Podział terytorialny Rosji
| Rosja
Ten artykuł jest częścią serii: Ustrój i polityka Rosji Ustrój polityczny
Konstytucja
Władza ustawodawcza
Prezydent
Władza wykonawcza
Władza sądownicza
Kontrola państwowa
Finanse
Samorząd terytorialny
Partie polityczne
Wybory
Polityka zagraniczna
| |
| Portal | |
Podział administracyjny Rosji – dokonany dla potrzeb usprawnienia wykonywania zadań przez organy administracji publicznej, oraz zapewnienia terytorialnej autonomii mniejszościom narodowym zamieszkującym zwarte obszary, podział terytorium Federacji Rosyjskiej na mniejsze jednostki.
Zgodnie z konstytucją Federacja Rosyjska dzieli się na:
- republiki – 22
- kraje – 9
- obwody – 46
- miasta wydzielone – 3
- obwody autonomiczne – 1
- okręgi autonomiczne – 4
Jakkolwiek zgodnie z konstytucją i stanem faktycznym liczba wchodzących w skład Federacji Rosyjskiej republik autonomicznych wynosi 22, a liczba miast wydzielonych - 3, to kwestia ta jest sporna, i zależy od tego, czy uwzględnia się zmiany granic państwowych, związanych z przyłączeniem Krymu do Rosji.
8 marca 2014 podpisana została umowa między Rosją a Republiką Krymu i miastem wydzielonym Sewastopol o włączeniu Krymu i Sewastopola do Rosji jako nowych podmiotów federacji[1]. Umowa ta weszła w życie z dniem ratyfikacji[2], co nastąpiło 21 marca 2014 roku[3]. Tego samego dnia dokonano odpowiednich zmian w Konstytucji Rosji dopisując do niej dwa nowe podmioty federacji – Republikę Krymu i miasto federalnego znaczenia Sewastopol[4], które włączono do nowo utworzonego Krymskiego Okręgu Federalnego[5].
W 2014 r. Sewastopol i Krym de facto weszły w skład Rosji i zgodnie z rosyjskim prawem stanowią części składowe tego państwa (podmioty Federacji Rosyjskiej), jednak z punktu widzenia prawa międzynarodowego de iure Republika Krymu jako Republika Autonomiczna Krymu i miasto o specjalnym statusie - Sewastopol są nadal częściami Ukrainy; stanowisko to popiera zdecydowana większość państw. W tym ujęciu w skład Rosji wchodzą nie 22 republiki, a 21, i nie 3, a 2 miasta wydzielone.
W 2000 r. dokonano dodatkowego podziału, tworząc okręgi federalne, na czele których stoją gubernatorzy mianowani przez prezydenta Rosji. Istnieje 8 okręgów federalnych. W latach 2014-2016 – według rosyjskiego prawa – był też dziewiąty okręg złożony z obszaru Krymu i Sewastopola; co oznacza, że według większości interpretacji, w świetle prawa międzynarodowego nie wchodzi w skład Federacji Rosyjskiej. Okręg ten 28 lipca 2016 prezydent Rosji Władimir Putin na mocy dekretu zlikwidował i włączył w skład Południowego Okręgu Federalnego.
Ponadto w celach gospodarczych i statystycznych używany jest także podział na 11 regionów ekonomicznych.
