Porytowe Wzgórze
.JPG) Pomnik na Wzgórzu | |
| Państwo | |
|---|---|
| Pasmo | |
| Wysokość |
215 m n.p.m. |
Położenie na mapie Polski  | |
 50°37′52,21″N 22°27′17,53″E/50,631169 22,454869
| |
Porytowe Wzgórze – miejsce bitwy partyzanckiej odbytej 14 czerwca 1944r. Położone na Równinie Biłgorajskiej, nad Branwią, 15 km na południe od Janowa Lubelskiego.
Bitwa na Porytowym Wzgórzu, największa bitwa partyzancka na ziemiach polskich, była wynikiem akcji Sturmwind I, związanej z zabezpieczeniem przez wojska niemieckie zaplecza zbliżającego się frontu wschodniego. 14 czerwca 1944 okrążone polskie i radzieckie oddziały partyzanckie (ok. 3 tys. żołnierzy), pod dowództwem ppłk. Nikołaja Prokopiuka (Прокопюк Николай Архипович), po całodziennej bitwie zdołały wyjść z okrążenia. Siły niemieckie uczestniczące w akcji ocenia się na ok. 30 tys. żołnierzy. Na miejscu bitwy znajduje się cmentarz partyzancki i pomnik według projektu Bronisława Chromego odsłonięty w 1974.
Rezerwat przyrody Lasy Janowskie o powierzchni 2677 ha, obejmujący teren bitwy, stanowią lasy mieszane z przewagą jodły, torfowiska przejściowe, olsy. Ze względu na wyjątkową wartość historyczno-przyrodniczą tych terenów utworzono w 1994 Leśny Kompleks Promocyjny.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]
- Włodzimierz Wójcikowski: Janów Lubelski i okolice - Wojewódzki Ośrodek Informacji Turystycznej, Lublin 1980.
- Jerzy Markiewicz, Paprocie zakwitły krwią partyzantów, Lublin: Wydawnictwo Lubelskie, 1987, ISBN 83-222-0383-7, OCLC 835860707.
- J. Łukasiewicz: Porytowe Wzgórze, 14 czerwca 1944, Janowskie Korzenie 2004, Nr 2, s. 6-8.
- Lidia Kotuła: Pomnik na Porytowym Wzgórzu jako dzieło sztuki, Janowskie Korzenie, 2009, nr 12, s. 93-95.
- Rada Ochrony Pomników Walk i Męczeństwa: Porytowe Wzgórza, „Sport i Turystyka”, Warszawa 1968. – 24 s.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Artykuł. kombatantpolski.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-10-08)]. o bitwie na stronie ZKRPiBWP.