Premier liga ukraińska w piłce nożnej mężczyzn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Premier-liha)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Premier-liha
Прем’єр-ліга
Sports current event.svg 2016/2017
Państwo  Ukraina
Dyscyplina piłka nożna
Organizator rozgrywek Ukraińska Piłkarska Premier-liha
Data założenia 1992
Założyciel Ukraiński Związek Piłki Nożnej
Poprzednia nazwa Wyszcza Liha
Prezes Witalij Daniłow
Rozgrywki
Liczba drużyn 14
Zwycięzca Dynamo Kijów
Niższy poziom ligowy Persza liha
Puchary: Puchar Ukrainy
Zwycięzcy
Pierwszy zwycięzca Tawrija Symferopol
Obecny zwycięzca Dynamo Kijów (2015/2016)
Najwięcej zwycięstw Dynamo Kijów (15)
Strona internetowa

Ukraińska Premier Liha (ukr. Прем'єр-ліга) – pierwszy i zarazem najwyższy poziom rozgrywek piłkarskich na Ukrainie. Początki ligi sięgają 1992 r., kiedy to po uzyskaniu niepodległości w 1991 r. Ukraina zaczęła organizować własne rozgrywki piłkarskie. Wcześniej zespoły ukraińskie występowały w lidze ZSRR. Do 2008 roku nazywała się Wyższa Liga (ukr. Вища ліга). Premier Liha jest zarządzana przez organizację piłkarską z identyczną nazwą Ukraińska Premier-liha. 6 lipca 2009 roku Premier Liha została zlikwidowana. Zdecydował o tym sąd administracyjny w Kijowie. Powodem jest niezgodność organizacyjno-prawna rozgrywek z ukraińskim prawem[1]. Rozwiązaniem problemu było "przerejestrowanie" rozgrywek już według norm ukraińskiego prawa. Od 1 lipca 2009 funkcje prezydenta tamtejszej ligi wykonuje Witalij Daniłow.

Od sezonu 2014/2015 liga liczy 14 zespołów.

Początki[edytuj]

Pierwszy niepełny sezon ukraińskiej ekstraklasy rozegrano wiosną 1992 r., kiedy to 20 zespołów podzielono na dwie grupy, w których walczono systemem dwurundowym. Zwycięzcy obydwu grup spotkali się w meczu finałowym o pierwsze, po odzyskaniu niepodległości, mistrzostwo Ukrainy. Dość niespodziewanie wygrał zwycięzca grupy A Tawrija Symferopol, która pokonała utytułowane Dynamo Kijów 1:0. W meczu o 3. miejsce Dnipro Dniepropetrowsk pokonało Szachtara Donieck 3:2. Od sezonu 1992/1993 liga gra systemem jesień – wiosna, od sezonu 1996/1997 w lidze dominują dwa zespoły Dynamo Kijów i Szachtar Donieck, które zdobywają mistrzostwo i wicemistrzostwo kraju.

Frekwencja na stadionach[edytuj]

Początkowo nie była zbyt wysoka. W latach 1992-1998 wynosiła 5500-6000 widzów na mecz. Spowodowane to było przede wszystkim opustoszeniem trybun Dynama Kijów, na które w latach 80. chodziło przeciętnie 50-60 tys. widzów, a po 1992 r. ok. 4000-5000. Od 1998 r. liczba widzów powoli rośnie i od 7500 w sezonie 1998/1999 skoczyła do 9700 w sezonie 2002/2003. Obecnie średnia widzów w lidze ukraińskiej waha się pomiędzy 7500 a 9500 na mecz. Najwięcej fanów ogląda Szachtara Donieck – ok. 20 tys. i Karpaty Lwów. Dużo widzów odwiedza też stadiony Metalista Charków i Zorii Ługańsk. Mecze Dynama Kijów nadal ogląda mało, jak na tak wielki klub, widzów (ok. 7000-10 000), czego głównym powodem była do 2007 r. bardzo liczna obecność pododdziałów ukraińskiego MSW, które infiltrowało kibiców i często ich atakowało.

