Pomnik Grunwaldzki w Nowym Jorku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy pomnika w Nowym Jorku. Zobacz też: pomnik grunwaldzki.
Pomnik Grunwaldzki
w Nowym Jorku
Konny pomnik króla Władysława Jagiełły
Konny pomnik króla Władysława Jagiełły
Państwo  Stany Zjednoczone
Miejscowość Nowy Jork
Typ pomnika pomnik konny
Projektant Stanisław Kazimierz Ostrowski
Całkowita wysokość 7 m
Położenie na mapie Nowego Jorku
Mapa lokalizacyjna Nowego Jorku
Pomnik Grunwaldzki
Pomnik Grunwaldzki
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa lokalizacyjna Stanów Zjednoczonych
Pomnik Grunwaldzki
Pomnik Grunwaldzki
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Pomnik Grunwaldzki
Pomnik Grunwaldzki
Ziemia 40°46′44″N 73°58′00″W/40,778889 -73,966667

Pomnik Grunwaldzki w Nowym Jorku – konny pomnik króla Władysława Jagiełły wykonany w brązie przez rzeźbiarza Stanisława Kazimierza Ostrowskiego (1879-1947).

Historia[edytuj]

Pierwszy pomysł ustawienia tego pomnika sięga roku 1910 i miał zostać wystawiony przez Polonię amerykańską na 500-lecie bitwy Grunwaldzkiej. Niestety plany te zostały zniweczone w wyniku wybuchu I wojny światowej. Podczas wojny uległ także zniszczeniu pierwszy gipsowy model zaprojektowany przez Ostrowskiego[1]. Jak wynika z jednego źródła, pomnik w Polsce powstał, jednak po zajęciu Warszawy przez Niemców został przetopiony przez nich na kule.[2]

McDannald, Alexander Hopkins (1948). Yearbook of the Encyclopedia Americana. Americana. p. 498. Retrieved July 5, 2014.

Pomysł został ponownie podjęty w 1937 roku z zamiarem zrealizowania go specjalnie dla ozdoby polskiego pawilonu na Światową Wystawę w Nowym Jorku w 1939 roku. Na skutek wybuchu II wojny światowej pomnik nie powrócił do Polski i w lipcu 1945 roku został podarowany miastu Nowy Jork przez Komitet Pomnika Króla Jagiełły (King Jagiello Monument Committee) i ustawiony w Central Parku przy współudziale m.in. ostatniego konsula II Rzeczypospolitej w Nowym Jorku, Kazimierza Krasickiego.

Dane techniczne pomnika[edytuj]

Napis na cokole pomnika
Pomnik usytuowany naprzeciw Stawu Żółwiowego
Pomnik i polski dyplomata, który go odsłonił w 1945 r.; fot. Zofia Przerwa-Tetmajer

Rzeźba ta została odlana z brązu na podstawie gipsowego modelu. Wznosi się na czterometrowym cokole licząc wraz z nim 7 metrów. Napis (w j. ang.) na cokole pomnika głosi:

Quote-alpha.png
KING * JAGIELLO

King of Poland

Grand Duke of Lithuania

1386-1434 Founder of a Free Union of the

Peoples of East Central Europe

Victor Over the Teutonic

Aggressors at Grunwald

July 15 – 1410

Po obu stronach cokołu znajduje się napis POLAND, a w dolnym prawym rogu widnieje nazwisko rzeźbiarza: Stanislaw K. Ostrowski SC. (polskie tłumaczenie napisu: 'Król Jagiełło, Król Polski, Wielki Książę Litewski, Założyciel Wolnego Związku Ludów Europy Środkowo-Wschodniej, Zwycięzca nad Krzyżackimi najeźdźcami pod Grunwaldem, 15 lipca 1410).

Pomnik Jagiełły jest usytuowany po wschodniej stronie Stawu Żółwiowego (Turtle Pond), naprzeciw wzgórza z zameczkiem Belwederskim (Belvedere Castle) i leżącym u jego podstaw letnim amfiteatrem szekspirowskim (Delacorte Theater). Na pn. od stawu rozciąga się tzw. Wielka Łąka (Big Meadow), a na pn. wschód wznosi się oryginalna Iglica Kleopatry (Cleopatra’s Needle), a za nią znajduje się Metropolitan Museum of Art. Pomnik Jagiełły na koniu z dwoma skrzyżowanymi mieczami jest najokazalszym i największym z dziesiątków pomników znajdujących się w Central Parku. W 1986 pomnik został odnowiony staraniem konserwatora opiekującego się nowojorskim Parkiem.

Obchody 600-lecia bitwy grunwaldzkiej pod pomnikiem[edytuj]

Obchody 600-lecia bitwy grunwaldzkiej odbyły się w Parku Centralnym w sobotę 17 lipca 2010 zorganizowane przez grupę Polonii amerykańskiej. O godzinie 17:00 pod pomnikiem ustawiła się warta honorowa w strojach z XV wieku. Sprowadzono także z Polski kopię obrazu Jana Matejki pt. „Bitwa pod Grunwaldem”, którą na kilka godzin ustawiono obok Pomnika Grunwaldzkiego. W rocznicowej uroczystości w nowojorskim parku wzięli udział także Litwini mieszkający w Nowym Jorku[3].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Jan St. Kopczewski, Mateusz Siuchniński „Grunwald 550 lat chwały” Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych, Warszawa 1960.
  2. Alexander Hopkins McDannald: Yearbook of the Encyclopedia Americana. Americana, 1948, s. 498. [dostęp July 5, 2014].
  3. Polskie radio art. o obchodach 600-lecia Grunwaldu pod pomnikiem w Nowym Yorku przez amerykańską Polonię.

Bibliografia[edytuj]

  • Jan St. Kopczewski, Mateusz Siuchniński: Grunwald 550 lat chwały. Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych, Warszawa 1960

Linki zewnętrzne[edytuj]