Powiat mielecki
| powiat | |||||||||
Starostwo powiatowe w Mielcu | |||||||||
| |||||||||
| Państwo | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Województwo | |||||||||
| Data powstania |
1999 | ||||||||
| TERC |
1811 | ||||||||
| Siedziba | |||||||||
| Starosta |
Kazimierz Gacek | ||||||||
| Powierzchnia |
880,21 km² | ||||||||
| Populacja (31.12.2025) • liczba ludności |
| ||||||||
| • gęstość |
149,8 os./km² | ||||||||
| Urbanizacja |
46,5% | ||||||||
| Nr kierunkowy |
+17 | ||||||||
| Kod pocztowy |
39-300 | ||||||||
| Tablice rejestracyjne |
RMI, YMI[1] | ||||||||
Adres urzędu: ul. Wyspiańskiego 639-300 Mielec | |||||||||
| Szczegółowy podział administracyjny | |||||||||
| |||||||||
| Położenie na mapie powiatu | |||||||||
| 50°17′17″N 21°25′14″E/50,288056 21,420556 | |||||||||
| Strona internetowa | |||||||||
| Biuletyn Informacji Publicznej | |||||||||
Powiat mielecki – powiat w Polsce (województwo podkarpackie), utworzony w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą i największym miastem jest Mielec.
Według danych GUS-u z dn. 31 grudnia 2025 w powiat mielecki zamieszkiwało 131 874 osoby[2][3].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Powiat powstał w 1853. Zajmował wówczas obszar 837 km², był zamieszkany przez 66 264 osób i liczył 106 osad oraz 91 gmin katastralnych. Na terenie powiatu mieleckiego prawa miejskie posiadały Mielec, Radomyśl Wielki, Rzochów i Przecław[4].
W 1921 powiat mielecki został włączony do ówczesnego województwa krakowskiego w ramach II Rzeczpospolitej. W latach 1932–1935 powiat powiększył się o kilkanaście wsi z powiatów dąbrowskiego i kolbuszowskiego[4].
W czasie okupacji hitlerowskiej ziemie powiatu zostały przyłączone do Generalnego Gubernatorstwa: Distrikt Krakau, Landkreis Debica (pol. Dystrykt krakowski, powiat dębicki[4]).
W 1945 utworzono województwo rzeszowskie, w którym znalazł się powiat mielecki[4].
W 1975 przeprowadzono reformę administracyjną Polski, w wyniku której zlikwidowano powiaty[4].
W III Rzeczpospolitej w 1999 w wyniku kolejnej reformy przywrócono powiat mielecki.[4]
W latach 1999–2006 starostą powiatu mieleckiego przez 2 kadencje był Józef Smaczny, w latach 2006–2014 również przez 2 kadencje – Andrzej Chrabąszcz, od 1 grudnia 2014 do 19 listopada 2018 starostą przez 1 kadencję był Zbigniew Tymuła, od 19 listopada 2018 do 6 maja 2024 przez 1 kadencję starostą był Stanisław Lonczak[5], natomiast od 6 maja 2024 starostą jest Kazimierz Gacek[6].
Podział administracyjny
[edytuj | edytuj kod]| Gmina miejska | |
|---|---|
| Mielec | |
| Gminy miejsko-wiejskie | |
| Przecław | |
| Radomyśl Wielki | |
| Gminy wiejskie | |
| Borowa | |
| Czermin | |
| Gawłuszowice | |
| Mielec | |
| Padew Narodowa | |
| Tuszów Narodowy | |
| Wadowice Górne | |
| Miasta | |
| Mielec | |
| Przecław | |
| Radomyśl Wielki | |
Transport
[edytuj | edytuj kod]Przez powiat biegną drogi publiczne kategorii wojewódzkiej. Powiat mielecki, a w szczególności miasto Mielec są największymi ośrodkami bez dostępu do sieci dróg krajowych, autostrad czy też dróg ekspresowych.
Drogi wojewódzkie:
- 875 Droga wojewódzka nr 875: Mielec – Leżajsk
- 982 Droga wojewódzka nr 982: Jaślany - Szczucin
- 983 Droga wojewódzka nr 983: Rzędzianowice - Sadkowa Góra
- 984 Droga wojewódzka nr 984: Lisia Góra – Mielec
- 985 Droga wojewódzka nr 985: Tarnobrzeg – Mielec – Dębica
- 986 Droga wojewódzka nr 986 - Tuszyma - Wiśniowa
Transport kolejowy w powiecie opiera się głównie na linii kolejowej nr 25 - Łódź Kaliska - Dębica. Przez powiat przebiega linia szerokotorowa (LK 65) oraz do niej łącząca linia (LK 79) do LK 25 w Padwi Narodowej.
