w książce "Krótki rys jeografii Szląska dla nauki początkowej" wydanej w Głogówku w 1847 wymienił śląski pisarz Józef Lompa[3]. Od nazwy tego zwierzęcia tworzono również staropolskie nazwiska, a więc nazwa wsi może mieć charakter nazwy patronomicznej wywodzącej się od założyciela lub pierwszego właściciela o nazwisku Pilch.

Ze względu na polskie pochodzenie w 1936 roku ówczesna nazistowska administracja III Rzeszy w akcji germanizacyjnej postanowiła zmienić nazwę i wprowadziła nową, całkowicie niemiecką Bilchengrund.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W połowie XIX wieku w miejscowości dominowała ludność polska. Topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku notuje stosunki ludnościowe na terenie wsi - "Die Bevolkerung besteht aus 165 Haushaltungen mit 928 Seelen, von denen 786 nur der polnischen Sprache(...)." czyli w tłumaczeniu na język polski "Ludność składa się 928 dusz w 165 gospodarstwach domowych, z których 786 mówi tylko po polsku(...)"[4].

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Przedszkola:

Szkoły podstawowe:

Gimnazja:

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

Przez wieś przebiega szlak turystyczny:

Ludzie związani z miejscowością[edytuj | edytuj kod]


Przypisy

  1. a b Heinrich Adamy: Die Schlesischen Ortsnamen ihre entstechung und bedeutung. Breslau: Verlag von Priebotsch`s Buchhandlung, 1888, s. 60.
  2. a b Konstanty Damrot: Die älteren Ortsnamen Schlesiens, ihre Entstehung und Bedeutung: mit einem Anhange über die schlesisch-polnischen Personennamen: Beiträge zur schlesischen Geschichte und Volkskunde. Beuthen: Verlag von Felix Kasprzyk, 1896, s. 178.
  3. Józef Lompa, „Krótki rys jeografii Śląska dla nauki początkowej”, Głogówek 1847, str.32.
  4. Felix Triest 1865 ↓, s. 804.
  5. Jerzy Oleksiński, "I nie ustali w walce", Nasza Księgarnia, Warszawa 1980, ISBN 978-83-10-07610-6

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Felix Triest: Topographisches handbuch von Oberschliesen. Breslau: Verlag von Wilh. Gottl. Korn, 1865.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]