Spis treści
Podmioty federalne[edytuj | edytuj kod]
Poniższa lista przedstawia podmioty terytorialne Federacji Rosyjskiej
| Nazwa polska | Nazwa rosyjska | Kod podmiotu | Kod ISO 3166-2 |
|---|---|---|---|
| Республика Адыгея (Адыгея) | 01 | RU-AD | |
| Республика Алтай | 04 | RU-AL | |
| Республика Башкортостан | 02, 102 | RU-BA | |
| Республика Бурятия | 03 | RU-BU | |
| Республика Хакасия | 19 | RU-KK | |
| Чеченская Республика | 20, 95 | RU-CE | |
| Чувашская Республика — Чувашия | 21, 121 | RU-CU | |
| Республика Дагестан | 05 | RU-DA | |
| Республика Ингушетия | 06 | RU-IN | |
| Республика Саха (Якутия) | 14 | RU-SA | |
| Кабардино-Балкарская Республика | 07 | RU-KB | |
| Республика Калмыкия | 08 | RU-KL | |
| Карачаево-Черкесская Республика | 09 | RU-KC | |
| Республика Карелия | 10 | RU-KR | |
| Республика Коми | 11 | RU-KO | |
| Республика Крым | |||
| Республика Марий Эл | 12 | RU-ME | |
| Республика Мордовия | 13, 113 | RU-MO | |
| Республика Северная Осетия — Алания | 15 | RU-SE | |
| Республика Татарстан (Татарстан) | 16, 116 | RU-TA | |
| Республика Тыва | 17 | RU-TY | |
| Удмуртская Республика | 18 | RU-UD | |
| Алтайский край | 22 | RU-ALT | |
| Хабаровский край | 27 | RU-KHA | |
| Камчатский край | 41, 82 | RU-KAM | |
| Краснодарский край | 23, 93, 123 | RU-KDA | |
| Красноярский край | 24, 84, 88, 124 | RU-KIA | |
| Приморский край | 25, 125 | RU-PRI | |
| Пермский край | 59, 81, 159 | RU-RER | |
| Ставропольский край | 26 | RU-STA | |
| Забайкальский край | 75, 80 | RU-ZAB | |
| Амурская область | 28 | RU-AMU | |
| Архангельская область | 29 | RU-ARK | |
| Астраханская область | 30 | RU-AST | |
| Белгородская область | 31 | RU-BEL | |
| Брянская область | 32 | RU-BRY | |
| Челябинская область | 74, 174 | RU-CHE | |
| Иркутская область | 38, 85 | RU-IRK | |
| Ивановская область | 37 | RU-IVA | |
| Ярославская область | 76 | RU-YAR | |
| Калининградская область | 39, 91 | RU-KGD | |
| Калужская область | 40 | RU-KLU | |
| Кемеровская область | 42, 142 | RU-KEM | |
| Кировская область | 43 | RU-KIR | |
| Костромская область | 44 | RU-KOS | |
| Курганская область | 45 | RU-KGN | |
| Курская область | 46 | RU-KRS | |
| Ленинградская область | 47 | RU-LEN | |
| Липецкая область | 48 | RU-LIP | |
| Магаданская область | 49 | RU-MAG | |
| Московская область | 50, 90, 150, 190 | RU-MOS | |
| Мурманская область | 51 | RU-MUR | |
| Нижегородская область | 52, 152 | RU-NIZ | |
| Новгородская область | 53 | RU-NGR | |
| Новосибирская область | 54, 154 | RU-NVS | |
| Омская область | 55 | RU-OMS | |
| Оренбургская область | 56 | RU-ORE | |
| Орловская область | 57 | RU-ORL | |
| Пензенская область | 58 | RU-PNZ | |
| Псковская область | 60 | RU-PSK | |
| Рязанская область | 62 | RU-RYA | |
| Ростовская область | 61, 161 | RU-ROS | |
| Сахалинская область | 65 | RU-SAK | |
| Самарская область | 63, 163 | RU-SAM | |
| Саратовская область | 64, 164 | RU-SAR | |
| Смоленская область | 67 | RU-SMO | |
| Свердловская область | 66, 96 | RU-SVE | |
| Тамбовская область | 68 | RU-TAM | |
| Тюменская область | 72 | RU-TYU | |
| Томская область | 70 | RU-TOM | |
| Тульская область | 71 | RU-TUL | |
| Тверская область | 69 | RU-TVE | |
| Ульяновская область | 73, 173 | RU-ULY | |
| Владимирская область | 33 | RU-VLA | |
| Волгоградская область | 34 | RU-VGG | |
| Вологодская область | 35 | RU-VLG | |
| Воронежская область | 36, 136 | RU-VOR | |
| г. Москва | 77, 97, 99, 177, 197, 199 | RU-MOW | |
| г. Санкт-Петербург | 78, 98, 178 | RU-SPE | |
| г. Севастополь | |||
| Еврейская автономная область | 79 | RU-YEV | |
| Ненецкий автономный округ | 83 | RU-NEN | |
