Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych „Agromet”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych „Agromet”
Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych „Agromet”
Ilustracja
widok od strony Ronda Starołęka
Forma prawna przedsiębiorstwo państwowe
Założyciel(e) Wojewoda Wielkopolski[1]
Data założenia 24 września 1953
Lokalizacja  Polska
Siedziba Poznań ul. Romana Maya 1
Numer KRS 0000121347
Branża rolnictwo
Produkty maszyny rolnicze:
sieczkarnie, kosiarki
maszyny żniwne:
snopowiązałki, prasy
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Agromet
Agromet
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Agromet
Agromet
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Agromet
Agromet
Ziemia52°22′34″N 16°56′39″E/52,376111 16,944167

Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych „Agromet” – jeden z większych państwowych zakładów produkcyjnych w Poznaniu[2][3][4], w momencie powstania największa fabryka maszyn żniwnych w Polsce[5], od 19 maja 1992 roku w upadłości[6][7].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Decyzja Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z 30 listopada 1950 roku w sprawie zatwierdzenia założeń projektu „Budowy Fabryki Maszyn Żniwnych w Poznaniu”, była uznawana za początek budowy projektowanego zakładu produkcji maszyn. Fabryka powstała w ramach planu sześcioletniego. Jej położenie w Poznaniu, na polach pomiędzy Ratajami a Starołęką było celowe i przemyślane. Chodziło o pełne wykorzystanie budynków, wyposażenia i wykwalifikowanej kadry istniejących już firm: Zakładu Produkcyjnego im. 15 grudnia oraz Warsztatów Remontowych Technicznej Obsługi Rolnictwa (podległych Ministerstwu Rolnictwa). W 1951 roku przystąpiono do wstępnych prac przygotowawczych. Projekt Zakładu wykonało Wszechzwiązkowe Zjednoczenie Eksportowo-Importowe „Technoeksport” w Moskwie, natomiast jego adaptacją zajął się „Prozamet” w Warszawie. Budowę zakładu przeprowadziło Poznańskie Przedsiębiorstwo Budownictwa Przemysłowego. Już w latach 1952-1954 wybudowano wszystkie podstawowe wydziały produkcyjne i pomocnicze. Najważniejsze urządzenia oraz park maszynowy dostarczył Związek Radziecki, produkowane urządzenia także były na licencji radzieckiej[8]. Podstawę prawną powstającej fabryki stanowiło Zarządzenie Ministra Przemysłu Maszynowego z dnia 21 marca 1952 roku, powołujące przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą „Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych w budowie”.

Umownie za datę powstania zakładu uznaje się 24 września 1953 roku, wtedy właśnie rozpoczęła się działalność eksploatacyjna PFMŻ. Już pod koniec tego samego roku z fabryki „wyszły” pierwsze produkty – było to 15 snopowiązałek ciągnikowych WC-1 (rok później było to już prawie 1400 sztuk). 11 grudnia 1954 uruchomiona została odlewnia[9]. Według początkowych założeń projektowych w przedsiębiorstwie przewidziana była tylko produkcja snopowiązałek (konnych i ciągnikowych). Jednakże na skutek stopniowego przechodzenia polskiego rolnictwa na kombajnowy zbiór zbóż i związanego z tym rozwoju produkcji kombajnów zbożowych w płockiej Fabryce Maszyn Żniwnych, przewidziano spadek zapotrzebowania na snopowiązałki. W zaistniałej sytuacji w roku 1960 rozpoczęto zmianę specjalizacji produkcji, fabryka nastawiła się na zaopatrywanie rynku w maszyny do zbioru i przygotowywania zielonek. Taka decyzja wymusiła doskonalenie i stosowanie najnowocześniejszych metod wytwarzania maszyn, jak i podnoszenie ich jakości. Konstruowano kolejne maszyny i urządzenia. W pierwszych dwudziestu latach działalności średnio na jeden rok przypadało uruchomienie produkcji jednej nowej maszyny, co było dość znaczącym osiągnięciem.

W 1956 pracownicy zakładu brali udział w wydarzeniach Poznańskiego Czerwca[10].

Na początku lat 70. XX wieku fabryka zatrudniała ponad 2 800 pracowników[11], zatrudniani byli także uczniowie[12]. Przy fabryce działał Klub Sportowy "Przemysław" do którego należało ponad 2 200 członków (sekcje: piłki nożnej, piłki ręcznej kobiet, piłki siatkowej kobiet)[13]. Fabryka była członkiem prawnym Towarzystwa Rozwoju Ziem Zachodnich[14].