Mistrzowie i pozostali medaliści[edytuj]

Sezon K T Mistrz Wicemistrz III miejsce Br. Król strzelców Uwagi
Wyszcza Liha (ukr. Вища ліга)
1992 1 Tawrija Symferopol Dynamo Kijów Dnipro Dniepropetrowsk 12 Ukraina Jurij Hudymenko (Tawrija Symferopol) 2 grupy po 10 klubów
1992/1993 1 Dynamo Kijów Dnipro Dniepropetrowsk Czornomoreć Odessa 17 Ukraina Serhij Husiew (Czornomoreć) 18 klubów
1993/1994 2 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Czornomoreć Odessa 18 Ukraina Tymerłan Husejnow (Czornomoreć) 18 klubów
1994/1995 3 Dynamo Kijów Czornomoreć Odessa Dnipro Dniepropetrowsk 21 Tadżykistan Arsien Awakow (Torpedo Zaporoże) 18 klubów
1995/1996 4 Dynamo Kijów Czornomoreć Odessa Dnipro Dniepropetrowsk 20 Ukraina Tymerłan Husejnow (Czornomoreć) 18 klubów
1996/1997 5 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Worskła Połtawa 21 Ukraina Ołeh Matwiejew (Szachtar Donieck) 16 klubów
1997/1998 6 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Karpaty Lwów 22 Ukraina Serhij Rebrow (Dynamo Kijów) 16 klubów
1998/1999 7 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Krywbas Krzywy Róg 19 Ukraina Andrij Szewczenko (Dynamo Kijów) 16 klubów
1999/2000 8 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Krywbas Krzywy Róg 20 Uzbekistan Maksim Shatskix (Dynamo Kijów) 16 klubów
2000/2001 9 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Dnipro Dniepropetrowsk 21 Ukraina Andrij Worobej (Szachtar Donieck) 14 klubów
2001/2002 1 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Metałurh Donieck 12 Ukraina Serhij Szyszczenko (Metałurh Donieck) 14 klubów
2002/2003 10 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Metałurh Donieck 22 Uzbekistan Maksim Shatskix (Dynamo Kijów) 16 klubów
2003/2004 11 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Dnipro Dniepropetrowsk 18 Gruzja Giorgi Demetradze (Metałurh Donieck) 16 klubów
2004/2005 2 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Metałurh Donieck 14 Ukraina Ołeksandr Kosyrin (Czornomoreć) 16 klubów
2005/2006 3 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Czornomoreć Odessa 15 Brazylia Brandão (Szachtar Donieck)
Nigeria Emmanuel Okoduwa (Arsenał Kijów)
16 klubów
2006/2007 12 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Metalist Charków 13 Ukraina Ołeksandr Hładky (FK Charków) 16 klubów
2007/2008 4 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Metalist Charków [2] 19 Serbia Marko Dević (Metalist Charków) 16 klubów
Premier-liha (ukr. Прем'єр-ліга)
2008/2009 13 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Metalist Charków 17 Ukraina Ołeksandr Kowpak (Tawrija Symferopol) 16 klubów
2009/2010 5 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Metalist Charków 17 Ukraina Artem Miłewski (Dynamo Kijów) 16 klubów
2010/2011 6 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Metalist Charków 17 Ukraina Jewhen Sełezniow (Dnipro Dn.) 16 klubów
2011/2012 7 Szachtar Donieck Dynamo Kijów Metalist Charków 14 Brazylia Maicon Pereira de Oliveira (Wołyń Łuck)
Ukraina Jewhen Sełezniow (Szachtar Donieck)
16 klubów
2012/2013 8 Szachtar Donieck Metalist Charków Dynamo Kijów 25 Armenia Henrich Mychitarian (Szachtar Donieck) 16 klubów
2013/2014 9 Szachtar Donieck Dnipro Dniepropetrowsk Metalist Charków 20 Brazylia Luiz Adriano (Szachtar Donieck) 16 klubów
2014/2015 14 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Dnipro Dniepropetrowsk 17 Rumunia Eric Bicfalvi (Wołyń Łuck)
Brazylia Alex Teixeira Santos (Szachtar Donieck)
14 klubów
2015/2016 15 Dynamo Kijów Szachtar Donieck Dnipro Dniepropetrowsk 22 Brazylia Alex Teixeira Santos (Szachtar Donieck) 14 klubów

Statystyki[edytuj]

Triumfatorzy ukraińskiej I klasy rozgrywkowej[edytuj]

