Prawo Moseleya

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Prawo Moseleya stwierdza, że pierwiastki kwadratowe z częstości linii widm rentgenowskiego ν' pierwiastków chemicznych różniących się liczbą atomową Z układają się na linii prostej:

gdzie:

  • - częstość promieniowania rentgenowskiego
    • - długość fali promieniowania
    • - częstotliwość promieniowania, gdzie prędkość światła
  • - ładunek jądra (liczba atomowa)
  • - stałe dla danej linii widmowej

Prawo powyższe zostało sformułowane w 1913 roku przez Henry'ego Moseleya.

Można je też zapisać dla częstotliwości promieniowania jako

  gdzie  

lub dla energii kwantów promieniowania rentgenowskiego (odpowiada energii przejść elektronowych w atomie):

  gdzie  

gdzie:

  • - stała Plancka, .

Widma rentgenowskie pierwiastków chemicznych, tzw. widma charakterystyczne, układają się w charakterystyczne serie nazywane K, L, M ... (seria K odpowiada największej energii), których najbardziej energetyczne linie oznaczane są odpowiednio Kα1, Lα1 Mα1.

  • Dla serii K, σ = 1
  • Dla serii L, σ = 7,4 (w przybliżeniu)

Prawo Moseleya było wykorzystane do odkrycia "brakujących pierwiastków", np. Hf prawie identyczny chemicznie z cyrkonem Zr został zidentyfikowany w 1923 roku dzięki swojemu widmu rentgenowskiemu przez Holendra Dirka Costera i Węgra György von Hevesy'ego.