Pomnik Martyrologii - Rozstrzelanych w Grębałowie (Kraków)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Widok od ul. Kocmyrzowskiej
Widok od ul. Kocmyrzowskiej
Państwo  Polska
Miejscowość Kraków
Miejsce os. Na Wzgórzach 36, ul. Kocmyrzowska
Projektant Jadwiga Horodyska
M. Grodzicki
Z.Trzebiatowski
Fundator Załoga Huty im. Lenina
Odsłonięto 29 stycznia 1963
Położenie na mapie Krakowa
Mapa lokalizacyjna Krakowa
Pomnik MartyrologiiRozstrzelanych w Grębałowie29 stycznia 1944
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Pomnik MartyrologiiRozstrzelanych w Grębałowie29 stycznia 1944
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Pomnik MartyrologiiRozstrzelanych w Grębałowie29 stycznia 1944
Pomnik Martyrologii
Rozstrzelanych w Grębałowie
29 stycznia 1944
Ziemia50°05′41,28″N 20°03′51,64″E/50,094800 20,064344

Pomnik Martyrologii – Rozstrzelanych w Grębałowiepomnik znajdujący się w północnej części Krakowa, w Dzielnicy XVII Wzgórza Krzesławickie na osiedlu Na Wzgórzach przy ul. Kocmyrzowskiej.

W miejscu tym, w dniu 29 stycznia 1944 roku, Niemcy rozstrzelali 80 Polaków.

Egzekucja zakładników była odwetem za napad partyzantów na dwa pociągi niemieckie kursujące pomiędzy Krakowem a Miechowem oraz zabicie dwóch strażników kolejowych. Zwłoki ofiar pochowano w nieznanym miejscu, nie są znane także ich nazwiska. Na miejscu egzekucji pozostały kałuże krwi oraz szczątki ciał pomordowanych, które zebrał i pochował Antoni Grzesiak, dozorca fortu w Grębałowie. Miejsce to ogrodzono, usypano kopczyk oraz ustawiono krzyż.

W dziewiętnastą rocznicę, 29 stycznia 1963 roku, na miejscu zbrodni odsłonięto pomnik, który powstał z inicjatywy Koła ZBoWiD Huty im. Lenina, a ufundowała go załoga kombinatu.

Zaprojektowany został przez Jadwigę Horodyską, M. Grodzickiego, Z. Trzebiatowskiego. Wykonany z piaskowca monument przedstawia kobiecą postać w geście rozpaczy. Obok, na postumencie znajduje się tablica z inskrypcją:

PAMIĘCI
OSIEMDZIESIĘCIU PATRIOTÓW POLSKICH
ROZSTRZELANYCH W GRĘBAŁOWIE PRZEZ
FASZYSTÓW HITLEROWSKICH W DNIU
29 STYCZNIA 1944 ROKU
ZAŁOGA HUTY IM. LENINA

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  • J. Kortys W Grębałowie przed 25 laty w „Tygodnik Powszechny” z 9 lutego 1969, nr 6 (1046)
  • Czesław Czubryt-Borkowski Przewodnik po upamiętnionych miejscach walk i męczeństwa lat wojny 1939-1945 Wydawnictwo Sport i Turystyka, Warszawa 1988, ​ISBN 83-217-2709-3