Pomnik Martyrologii - Rozstrzelanych w Grębałowie (Kraków)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Ilustracja
Widok od ul. Kocmyrzowskiej
Państwo  Polska
Miejscowość Kraków
Miejsce os. Na Wzgórzach 36, ul. Kocmyrzowska
Projektant Jadwiga Horodyska
M. Grodzicki
Z.Trzebiatowski
Fundator Załoga Huty im. Lenina
Data odsłonięcia 29 stycznia 1963
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Pomnik Martyrologii Rozstrzelanych w Grębałowie 29 stycznia 1944
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Pomnik Martyrologii Rozstrzelanych w Grębałowie 29 stycznia 1944
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pomnik Martyrologii Rozstrzelanych w Grębałowie 29 stycznia 1944
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Ziemia50°05′41,28″N 20°03′51,64″E/50,094800 20,064344

Pomnik Martyrologii – Rozstrzelanych w Grębałowiepomnik znajdujący się w północnej części Krakowa, w Dzielnicy XVII Wzgórza Krzesławickie na osiedlu Na Wzgórzach przy ul. Kocmyrzowskiej.

W miejscu tym, w dniu 29 stycznia 1944 roku, Niemcy rozstrzelali 80 Polaków.

Egzekucja zakładników była odwetem za napad partyzantów na dwa pociągi niemieckie kursujące pomiędzy Krakowem a Miechowem oraz zabicie dwóch strażników kolejowych. Zwłoki ofiar pochowano w nieznanym miejscu, nie są znane także ich nazwiska. Na miejscu egzekucji pozostały kałuże krwi oraz szczątki ciał pomordowanych, które zebrał i pochował Antoni Grzesiak, dozorca fortu w Grębałowie. Miejsce to ogrodzono, usypano kopczyk oraz ustawiono krzyż.

W dziewiętnastą rocznicę, 29 stycznia 1963 roku, na miejscu zbrodni odsłonięto pomnik, który powstał z inicjatywy Koła ZBoWiD Huty im. Lenina, a ufundowała go załoga kombinatu.

Zaprojektowany został przez Jadwigę Horodyską, M. Grodzickiego, Z. Trzebiatowskiego. Wykonany z piaskowca monument przedstawia kobiecą postać w geście rozpaczy. Obok, na postumencie znajduje się tablica z inskrypcją:

PAMIĘCI
OSIEMDZIESIĘCIU PATRIOTÓW POLSKICH
ROZSTRZELANYCH W GRĘBAŁOWIE PRZEZ
FASZYSTÓW HITLEROWSKICH W DNIU
29 STYCZNIA 1944 ROKU
ZAŁOGA HUTY IM. LENINA

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • J. Kortys W Grębałowie przed 25 laty w „Tygodnik Powszechny” z 9 lutego 1969, nr 6 (1046)
  • Przewodnik po upamiętnionych miejscach walk i męczeństwa lat wojny 1939-1945, Czesław Czubryt-Borkowski (oprac.), Zygmunt Czarnocki (oprac.), Warszawa: Wydawnictwo Sport i Turystyka, 1988, ISBN 83-217-2709-3, OCLC 830085367.