Plac Bankowy w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Flag of Warsaw.svg Warszawa
plac
Bankowy
Śródmieście Północne
Wschodnia pierzeja placu Bankowego
Wschodnia pierzeja placu Bankowego
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
plac Bankowy
plac Bankowy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
plac Bankowy
plac Bankowy
Ziemia 52°14′35,1″N 21°00′08,5″E/52,243080 21,002368
Plac Bankowy przed 1939, po prawej nieistniejąca obecnie ul. Rymarska

Plac Bankowy – plac w Śródmieściu Warszawy.

Plac jest położony pomiędzy alei „Solidarności” a wylotami ulic Senatorskiej i Elektoralnej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Plac powstał w 1825 w miejscu dziedzińca pałacu Ogińskich w związku z budową w miejscu istniejących pałaców Leszczyńskich i Ogińskich trzech monumentalnych gmachów zaprojektowanych przez Antonia Corazziego: pałacu Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu, pałacu Ministra Skarbu oraz gmachu Giełdy i Banku Polskiego[1].

Plac miał trójkątny kształt, który nadała mu biegnąca po skosie nieistniejąca obecnie ulica Rymarska. Pośrodku placu znajdował się skwer, na który po 1897 przeniesiono Krakowskiego Przedmieścia – w związku z budową pomnika Adama Mickiewiczafontannę z 1866.

W maju 1951 zmieniono nazwę placu na plac Feliksa Dzierżyńskiego[2]. W tym samym roku, w rocznicę 25-lecia zgonu, przed pałacem Ministra Skarbu odsłonięto pomnik Feliksa Dzierżyńskiego. W dawnym gmachu Giełdy otwarto Muzeum Historii Polskiego Ruchu Rewolucyjnego[1].

Do historycznej nazwy placu powrócono w listopadzie 1989[2].

W 2001 w pobliżu miejsca, w którym znajdował się zburzony w 1989 monument Dzierżyńskiego, odsłonięto pomnik Juliusza Słowackiego, który w latach 1829–1931 pracował w pałacu Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu[3].

Większość zabudowy placu uległa zniszczeniu w trakcie oraz po powstaniu warszawskim. Po 1945 nie odtworzono ulicy Rymarskiej – przez co plac uzyskał kształt wydłużonego prostokąta – oraz przebito w kierunku północnym ulicę Marcelego Nowotki (obecnie ul. gen. Władysława Andersa). Wszystkie trzy zniszczone gmachy Corazziego zostały odbudowane, a częściowo zrekonstruowana w latach 1947–1950 kamienica Kosseckiej znajdująca się w południowej pierzei placu została zaadaptowana na Hotel Saski[1][4]. Fontanna została przeniesiona w obecne miejsce, na skwer przed kinem „Muranów”.

W latach 1976–1991 po wschodniej stronie placu wzniesiono Błękitny Wieżowiec, przed którym w 1993 został odsłonięty pomnik Stefana Starzyńskiego.

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Eugeniusz Szwankowski: Ulice i place Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970, s. 44.
  2. 2,0 2,1 Kwiryna Handke: Słownik nazewnictwa Warszawy. Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy, 1998, s. 383. ISBN 83-86619-97X.
  3. Lidia Sadkowska-Mokkas: Przystanek Warszawa. Subiektywny przewodnik literacki. Warszawa: Wydawnictwo Poligraf, 2015, s. 16, 19. ISBN 978-83-7856-294-8.
  4. Marta Leśniakowska: Architektura w Warszawie. Warszawa: Arkada Pracownia Historii Sztuki, 2005, s. 158. ISBN 83-908950-1-3.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]