Powstanie Maji-Maji

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Powstanie Maji-Maji
Ekspansja kolonialna Niemiec na przełomie XIX i XX wieku
Ilustracja
Zasięg powstania
Czas 1905-1907
Miejsce Niemiecka Afryka Wschodnia
Przyczyna niemiecki ucisk wobec autochtonów
Wynik zwycięstwo Niemców
Strony konfliktu
 Cesarstwo Niemieckie Powstańcy plemienni
Dowódcy
Cesarstwo Niemieckie Gustav Adolf von Götzen Kinjiktile
brak współrzędnych

Powstanie Maji-Maji w latach 1905-1907 to rebelia około 20 grup etnicznych na południowych terenach ówczesnej Niemieckiej Afryki Wschodniej będących kolonią niemiecką.

Przyczynami powstania były wzrastające represje ze strony władz kolonialnych w stosunku do mieszkańców regionów, na których produkowano bawełnę na masową skalę (rejony Kilwy i góry Matubi). Do represji tych zaliczyć można wprowadzenie wysokich podatków, m.in. podatków od posiadania domów, regulowane prawo łowieckie chroniące dzikie zwierzęta i wprowadzenie w roku 1905 nowej waluty przez wschodnioafrykański bank.

Punktem zapalnym rebelii stało się zniszczenie przez dwóch mężczyzn i kobietę w dniu 20 lipca 1905 plantacji bawełny koło wsi Kipitamu i Nadete na terenach plemienia Matumbi w pobliżu miasta portowego Kilwa. Krótko po tym zdarzeniu kilka plemion zdecydowało się na wywołanie powstania.

Ważną rolę w powstaniu spełniał Kinjiktile, mężczyzna z plemienia Matumbi, znany w roku 1904 jako lekarz i muzykant, założyciel kultu Maji-Maji (maji w języku suahili oznacza wodę). Rdzenni mieszkańcy wierzyli w ochronę założyciela kultu Maji, który miał jakoby przemieniać wystrzeliwane przez Niemców kule w wodę. Pomimo wszystko znakomita większość biorących udział w powstaniu zmarła nie od kul, ale z głodu, co było spowodowane tym, że niemiecki rząd kolonialny rozpoczął walkę z powstańcami od systematycznego palenia domów, pól i buszu. Pod koniec 1907 roku ludność większości terenów wymarła, a pola były zdewastowane.

Powstanie Maji-Maji było polityczno-religijną konfrontacją Afrykanów przeciwko kolonialnym władzom europejskim. Niektórzy z przywódców tego zrywu przez jakiś czas prowadzili jeszcze walkę partyzancką aż do lipca 1908, kiedy to zostali pojmani i straceni.

W wyniku powstania cała południowa część kolonii została spustoszona, walki i głód spowodowały śmierć około 375 tysięcy ludzi. Niemcy stracili kilkunastu żołnierzy.

W Tanzanii powstanie uznawane jest do dzisiaj za ważne wydarzenie narodowe. Julius Nyerere, pierwszy prezydent zjednoczonej Tanzanii, nazwał je początkiem narodowego pojednania, które w roku 1964 doprowadziło do założenia tego państwa.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Literatura niemieckojęzyczna[edytuj | edytuj kod]

  • Walter Nuhn: Flamen ueber Deutschost. Bernard & Graefe Verlag, ​ISBN 3-7637-5969-7
  • Karl Martin Seeberg: Der Maji-Maji Krieg gegen deutsche Kolonialherschaft. Dietrich Reimer Verlag, Berlin 1989
  • Felicitas Becker, Jigal Beez: Der Maji-Maji Krieg in Deutsch Afrika 1905-1907, Ch.Links 2005