Pomnik Saławata Jułajewa w Ufie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pomnik Saławata Jułajewa
Памятник Салавату Юлаеву
Ilustracja
Widok na pomnik
Państwo  Rosja
Republika  Baszkortostan
Miejscowość Ufa
Projektant Sosłanbiek Tawasijew
Całkowita wysokość 9,8 m
Data odsłonięcia 17 listopada 1967
Położenie na mapie Ufy
Mapa konturowa Ufy, w centrum znajduje się punkt z opisem „Pomnik Saławata Jułajewa”
Położenie na mapie Rosji
Mapa konturowa Rosji, po lewej znajduje się punkt z opisem „Pomnik Saławata Jułajewa”
Położenie na mapie Baszkortostanu
Mapa konturowa Baszkortostanu, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Pomnik Saławata Jułajewa”
Ziemia54°43′06,5″N 55°55′33,0″E/54,718472 55,925833

Pomnik Saławata Jułajewa w Ufie (ros. Памятник Салавату Юлаеву) – pomnik konny w Ufie, w Rosji. Został odsłonięty 17 listopada 1967 roku. Jego autorem jest Sosłanbiek Tawasijew. Pomnik przedstawia bohatera narodowego Baszkirów, Saławata Jułajewa. Wzniesiony został niedaleko centrum miasta, na skraju klifu nad rzeką Biełą. Jest jednym z głównych symboli Ufy.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Podczas wielkiej wojny ojczyźnianej artysta-rzeźbiarz Sosłanbiek Tawasijew został ewakuowany do Baszkirii. Tam poznał legendę o baszkirskim bohaterze narodowym, Saławacie Jułajewie. Po wojnie rzeźbiarz postanowił stworzyć pomnik bohatera na koniu. Tworzenie pomnika zajęło wiele lat. Tawasijew pracował nad nim we wsiach Abramcewo i Achtyrka (obie niedaleko Chot´kowa w obwodzie moskiewskim). W opuszczonej cerkwi w Achtyrce artysta stworzył gipsowy model pomnika, który ukończył w 1963 roku. Model został przedyskutowany z moskiewskimi ekspertami i uzyskał akceptację Ministerstwa Kultury. Następnie model przewieziono do Ufy, gdzie został zaprezentowany w Baszkirskim Teatrze Opery i Baletu. Po konsultacjach z mieszkańcami dokonano końcowych poprawek. Pomnik odlano w ciągu półtora miesiąca w zakładach Monumientskulptura w Petersburgu (wówczas Leningrad). Początkowo postulowano ustawienie pomnika w samym centrum Ufy, ale ostatecznie wybór padł na wysoki klif nad brzegiem Biełej, w pobliżu centrum miasta. Uroczystego odsłonięcia dokonano 17 listopada 1967 roku. Za stworzenie pomnika Sosłanbiek Tawasijew został uhonorowany kilkoma nagrodami, m.in. Nagrodą Państwową ZSRR w 1970 roku[1][2][3].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Zbliżenie na pomnik

Pomnik wykonany jest z brązu i wsparty stalową ramą, a jego masa wynosi 40 t. Osadzono go na żelbetowym piedestale, obłożonym granitowymi płytami. Obiekt stoi na skraju wysokiego klifu. Wysokość pomnika wynosi 9,8 m (wraz z piedestałem 14 m). Przedstawia on baszkirskiego bohatera narodowego Saławata Jułajewa na koniu, z ręką uniesioną w zapraszającym geście, sugerującym towarzyszom przejście na stronę Pugaczowa. Jest to największy pomnik konny w Rosji, a także jeden z symboli Ufy i atrakcja turystyczna[2][3]. Wizerunek pomnika znalazł się m.in. w godle Baszkortostanu[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. В Башкирии отмечается 125-летие автора памятника Салавату Юлаеву Сосланбека Тавасиева (ros.). www.bashinform.ru, 25 grudnia 2019. [dostęp 2021-04-21].
  2. a b Памятник Салавату Юлаеву (ros.). kulturarb.ru. [dostęp 2021-04-21].
  3. a b Дмитрий Саламатин, Светлана Истомина: Полвека на коне. Главному памятнику Башкирии исполняется 50 лет (ros.). ufa.aif.ru, 9 listopada 2017. [dostęp 2021-04-21].
  4. Государственные символы Республики Башкортостан (ros.). gsrb.ru. [dostęp 2021-04-21].