Lp. Klub Miejsca na podium Zwycięskie sezony
Gold medal with cup.svg Silver medal with cup.svg Bronze medal with cup.svg
1. Dynamo Kijów 15 8 1 1992/93, 1993/94, 1994/95, 1995/96, 1996/97, 1997/98, 1998/99, 1999/00, 2000/01, 2002/03, 2003/04, 2006/07, 2008/09, 2014/15, 2015/16
2. Szachtar Donieck 9 12 0 2001/02, 2004/05, 2005/06, 2007/08, 2009/10, 2010/11, 2011/12, 2012/13, 2013/14
3. Tawrija Symferopol 1 0 0 1992
4. Dnipro Dniepropetrowsk 0 2 7
5. Czornomorec Odessa 0 2 3
6. Metalist Charków 0 1 6
7. Metałurh Donieck 0 0 3
8. Krywbas Krzywy Róg 0 0 2
9. Karpaty Lwów 0 0 1
10. Worskła Połtawa 0 0 1

Piłkarze z najwięcej golami w Premier lidze[edytuj]

 Osobny artykuł: Klub Serhija Rebrowa.

Stan na 27 listopada 2016[3]

Poz. Imię i nazwisko piłkarza Liczba goli Liczba gier Bramkostrzelność
1 Ukraina/Uzbekistan Maksim Shatskix 124 341 0,38
2 Ukraina Serhij Rebrow 123 261 0,47
3 Ukraina Jewhen Sełezniow 111 230 0,48
4 Ukraina Andrij Worobej 105 315 0,33
5 Ukraina Ołeksandr Hajdasz 95 258 0,37
6 Ukraina/Serbia Marko Dević 90 219 0,41
7 Ukraina Serhij Mizin 90 342 0,26
8 Ukraina Tymerłan Husejnow 85 215 0,39
9 Ukraina Andrij Jarmołenko 84 207 0,41
10 Ukraina Ołeksandr Kosyrin 84 240 0,35

Dla piłkarzy którzy strzelili w lidze ponad 100 bramek został założony Klub 100 (Klub Serhija Rebrowa). Liczbę ponad 100 jako pierwszy przekroczył Serhij Rebrow. Oprócz Klubu Serhija Rebrowa istnieje również Klub Tymerłana Husejnowa[4] – dla piłkarzy, którzy strzelili minimum 100 goli w rozgrywkach Mistrzostw i Pucharu Ukrainy, europejskich Pucharów oraz oficjalnych i towarzyskich meczach narodowej reprezentacji[5].

Piłkarze z najwięcej występami w Premier lidze[edytuj]

 Osobny artykuł: Klub 300 (Ukraina).

Stan na 27 listopada 2016[6]

Poz. Imię i nazwisko piłkarza Liczba gier Pozycja
1 Ukraina Ołeksandr Szowkowski 426 bramkarz
2 Ukraina Ołeh Szełajew 412 pomocnik
3 Ukraina Ołeksandr Czyżewski 401 obrońca
4 Ukraina Ołeksandr Horiainow 391 bramkarz
5 Ukraina Wjaczesław Czeczer 378 obrońca
6 Ukraina Serhij Nazarenko 373 pomocnik
7 Ukraina Serhij Szyszczenko 363 napastnik/pomocnik
8 Ukraina Rusłan Kostyszyn 359 napastnik/pomocnik
9 Ukraina Rusłan Rotań 357 pomocnik
10 Ukraina Serhij Zakarluka 356 pomocnik

Dla piłkarzy którzy rozegrali w lidze ponad 300 gier został założony Klub 300 (Klub Ołeksandra Czyżewskiego). Liczbę ponad 300 jako pierwszy przekroczył Ołeksandr Czyżewski.

Trenerzy z najwięcej zdobytymi tytułami w Premier lidze[edytuj]

Stan na 16 maja 2016

Poz. Imię i nazwisko trenera Klub(y) Gold medal icon.svg Silver medal icon.svg Bronze medal icon.svg
1 Rumunia Mircea Lucescu Szachtar 8 4
2 Ukraina Walery Łobanowski Dynamo 5 1
3 Ukraina Jożef Sabo Dynamo 2 1
4 Ukraina Ołeksij Mychajłyczenko Dynamo 2
Ukraina Serhij Rebrow Dynamo 2
6 Rosja Jurij Siomin Dynamo 1 3
7 Ukraina Mykoła Pawłow Dynamo(1)
Dnipro
1 1 1
8 Ukraina Anatolij Demjanenko Dynamo 1 1
9 Ukraina Anatolij Zajajew Tawrija 1
Ukraina Mychajło Fomenko Dynamo 1
Włochy Nevio Scala Szachtar 1

