Prymas

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Herb prymasa (nie-kardynała, na taśmie pod tarczą znajduje się dewiza)

Prymas (łac. primas, od primus – pierwszy) – tytuł arcybiskupów katolickich związany z niektórymi stolicami biskupimi i ich historyczną rolą. Obecnie określany jako „pierwszy między równymi” – „primus inter pares”, nie posiada obecnie szczególnej władzy, pełniąc najczęściej funkcje ceremonialne (np. pierwszeństwo honorowe wśród biskupów danego kraju). Biskupi będący prymasami obdarzani byli na przestrzeni wieków różnymi przywilejami, jak np. prawo do stroju kardynalskiego, pełnienie funkcji legata. W Polsce tytuł prymasa Polski przysługuje arcybiskupom gnieźnieńskim, z kolei prymasa Włoch – papieżom.

Prymas Polski[edytuj | edytuj kod]

 Główny artykuł: Prymas Polski.

Przywilejem Prymasa Polski jest automatyczne członkostwo w Radzie Stałej Konferencji Episkopatu Polski oraz prawo noszenia szat kardynalskich, nawet jeśli kardynałem nie jest, z wyjątkiem czerwonej piuski[1][a].

Prymasi w poszczególnych krajach[edytuj | edytuj kod]

Opat prymas[edytuj | edytuj kod]

Obecnie tytuł przełożonego w niektórych zakonach:

Dawniej prymasami byli także opaci ważnych klasztorów benedyktyńskich w: Fuldzie (papież Jan XIII w 969 nadał opatowi Fuldy tytuł prymasa nad wszystkimi opatami Germanii i Galii), Monte Cassino, Fleury i Rzymie (klasztor św. Anzelma).

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Zarówno abp Józef Glemp, jak i abp Henryk Muszyński, w chwili ingresu przywdziali purpurę. Kolejny prymas – abp Józef Kowalczyk pozostał przy swoim stroju biskupim i nie przyjął purpury kardynalskiej.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Korytkowski Jan, Arcybiskupi gnieźnieńscy, T. 4 – wynik wyszukiwania – DIR, dir.icm.edu.pl [dostęp 2017-11-26].
  2. [1]
  3. a b c d e f g h i j k Prymas w: Catholic Encyclopedia (1913)
  4. [2]
  5. Bourges, teologiapolityczna.pl [dostęp 2017-11-26].
  6. [3]