Portret papieża Pawła III z wnukami Ottavianem i Alessandrem Farnese

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Portret papieża Pawła III z wnukami Ottavianem i Alessandrem Farnese
Portret papieża Pawła III z wnukami Ottavianem i Alessandrem Farnese
Autor Tycjan
Rok wykonania 1545–1546
Technika wykonania olej na płótnie
Rozmiar 202 cm × 176,6 cm cm
Muzeum Museo di Capodimonte
Papież Paweł III

Portret papieża Pawła III z nepotami – portret renesansowego włoskiego malarza Tycjana znajdujący się obecnie w Museo di Capodimonte w Neapolu.

Pierwsze płótna związane z rodem Farnese, z którego pochodził papież Paweł III, powstały w 1542 roku. Tycjan sportretował młodego Ranuccia Farnese, młodszego syna Pierluigiego i wnuka papieża, późniejszego kardynała[1]. W 1543 roku w Rzymie powstał pierwszy portret papieża pt. „Papież Paweł III” (1543, Neapol Museo Nazionale[2]) przedstawionego jako starzec z długa biała brodą. W 1545 roku Tycjan namalował portret grupowy papieża z wnukami: Ottavianem i Alessandrem.

Papież został przedstawiony tradycyjnie jako starzec siedzący w fotelu, kurczowo obejmujący jego poręcz. Jego twarz, dość surowa, skierowana jest w stronę wnuka Okatwiusza Farnese, a jego wzrok groźnie przeszywa młodzieńca. Sylwetka papieża jest skręcona w kierunku Oktawiusza. Ten przedstawiony został w pozycji na wpół pochylonej do świątobliwości prawdopodobnie by lepiej słyszeć jego słowa lub by, mówiąc szeptem, być lepiej słyszalnym. Na jego twarzy z pozoru zasłuchanej, widać fałszywość zamiarów i nadmierna służalczość. Za papieżem stoi drugi wnuk, kardynał książę Aleksander Farnese, wpatrzony w widza z lekko uniesioną dłonią. Portretowane postacie zostały przedstawione przez Tycjana w sposób odmienny od tradycyjnych, tworząc scenkę sytuacyjną nawiązującą do ówczesnej sytuacji i dziejów rodu. Płótno przedstawia więc papieża z buntującym się wnukiem Oktawianem i będącego z nim w zmowie Aleksandra[3]. Tycjan, malując obraz, przedstawił psychologiczny obraz postaci, co było często przyrównywane do sztuki przedstawiania charakterów przez Szekspira. Obraz nie został ukończony, na co wskazuje dolna część obrazu i naszkicowane jedynie ręce, prawdopodobnie przez zbyt śmiałą interpretację malarza.

Przypisy

  1. Tytuł kardynała Ranucci otrzymał w wieku 14 lat.
  2. Druga kopia znajduje się w muzeum w Petersburgu.
  3. Ojciec obu mężczyzn został później przez nich otruty.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • R. Bergerhoff, Tycjan, Arkady, Warszawa 1979.
  • Wielkie muzea. Museo di Capodimonte, HPS, Warszawa 2007, ISBN 978-83-60688-47-2.
  • W. Mole, Tycjan, Arkady, Warszawa 1958.
  • W. Tomkiewicz, Tycjan, Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1988, ISBN 83-03-02159-1.