Prawosławie w Norwegii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Prawosławie w Norwegii jest związane głównie z mniejszościami rosyjską i grecką oraz z emigrantami napływającymi do Norwegii z krajów bałkańskich. Według statystyk rządowych, na początku 2014 Norwegię zamieszkiwało 14 765 wyznawców prawosławia[1].

Cerkiew Chrystusa Zbawiciela w Oslo (Rosyjski Kościół Prawosławny)
Cerkiew Zwiastowania w Oslo (Patriarchat Konstantynopolitański)
Cerkiew św. Mikołaja w Oslo (Zachodnioeuropejski Egzarchat Parafii Rosyjskich Patriarchatu Konstantynopolitańskiego)
Kaplica w Barentsburgu (Rosyjski Kościół Prawosławny)

Pierwsze ślady obecności[edytuj | edytuj kod]

W XVI wieku na terenie dzisiejszej Norwegii, w jej północnych regionach, działał prawosławny misjonarz, św. Tryfon z Pieczengi. Prowadził on działalność misyjną wśród Lapończyków, odnosząc pewne sukcesy. Ślady prawosławia na tych terenach zanikły jednak na skutek działań Kościoła luterańskiego.

Obecność w XX w. i współcześnie[edytuj | edytuj kod]

Rosyjski Kościół Prawosławny[edytuj | edytuj kod]

Rosyjscy wyznawcy prawosławia pojawili się w Norwegii po rewolucji październikowej, na fali białej emigracji. W 1918 w Oslo zostało odprawione nabożeństwo żałobne ku czci rozstrzelanego cara Mikołaja II i jego rodziny. Okazjonalne nabożeństwa były odprawiane w Trondheim oraz w stolicy kraju. W 1996 w Oslo powstała parafia św. Olgi, która wykorzystywała dla swoich potrzeb dawny budynek konsulatu radzieckiego, a w 2003 zaadaptowała dawną luterańską kaplicę pogrzebową (obecnie jest to cerkiew Chrystusa Zbawiciela). Wśród parafian, obok Rosjan, jest również grupa konwertytów narodowości norweskiej. W następnych latach powstawały kolejne wspólnoty; w 2015 na terenie Norwegii działało 8 placówek duszpasterskich Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego – parafia św. Olgi w Oslo, parafia Zaśnięcia Matki Bożej w Barentsburgu (Spitsbergen), parafia Objawienia Pańskiego w Bergen, parafia św. Tryfona Pieczenskiego w Kirkenes (pozostająca pod zarządem i obsługiwana przez duchowieństwo eparchii murmańskiej), parafia św. Ireny w Stavanger, parafia św. Mikołaja w Tromsø, parafia św. Anny Nowogrodzkiej w Trondheim oraz norweskojęzyczny punkt duszpasterski Trójcy Świętej w Oslo[2][3]. Patriarsze Moskwy podlegał również działający w latach 2003–2013 skit św. Olafa w Folldal[potrzebne źródło].

Patriarchat Konstantynopolitański[edytuj | edytuj kod]

Zachodnioeuropejski Egzarchat Parafii Rosyjskich[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Parafia św. Mikołaja w Oslo.

Na początku lat 30. XX wieku grupa wiernych prawosławnych narodowości rosyjskiej, podlegających dotąd parafii Przemienienia Pańskiego w Sztokholmie, podjęła starania na rzecz powołania samodzielnej parafii. Powstała ona w 1936 (w Oslo) i przyjęła wezwanie św. Mikołaja. W wyposażeniu prywatnego pomieszczenia zaadaptowanego na cele kultowe pomogli przedstawiciele Fińskiego Kościoła Prawosławnego. Parafia ta obecnie wchodzi w skład Zachodnioeuropejskiego Egzarchatu Parafii Rosyjskich. Do 1952 w parafii pracował wyłącznie kler rosyjski. Do parafii przez krótki czas należała nieistniejąca już kaplica na wyspie Helgoya. Egzarchatowi podlega też męski monaster św. Tryfona Pieczenskiego w okolicy Hurdal (na północ od Oslo).

Metropolia Szwecji i całej Skandynawii[edytuj | edytuj kod]

W 1965 z inicjatywy mniejszości greckiej w Norwegii powstała parafia Zwiastowania w Oslo, która od 1992 posiada wolnostojącą cerkiew. Podlega ona metropolii szwedzkiej patriarchatu Konstantynopola, językiem liturgicznym jest grecki, tej narodowości jest większość wiernych.

Serbski Kościół Prawosławny[edytuj | edytuj kod]

W Oslo od 1992 istnieje parafia św. Bazylego z Ostroga, podlegająca eparchii brytyjsko-skandynawskiej. Jej parafianami są głównie uchodźcy oraz emigranci z krajów bałkańskich, co czyni z niej najszybciej rozwijającą się prawosławną placówkę duszpasterską w Norwegii. Kler pracujący w parafii okazjonalnie organizuje również nabożeństwa poza stolicą. Językiem liturgicznym jest cerkiewnosłowiański.

Rumuński Kościół Prawosławny[edytuj | edytuj kod]

Podległa patriarsze Rumunii parafia wykorzystuje w swojej pracy budynek greckiej cerkwi w Oslo. Nabożeństwa odbywają się w języku rumuńskim, są odprawiane okazjonalnie przez kler przybyły z parafii w Göteborgu.

Bułgarski Kościół Prawosławny[edytuj | edytuj kod]

W Norwegii istnieje jedna parafia bułgarska (z językiem cerkiewnosłowiańskim), również działająca w Oslo w cerkwi Zwiastowania. Podobnie jak parafia rumuńska, a w odróżnieniu od pozostałych prawosławnych jurysdykcji w Norwegii, posługuje się kalendarzem gregoriańskim.

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Histoire de l'Église orthodoxe en Europe occidentale au 20ème siècle, Paris, Dialogue entre orthodoxes, 2005, ISBN 83-89396-16-5