Po wielu latach świetności poznańskiej fabryki nadeszły cięższe czasy. Zmiany społeczno-gospodarcze na przełomie lat 1989/1990 bardzo niekorzystnie wpłynęły na zainteresowanie i sprzedaż nowych maszyn produkowanych w poznańskich zakładach. Główni odbiorcy – Państwowe Gospodarstwa Rolne zostały zlikwidowane, a rolnikom posiadającym własne gospodarstwa bardziej opłacało się kupować używane maszyny. Pomimo podjętych prób nie udało się uchronić Poznańskiej Fabryki Maszyn Żniwnych od upadłości. 3 grudnia 1991 roku dyrektor PFMŻ inż. Edward Klim wystąpił do poznańskiego sądu z wnioskiem o ogłoszenie upadłości kierowanej przez niego fabryki[15].

Charakterystyka produkcji[edytuj | edytuj kod]

Sieczkarnia z serii Z350

Przez niespełna 40 lat aktywnej działalności zakład zaopatrywał w maszyny rolnicze zarówno polski rynek jak i zagraniczny. Maszyny trafiały do krajów socjalistycznych, m.in. ZSRR, Czechosłowacji, Jugosławii, Albanii, Bułgarii jak i również do Republiki Federalnej Niemiec czy Holandii.

Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych zajmowała się produkcją:

Przypisy

  1. Dubiel Robert: Wykaz przedsiębiorstw państwowych dla których organem założycielskim jest Wojewoda Wielkopolski, III. Przedsiębiorstwa w upadłości, s. 3. Poznań, 1 lipca 2012
  2. jako drugi w kolejności po HCP, Ziółek Bogumił: Osiągnięcia Poznania w świetle dorobku 25-lecia Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, w: Kronika Miasta Poznania 3/1969, s. 9; on-line: [1]
  3. Pogorzelski Zbigniew: Zagadnienia kooperacji w przemyśle maszynowo-metalowym Poznania, w: Kronika Miasta Poznania 2/1970, s. 6; on-line: [2]
  4. Pogorzelski Zbigniew: Przemysł uspołeczniony w Poznaniu (1946-1975), w: Kronika Miasta Poznania 3/1975, s. 15; on-line: [3]
  5. Barciński Florian: Poznań 20-lecia i Poznań w Polsce Ludowej, w: Kronika Miasta Poznania wydanie za 1951-56, s. 25; on-line: [4]
  6. Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych „Agromet” w upadłości. monitorfirm.pl. [dostęp 2017-03-23].
  7. Poznańska Fabryka Maszyn Żniwnych „Agromet” w upadłości (KRS 0000121347). Monitor Sądowy i Gospodarczy. [dostęp 2017-03-23].
  8. Wysocki Tadeusz, Ziętek Henryk: Obchody 50 rocznicy Wielkiej Rewolucji Październikowej , w: Kronika Miasta Poznania 2/1968, s. 7; on-line: [5]
  9. Wydarzenia, w: Kronika Miasta Poznania wydanie za 1951-56, s. 171-172; on-line: [6]
  10. Poznań 56 - mapa interaktywna - od godziny 8.00; w: Miejski Informator Multimedialny
  11. Kotulski Zbigniew: Dzielnica Nowe Miasto, w: Kronika Miasta Poznania 2/1973, s. 10; on-line: [7]
  12. Pogorzelski Zbigniew: Uczniowie w przemyśle Poznania, w: Kronika Miasta Poznania 3/1973, s. 26; on-line: [8]
  13. Kotulski Zbigniew: Dzielnica Nowe Miasto, w: Kronika Miasta Poznania 2/1973, s. 15; on-line: [9]
  14. Bartkowiak Tadeusz: Towarzystwo Rozwoju Ziem Zachodnich, w: Kronika Miasta Poznania 1/1971, s. 25; on-line: [10]
  15. Agromet upada od 23 lat. To najdłuższe bankructwo w Wielkopolsce - Gloswielkopolski.pl, www.gloswielkopolski.pl [dostęp 2017-11-26] (pol.).
  16. Sprawozdania, w: Kronika Miasta Poznania 4/1971, s. 172; on-line: [11]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]