Trenerzy z najwięcej grami w Premier lidze[edytuj]

Stan na 16 maja 2016[7]

Poz. Imię i nazwisko trenera Liczba gier
1 Ukraina Myron Markewicz 620
2 Ukraina Mykoła Pawłow 546
3 Rumunia Mircea Lucescu 355
4 Ukraina Witalij Kwarciany 308
5 Ukraina Wałerij Jaremczenko 297
6 Ukraina Mychajło Fomenko 294
7 Ukraina Ołeh Taran 273
8 Ukraina Semen Altman 249
9 Ukraina Wjaczesław Hrozny 214
10 Ukraina Ołeksandr Iszczenko 204

Arbitrzy z najwięcej sędziowaniem w Premier lidze[edytuj]

Stan na 29 listopada 2016[8]

Poz. Imię i nazwisko arbitra Miasto Liczba gier
1 Serhij Szebek Kijów 226
2 Witalij Hodulan Odessa 202
3 Wasyl Melnyczuk Symferopol 190
4 Ihor Iszczenko Chmielnicki / Kijów 187
5 Ihor Jarmenczuk Kijów 176
6 Andrij Szandor Lwów 150
7 Wałerij Onufer Użhorod 141
8 Serhij Tatulan Kijów 137
9 Serhij Dziuba Kijów 136
10 Anatolij Żosan Chersoń 134
Ihor Chiblin Chmielnicki

Plebiscyt Premier-lihi[edytuj]

Plebiscyt Premier-lihi – coroczny plebiscyt organizowany od 2009 przez Ukraińską Piłkarską Premier-lihę oraz witrynę UA-Football. Początkowo plebiscyt przeprowadzano w pięciu kategoriach: Najlepszy Piłkarz, Najlepszy Strzelec, Najlepszy Trener, Najlepszy Arbiter i Drużyna Fair Play[9], w 2010 pojawiła się kategoria Najlepszy Bramkarz[10], w 2011 Najlepszy Młody Piłkarz[11].

Najlepszy Piłkarz[edytuj]

Najlepszy Strzelec[edytuj]

Najlepszy Trener[edytuj]

  • 2005/06: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2007/08: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2008/09: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2009/10: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2010/11: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2011/12: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2012/13: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)
  • 2013/14: Rumunia Mircea Lucescu (Szachtar Donieck)

Najlepszy Arbiter[edytuj]

Drużyna Fair Play[edytuj]

Najlepszy Bramkarz[edytuj]

Najlepszy Młody Piłkarz[edytuj]

Jubileuszowe bramki[edytuj]

Polacy w najwyższej lidze ukraińskiej[edytuj]

Imię i nazwisko piłkarza Lata gry w Premier Lidze Kluby, w których grał Uwagi
Mariusz Lewandowski 2001–2013 Szachtar Donieck, PFK Sewastopol (reprezentant Polski)
Maciej Nalepa 2001–2009 Karpaty Lwów, FK Charków sezony 2003/04 i 2004/05 w 2 lidze
Maciej Kowalczyk 2002–2006 Arsenał Kijów
Wojciech Kowalewski 2002–2003 Szachtar Donieck (reprezentant Polski)
Radosław Cierzniak 2002 (jesień) Wołyń Łuck, Karpaty Lwów w żadnym meczu nie wychodził na boisko
Seweryn Gancarczyk 2003–2009 Arsenał Kijów, Wołyń Łuck, Metalist Charków (reprezentant Polski)
Piotr Cetnarowicz 2003 (jesień) Krywbas Krzywy Róg
Marcin Nowak 2004–2005 Wołyń Łuck
Paweł Hajduczek 2008-2011 Tawrija Symferopol, Metałurh Zaporoże
Marcin Burkhardt 2009–2010 Metalist Charków (reprezentant Polski)
Piotr Klepczarek 2011 Tawrija Symferopol
Marcin Kowalczyk 2011–... Metałurh Donieck (reprezentant Polski)

Inne[edytuj]

Przypisy

Bibliografia[edytuj]