Demografia
[edytuj | edytuj kod]Liczba ludności (dane z 31 grudnia 2025 r.):
| Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| osób | % | osób | % | osób | % | |
| Ogółem | 131 874 | 100 | 67 007 | 50,81 | 64 867 | 49,19 |
| Miasto | 61 354 | 46,52 | 31 871 | 24,17 | 29 483 | 22,36 |
| Wieś | 70 520 | 53,48 | 35 136 | 26,64 | 35 384 | 26,83 |

Zabytki
[edytuj | edytuj kod]Najcenniejszymi zabytkami powiatu są:
- Kościół św. Wojciecha w Gawłuszowicach z 1677 roku oraz stara plebania przykościelna z 1863 roku (zabytki klasy 0)
- Dwór w Przecławiu
- Wieża obronno-mieszkalna w Rzemieniu, najprawdopodobniej z XV wieku
- Bazylika Mniejsza pw. św. Mateusza w Mielcu z 1526 roku
- Dworek Oborskich w Mielcu wzniesiony w XVII wieku wraz z parkiem z I połowy XIX wieku
- Sala Królewska w budynku Państwowej Szkoły Muzycznej w Mielcu
Rezerwaty przyrody
[edytuj | edytuj kod]Na terenie powiatu mieleckiego funkcjonują następujące rezerwaty przyrody:
Religia
[edytuj | edytuj kod]- Kościół rzymskokatolicki: 33 parafii
- Kościół Zielonoświątkowy: zbór
- Świadkowie Jehowy: dwa zbory[8][9]
Starostowie mieleccy (od 1999)
[edytuj | edytuj kod]| Lp. | Imie i Nazwisko | Lata urzędowania |
|---|---|---|
| 1. | Józef Smaczny (SLD) | 1999–2006 |
| 2. | Andrzej Chrabąszcz (PSL) | 2006–2014 |
| 3. | Zbigniew Tymuła (PiS) | 2014–2018 |
| 4. | Stanisław Lonczak (PSL) | 2018–2024[10][11] |
| 5. | Kazimierz Gacek | od 2024 |
Sąsiedne powiaty
[edytuj | edytuj kod]Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 8 listopada 2024 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, wymagań dla tablic rejestracyjnych oraz wzorów innych dokumentów związanych z rejestracją pojazdów (Dz. U. z 2024 r. poz. 1709 (ISAP)).
- ↑ GUS - Bank Danych Lokalnych [online], bdl.stat.gov.pl [dostęp 2026-06-24].
- ↑ Powiat mielecki [online] [dostęp 2026-06-24].
- 1 2 3 4 5 6 Litera P (POD-PZL) – Encyklopedia miasta Mielca [online] [dostęp 2026-06-24].
- ↑ Stanisław Lonczak nowym starostą powiatu mieleckiego! [online], hej.mielec.pl [dostęp 2018-11-20].
- ↑ Kazimierz Gacek nowym Starostą! [online], powiat-mielecki.pl [dostęp 2024-05-11] (pol.).
- ↑ powiat mielecki (podkarpackie) » mapy, miasta, GUS, nieruchomości, noclegi, gminy, regon, wypadki drogowe, bezrobocie, wynagrodzenie, zarobki, tabele, edukacja, demografia, statystyki [online], Polska w liczbach [dostęp 2026-06-24].
- ↑ Dane według wyszukiwarki zborów, na oficjalnej stronie Świadków Jehowy jw.org [dostęp 2016-08-21].
- ↑ Bogdan Hućko, Pamiątka śmierci Jezusa Chrystusa u Świadków Jehowy [online], jaslo.naszemiasto.pl, 14 kwietnia 2022 [dostęp 2022-04-14].
- ↑ Stanisław Lonczak – wybory 2019: kandydat na posła w: okręg nr 23 (Rzeszów) [online], wnp.pl [dostęp 2021-11-22] (pol.).
- ↑ Wybory do Sejmu i Senatu Rzeczypospolitej Polskiej 2019 r. [online], sejmsenat2019.pkw.gov.pl, 13 października 2019 [dostęp 2021-11-22] (pol.).




