Polski Kontyngent Policyjny w Kosowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Polski Kontyngent Policyjny Misji Unii Europejskiej w zakresie praworządności w Kosowie
(1999-2008 Polski Kontyngent Policyjny Tymczasowej Misji Administracyjnej Organizacji Narodów Zjednoczonych Kosowie)
 ONZ UNMIK (do 2008)
Unia Europejska UE EULEX Kosowo (od 2008)
Ilustracja
Kosowo
Historia
Państwa wystawiające  Polska
Państwa mandatowe  Kosowo
Decyzja o użyciu Uchwały Rady Ministrów 15/1999, 267/2004, 255/2008
Rozpoczęcie misji wrzesień 1999
Liczba zmian CIVPOL - 17
JSPP - 29
Konflikt zbrojny
Wojna w Kosowie
Organizacja
Typ doradczy/szkoleniowy, prewencyjny
Podporządkowanie Organizacja Narodów Zjednoczonych UNMIKUnia Europejska EULEX Kosowo
Skład Jednostka Specjalna Polskiej Policji, Rezerwowa Jednostka Specjalna Polskiej Policji, eksperci policyjni
Liczebność ok. 10 policjantów (do 2000)
ok. 100-125 policjantów (od 2000)
Dyslokacja Mitrowica (2001-2008, 2012-), Prisztina (2008-2012), Prizren (2000-2001)

Polski Kontyngent Policyjny Tymczasowej Misji Administracyjnej Organizacji Narodów Zjednoczonych Kosowie, od 2008 Polski Kontyngent Policyjny Misji Unii Europejskiej w zakresie praworządności w Kosowie – wydzielony komponent Policji, przeznaczony do wsparcia administracji ONZ, a od 2008 Unii Europejskiej w Kosowie, funkcjonujący od 1999. Największy kontyngent zagraniczny w historii polskiej Policji.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W rezultacie wojny w Kosowie, administrację nad tą serbską prowincją przejęła utworzona w czerwcu 1999 Tymczasowa Administracja ONZ w Kosowie (UNMIK), składająca się z pionu cywilnego, obserwatorów wojskowych i sił policyjnych, podzielonych na: policję cywilną (CIVPOL), jednostki specjalne policji (SPU, następnie FPU) i policję graniczną (Border Police).

Na mocy uchwały Rady Ministrów nr 15/1999, do CIVPOL-u dołączyło 10 polskich ekspertów policyjnych. Do ich zadań należało:

  • zapewnienie porządku prawnego w Kosowie, obejmujące służbę kryminalną i prewencyjną,
  • wspieranie i szkolenie lokalnej policji.

W przeciwieństwie do innych misji eksperckich, polscy funkcjonariusze są uzbrojeni i posiadają prawo wykonywania czynności policyjnych w zastępstwie miejscowej Policji (KS). Ich służba trwa rok z możliwością przedłużenia.

W październiku 2000 do Kosowa została wysłana Jednostka Specjalna Polskiej Policji (JSPP), składająca się również z policjantów z oddziałów antyterrorystycznych. Została zakwaterowana w leżącej w drugim co do wielkości mieście Kosowa – Prizrenie. Liczyła ok. 115 policjantów, ich służba (trwająca 6 miesięcy) obejmowała:

  • ochronę dostaw pomocy humanitarnej,
  • ochronę CIVPOL-u i VIP-ów,
  • ochronę mniejszości narodowych,
  • tłumienie wystąpień i zamieszek.

Decyzją kierownictwa UNMIK, w kwietniu 2001 JSPP została przeniesiona do Kosowskiej Mitrowicy, gdzie, w wyniku podziału miasta na część serbską i albańską, sytuacja jest trudniejsza i wymaga zwiększonych sił do tłumienia zamieszek na tle etnicznym. Podczas służby JSPP największe miały miejsce m.in.

  • 8 kwietnia 2002 – podczas zatrzymania Slavoljuba Jovicia przez CIVPOL doszło do demonstracji serbskich, stłumionych przez 3 polskie plutony. Rannych zostało 7 Polaków,
  • 17-19 marca 2004 – tłumienie najbardziej krwawych zamieszek w Kosowie od zakończenia wojny,
 Osobny artykuł: Zamieszki w Kosowie (2004).
  • 10 lutego 2007 – stłumienie demonstracji albańskiej przez JSPP,
  • 28 lutego 2008 – po jednostronnym ogłoszeniu przez Kosowo niepodległości, kosowscy Serbowie zajęli budynek UNMIK, który następnie został odbity przez siły ONZ, ochraniane przez JSPP. Rannych zostało 28 Polaków,
  • 11/12 września 2010 – stłumienie albańsko-serbskich zamieszek przez JSPP i inne SPU.

W grudniu 2008, na mocy decyzji z 4 lutego 2008, unijna misja EULEX Kosowo osiągnęła zdolność operacyjną i przejęła część kompetencji UNMIK, m.in. w sferze policyjnej. W związku z tym PKP Kosowo przeszedł pod zwierzchnictwo EULEX-u, nie zmieniając przy tym zakresu zadań. Jednostkę Specjalną przeniesiono z Kosowskiej Mitrowicy do koszar KFOR w Prisztinie, gdzie wraz z włoskimi karabinierami tworzyła jedną jednostkę, w razie konieczności wysyłaną do różnych części Kosowa.

Od 2012, w związku z reformami w strukturze EULEX, jednostka ponownie stacjonuje w Mitrowicy, a służba w niej trwała 9 miesięcy (wcześniejsze zmiany trwały 6 miesięcy).

Na mocy uchwały Rady Ministrów z 30 kwietnia 2019 r. kontyngent policyjny zreformowano: służbę w Jednostce Specjalnej Polskiej Policji przedłużono do 12 miesięcy i utworzono Rezerwową Jednostkę Specjalną Polskiej Policji, przeznaczoną do wsparcia sił EULEX w przypadku destabilizacji w Kosowie spowodowanej rozpoczęciem działań mających na celu osądzenie zbrodniarzy wojennych (RJSPP na stałe stacjonuje w Polsce w 4-miesięcznych zmianach). W związku z wprowadzonymi zmianami Polski Kontyngent Policyjny EULEX Kosowo liczy ok. 100 osób na terenie misji (ok. 95 w JSPP i ok. 5 w CIVPOL) i 90-100 w rezerwie na terenie Polski.

Struktura organizacyjna[edytuj | edytuj kod]

  • Polski Kontyngent Policyjny EULEX Kosowo (do 2008 UNMIK)
    • elementy stacjonujące w Kosowie
      • Jednostka Specjalna Polskiej Policji (od 2000) – SPU (Suplementary Police Unit)
        • 1 pluton bojowy
        • 2 pluton bojowy
        • 3 pluton bojowy
        • pluton logistyczny
      • eksperci policyjni – CIVPOL (Civil Police)
    • elementy stacjonujące w Polsce
      • Rezerwowa Jednostka Specjalna Polskiej Policji
        • 1 pluton bojowy
        • 2 pluton bojowy
        • 3 pluton bojowy
        • pluton logistyczny

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]