| Ханты-Мансийский автономный округ — Югра | 86 | RU-KHM | |
| Чукотский автономный округ | 87 | RU-CHU | |
| Ямало-Ненецкий автономный округ | 89 | RU-YAN | |
| Terytoria poza granicami Federacji Rosyjskiej, podlegające Ministerstwu Spraw Wewnętrznych Rosji (Bajkonur, stacje polarne w Antarktyce) | Территории, находящиеся за пределами РФ, обслуживаемые органами внутренних дел Российской Федерации (Байконур, антарктические станции) |
84 | — |
Okręgi federalne[edytuj | edytuj kod]
| Nr | Nazwa polska | Nazwa rosyjska | Stolica |
|---|---|---|---|
| 1 | Centralny Okręg Federalny | Центральный федеральный округ | Moskwa |
| 2 | Południowy Okręg Federalny | Южный федеральный округ | Rostów nad Donem |
| 3 | Północno-Zachodni Okręg Federalny | Северо-Западный федеральный округ | Petersburg |
| 4 | Dalekowschodni Okręg Federalny | Дальневосточный федеральный округ | Chabarowsk |
| 5 | Syberyjski Okręg Federalny | Сибирский федеральный округ | Nowosybirsk |
| 6 | Uralski Okręg Federalny | Уральский федеральный округ | Jekaterynburg |
| 7 | Nadwołżański Okręg Federalny | Приволжский федеральный округ | Niżny Nowogród |
| 8 | Północnokaukaski Okręg Federalny | Северо-Кавказский федеральный округ | Piatigorsk |
Regiony ekonomiczne[edytuj | edytuj kod]
| Nr | Nazwa polska | Nazwa rosyjska |
|---|---|---|
| 1 | Centralny region ekonomiczny | Центральный экономический район |
| 2 | Centralno-Czarnoziemny region ekonomiczny | Центральночернозёмный экономический район |
| 3 | Wschodniosyberyjski region ekonomiczny | Восточносибирский экономический район |
| 4 | Dalekowschodni region ekonomiczny | Дальневосточный экономический район |
| 5 | Północny region ekonomiczny | Северный экономический район |
| 6 | Północnokaukaski region ekonomiczny | Северокавказский экономический район |
| 7 | Północno-Zachodni region ekonomiczny | Северозападный экономический район |
| 8 | Powołżański region ekonomiczny | Приволжский экономический район |
| 9 | Uralski region ekonomiczny | Уральский экономический район |
| 10 | Wołżańsko-Wiacki region ekonomiczny | Волго-Вятский экономический район |
| 11 | Zachodniosyberyjski region ekonomiczny | Западносибирский экономический район |
| 12 | Kaliningradzki region ekonomiczny (SSE) | Калининградский экономический район |
Zobacz też[edytuj | edytuj kod]
Przypisy[edytuj | edytuj kod]
- ↑ Подписан Договор о принятии Республики Крым в Российскую Федерацию. Администрация Президента РФ.. [dostęp 2014-03-19].
- ↑ Договор между Российской Федерацией и Республикой Крым о принятии в Российскую Федерацию Республики Крым и образовании в составе Российской Федерации новых субъектов. Администрация Президента РФ.. [dostęp 2014-03-19].
- ↑ Федеральный закон «О ратификации Договора между Российской Федерацией и Республикой Крым о принятии в Российскую Федерацию Республики Крым и образовании в составе Российской Федерации новых субъектов», принятому Государственной Думой 20 марта 2014 года, одобренному Советом Федерации 21 марта 2014 года. Администрация Президента РФ, 2014-03-21. [dostęp 2014-03-21].
- ↑ Федеральный конституционный закон «О принятии в Российскую Федерацию Республики Крым и образовании в составе Российской Федерации новых субъектов – Республики Крым и города федерального значения Севастополя», одобренному Государственной Думой 20 марта 2014 года, Советом Федерации 21 марта 2014 года. Администрация Президента РФ, 2014-03-21. [dostęp 2014-03-21].
- ↑ Указ Президента Российской федерации «Об образовании Крымского федерального округа». Администрация Президента РФ, 2014-03-21. [dostęp 2014-03-21].
Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]
| ||||||||||
| ||||||||||