Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Ilustracja
Widok ogólny (2016)
Państwo  Polska
Miejscowość Gdańsk
Miejsce ul. Stolarska
Typ pomnika posąg
Projektant Giennadij Jerszow
Całkowita wysokość 2,5 m
Data odsłonięcia 31 sierpnia 2012
Data likwidacji 8 marca 2019
Położenie na mapie Gdańska
Mapa lokalizacyjna Gdańska
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiego
Ziemia54°21′17,2″N 18°39′12,1″E/54,354778 18,653361

Pomnik Księdza Prałata Henryka Jankowskiegopomnik znajdujący się od 31 sierpnia 2012 do 8 marca 2019 w Gdańsku u zbiegu ulic Mniszki, Katarzynki i Stolarskiej, w miejscu, które w latach 2011–2019 nosiło nazwę Skwer im. Księdza Henryka Jankowskiego. Upamiętniał księdza prałata Henryka Jankowskiego, wieloletniego proboszcza pobliskiej parafii św. Brygidy w Gdańsku[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Projekt i budowa[edytuj | edytuj kod]

Pomnik powstał z inicjatywy Społecznego Komitetu Budowy Pomnika Księdza Henryka Jankowskiego, który na podstawie zbiórki publicznej zebrał potrzebne na budowę pomnika środki w kwocie 136 772,97 zł[1]. Pomnik powstał również dzięki składkom wśród działaczy NSZZ „Solidarność” z całej Polski[2]. Projektantem pomnika był Giennadij Jerszow[1], ukraiński artysta i przyjaciel księdza, który wykonał model figury bezpłatnie[2].

Pomnik został poświęcony 31 sierpnia 2012 przez metropolitę gdańskiego abp Sławoja Leszka Głódzia, który objął budowę pomnika swoim honorowym patronatem. W uroczystości poświęcenia pomnika wzięli udział przedstawiciele władz państwowych, samorządowych oraz duchowieństwa[1].

Przyczyny i usunięcie pomnika[edytuj | edytuj kod]

3 grudnia 2018 w „Dużym Formacie”, cotygodniowym dodatku do dziennika „Gazeta Wyborcza”, ukazał się reportaż Sekret Świętej Brygidy. Dlaczego Kościół przez lata pozwalał księdzu Jankowskiemu wykorzystywać dzieci? Bożeny Aksamit[3][4]. Po publikacji reportażu posłanka Joanna Scheuring-Wielgus z partii Teraz! w liście skierowanym do prezydenta Gdańska Pawła Adamowicza zaapelowała o usunięcie pomnika[3]. O rozbiórkę pomnika zaapelowała także Barbara Nowacka[4]. Sam pomnik został z 5 na 6 grudnia 2018 oblany przez nieznanych sprawców czerwoną farbą[3], a 7 grudnia 2018 odbyła się pod nim manifestacja, w trakcie której figura duchownego została opasana łańcuchem, do którego następnie przymocowano deskę z napisem – Pomnik ofiar KK (Kościoła katolickiego)[5]. Żądanie demontażu pomnika ogłosił w grudniu 2018 Michał Wojciechowicz[6].

21 lutego 2019 około godziny 3:00 nad ranem pomnik został przewrócony przez trzech mężczyzn[7] na podłożone wcześniej opony, tak aby nie uległ uszkodzeniu, bo wg nich „celem jest rozbicie fałszywego i ohydnego mitu Henryka Jankowskiego, nie zaś - materii jego pomnika”. Akcję nagrywał dziennikarz Tomasz Sekielski[8]. Na leżącym pomniku, który oddzielił się od cokołu, ułożyli strój ministranta wraz z dziecięcą bielizną. Następnie mężczyźni ci, nazwani przez media „sprawcami obywatelskiego nieposłuszeństwa” zaczekali na przybycie policji[9][10][11][12]. Obalony z cokołu posąg miał zostać zdemontowany na polecenie władz Gdańska, ale w wyniku protestu fundatorów został wydany przedstawicielom społecznego komitetu budowy pomnika. W nocy z 21 na 22 lutego na pustym cokole pojawiły się napisy „pedofil”, „bądź za ofiarami”, „zło”[13]. Rankiem 23 lutego posąg został postawiony z powrotem na cokole, bez zgody władz miasta przy biernej postawie obecnych tam policjantów, którzy mieli pilnować terenu pomnika[14]. 8 marca 2019 posąg został zdemontowany, zgodnie z uchwałą Rady Miasta Gdańska[15]. Sam kilkutonowy cokół, na którym stała figura duchownego pozostał jednak na miejscu[16].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Pomnik ks. Jankowskiego (pol.). brygida.gdansk.pl. [dostęp 2018-12-10].
  2. a b W Gdańsku stanie pomnik ks. Jankowskiego. Ostatnie przygotowania trwają (pol.). wpolityce.pl. [dostęp 2018-12-10].
  3. a b c Pomnik kapelana „Solidarności” został oblany czerwoną farbą (pol.). wiadomosci.radiozet.pl. [dostęp 2018-12-10].
  4. a b Żądają usunięcia pomnika księdza Jankowskiego. Po reportażu w „Dużym Formacie” (pol.). tvn24.pl. [dostęp 2018-12-10].
  5. „Pomnik hańby Kościoła katolickiego”. Protest pod figurą ks. Henryka Jankowskiego (pol.). wiadomosci.dziennik.pl. [dostęp 2018-12-10].
  6. Aneta Olender: "Albo usuniecie pomnik, albo go zburzę". Ofiara ks. Jankowskiego traci cierpliwość. natemat.pl, 30 grudnia 2018. [dostęp 2018-12-30].
  7. Przewrócony pomnik księdza Henryka Jankowskiego w Gdańsku. Kto to zrobił?, www.tvn24.pl [dostęp 2019-02-21].
  8. https://www.facebook.com/Sekielski/videos/429287107612973/?v=2263282610563325
  9. Nocą obalili pomnik ks. Jankowskiego. „Oskarżamy prałata o podły i haniebny gwałt na godności”, oko.press, 21 lutego 2019 [dostęp 2019-02-21] (pol.).
  10. Sekielski, www.facebook.com [dostęp 2019-02-21] (pol.).
  11. Tomasz Sekielski, Tak wyglądało przewrócenie pomnika prałata Jankowskiego. Wszystko wydarzyło się w nocy tuż przed 3 #Gdańsk #protest #filmsekielskiegopic.twitter.com/Posy8nvPYf, @sekielski, 2019 [dostęp 2019-02-21] (pol.).
  12. Obalenie pomnika ks. Henryka Jankowskiego w Gdańsku – Pomnik ART [dostęp 2019-02-22] (pol.).
  13. "Bądź za ofiarami", "zło". Na cokole pomnika księdza Jankowskiego pojawiły się napisy (pol.). msn.com. [dostęp 2019-02-22].
  14. Sprawa pomnika księdza Jankowskiego. Posłanka opozycji pyta szefa MSWiA o postawę policjantów 26 lutego 2019. 2019-02-26. [zarchiwizowane z [www.tvn24 tego adresu]].
  15. Zdemontowali pomnik księdza Jankowskiego, TVN24.pl [dostęp 2019-03-08].
  16. Rozpoczęła się rozbiórka pomnika ks. Jankowskiego, fakty.interia.pl [dostęp 2019-03-08] (pol.).