Prusy (kraina historyczna)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy krainy historycznej. Zobacz też: inne miejsca o tej nazwie.
Krainy historyczne dawnych Prus
Pomorze i Prusy do roku 1125, rozgraniczała je dolna Wisła
Terytoria plemion pruskich do XIII wieku
Nowa Mapa Królestwa Prus Johna Carry’ego z 1799 z podziałem Prus na krainy: Żuławy – żółty, Warmia – czerwony, Prusy Górne (Oberland) – niebieski, Natangia (czyli Prusy Dolne) – żółty, Sambia – czerwony, Mała Litwa (lub Pruska Litwa) – zielony.
Mapa Prus Wschodnich z polskimi nazwami (lata 20-te XX wieku).

Prusy (łac. Borussia, Prutenia, Prussia; niem. Preußen; prus. Prūsa) – region historyczny położony pomiędzy dolnym Niemnem a dolną Wisłą.

Prusy obejmują mniejsze krainy historyczne:

Historia[edytuj | edytuj kod]

W średniowieczu Prusy zasiedlone były przez lud Prusów i blisko spokrewnionych z nimi Jaćwingów.

W XIII wieku Prusy zostały podbite przez zakon krzyżacki, a w następnych stuleciach uległy przekształceniom etnicznym: mieszkańcy składali się z ludności napływowej z Niemiec, Polski i Litwy (także w małym stopniu Ślązacy, Czesi, Rusini, Holendrzy, Szwedzi, Duńczycy, Szwajcarzy, Francuzi, Salzburczycy i inni) oraz resztek zasymilowanych autochtonów. Język pruski przetrwał najdłużej do 1627 roku na Sambii.[potrzebny przypis]

Prusy dzieliły dzieje państwa zakonnego: w 1466 (pokój toruński) część zachodnią (Warmia i północne Powiśle) wcielono do Korony, a reszta (Prusy Zakonne, od 1525 Prusy Książęce) stała się jej lennem. W 1701 Fryderyk I uzyskał tytuł króla w Prusach. W 1772 całość weszła w skład monarchii Hohenzollernów (prowincja Prusy Wschodnie). W 1923 Kłajpeda została przyłączona do Litwy, a w 1945 pozostałą część podzielono między Polskę a Rosję (wówczas republikę ZSRR).

Współczesność[edytuj | edytuj kod]

Obecnie znajduje się w granicach 3 państw: Polski, w województwach: głównie w warmińsko-mazurskim oraz częściowo pomorskim i kujawsko-pomorskim (1 600 000 mieszk., 24 000 km²)[potrzebny przypis], Rosji: cały obwód kaliningradzki (900 000 mieszk., 15 000 km²)[potrzebny przypis] oraz częściowo Litwy (200 000 mieszk., 2000 km²)[potrzebny przypis].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]