Przemysław Gintrowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Przemysław Gintrowski
Koncert artysty w Cytadeli Warszawskiej, 16 maja 2009
Koncert artysty w Cytadeli Warszawskiej, 16 maja 2009
Data i miejsce urodzenia 21 grudnia 1951
Stargard Szczeciński
Data i miejsce śmierci 20 października 2012
Warszawa
Miejsce spoczynku Cmentarz w Wilanowie
Zawód inżynier, nauczyciel, kompozytor, muzyk
Alma Mater Politechnika Warszawska
Uczelnia Warszawska Szkoła Filmowa
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Medal "Zasłużony Kulturze Gloria Artis"
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Przemysław Gintrowski w Wikicytatach
Strona internetowa
Grób Przemysława Gintrowskiego na Cmentarzu Wilanowskim w Warszawie

Przemysław Adam[1] Gintrowski (ur. 21 grudnia 1951 w Stargardzie Szczecińskim[2], zm. 20 października 2012 w Warszawie[3][4]) – polski inżynier, nauczyciel, kompozytor i muzyk. Był jedynym dzieckiem Jarosława i Teresy Gintrowskich.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Ukończył VI Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Reytana w Warszawie (1969), w którym działał w szkolnym zespole muzycznym „Między niebem a ziemią” (m.in. ze Stanisławem Krupowiczem), i studia na Wydziale Mechanicznym Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej z tytułem inżyniera (1973)[5].

Kariera artystyczna[edytuj | edytuj kod]

Debiutował w 1976 roku na przeglądzie w warszawskiej Riwierze piosenką Epitafium dla Sergiusza Jesienina. Niedługo później, w 1979 roku, wspólnie z Jackiem Kaczmarskim i Zbigniewem Łapińskim stworzyli trio i przygotowali program poetycki Mury. Tytułowa piosenka programu, Mury, oparta na utworze katalońskiego barda Lluisa Llacha L’Estaca – stała się nieformalnym hymnem „Solidarności” i symbolem walki z reżimem[6]. Kolejne programy, jakie stworzyli w tym składzie to Raj i Muzeum. Na XIX Krajowym Festiwalu Piosenki Polskiej w Opolu otrzymał wraz z Jackiem Kaczmarskim II nagrodę za piosenkę Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego autorstwa Kaczmarskiego[7].

W grudniu 1981 roku Trio rozpadło się – podczas trasy koncertowej we Francji Gintrowski i Łapiński zdecydowali się wrócić na krótki czas do Polski w celu uporządkowania spraw zawodowych, Kaczmarski zaś pozostał we Francji. 8 grudnia 1981 roku Gintrowskiemu odmówiono wydania paszportu[8]. Gintrowski pracował jako kompozytor muzyki filmowej – przez następne dziesięć lat stworzył muzykę do ponad dwudziestu filmów fabularnych i seriali (m.in. do serialu Zmiennicy). Koncertował poza oficjalnymi scenami (m.in. w pomieszczeniach warszawskiego Muzeum Archidiecezji)[9], a wykonania studyjne jego piosenek nagrywane nieoficjalnie (w trakcie realizacji nagrań muzyki do filmu Matka Królów nielegalnie nagrał w studio państwowej telewizji płytę Pamiątki, a później w podobny sposób utrwalony został program Raport z oblężonego miasta w studio warszawskiej Akademii Muzycznej[10] ), wydawane były w drugim obiegu. Życie codzienne Gintrowskiego było całkowicie podporządkowane działalności podziemnej, przykładem dyspozycyjności była gotowość do prowadzenia koncertów organizowanych ze względów bezpieczeństwa jedynie z kilkugodzinnym wyprzedzeniem.

Piosenki Gintrowskiego opierały się najczęściej na tekstach Jacka Kaczmarskiego, Zbigniewa Herberta, Tomasza Jastruna, Krzysztofa Marii Sieniawskiego, Jerzego Czecha, Tadeusza Nowaka i Marka Tercza.

W latach 80. nawiązał współpracę z Krystyną Jandą, przygotowując autorski spektakl Kamienie, opowiadający nieznane lub inaczej odczytane losy znanych historycznych postaci. Spektakl w planowanej formie nigdy nie został wystawiony, jednak Janda zdobyła nagrodę na Festiwalu w Opolu za wykonanie jednej z jego piosenek. Po 1989 roku podjął ponowną próbę realizacji spektaklu, tym razem z Joanną Trzepiecińską – ostatecznie Kamienie w okrojonej wersji (dotyczącej wyłącznie męskich bohaterów) zrealizował samodzielnie jako koncert.

W latach 1991–1993 Przemysław Gintrowski ponownie koncertował wraz z Jackiem Kaczmarskim i Zbigniewem Łapińskim, wykonując programy Mury w Muzeum Raju oraz Wojna postu z karnawałem. Późniejsza współpraca artystów była już incydentalna[11]. W 1994 roku w studio telewizyjnym POLAMER nagrał dla TVP utwór „Kredka Kramsztyka”[12] z własną muzyką, napisany specjalnie dla niego przez Jacka Kaczmarskiego. Utwór zrealizowany został w formie widowiska w reżyserii Laca Adamíka[13][14].

Był wykładowcą Warszawskiej Szkoły Filmowej[10][15]. Wcześniej był nauczycielem w XVII Liceum Ogólnokształcące im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Warszawie[16]

Ostatni koncert Przemysława Gintrowskiego odbył się 1 marca 2012 w Centrum Edukacyjnym IPN „Przystanek historia” w ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych[17]. Artysta zmarł po długiej i ciężkiej chorobie[2]. Uroczystości pogrzebowe muzyka odbyły się 29 października 2012 w warszawskim kościele pw. św. Anny[18]. Prochy Gintrowskiego spoczęły w rodzinnym grobie na cmentarzu w Wilanowie[19] (kwatera VIII, w pobliżu kaplicy cmentarnej).

Miał żonę Agnieszkę oraz córki Marię i Julię[20].

W Zespole Szkół w Dobrym Mieście w styczniu 2013 jego imieniem nazwano aulę[21], a w marcu 2013 odsłonięto tablicę jego pamięci[22].

Ordery i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Dyskografia[edytuj | edytuj kod]

Albumy solowe[edytuj | edytuj kod]

  • 1977 Psalmy i requiem – z towarzyszeniem chóru i orkiestry, płyta winylowa
wydawca: tonpress
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew; Grupa Niebo – chór; orkiestra
słowa: Tadeusz Nowak, Krzysztof Maria Sieniawski, Zbigniew Herbert, Bogusław Żmijewski
muzyka: Przemysław Gintrowski, Stanisław Krupowicz, Stefan Brzozowski
wydawca: Tonpress oraz Socjalistyczny Związek Studentów Polskich (płyta winylowa)
słowa: Krzysztof Maria Sieniawski
muzyka: Przemysław Gintrowski, Stanisław Krupowicz
  • 1983 Pamiątki – materiał nagrany w 1981 funkcjonował w drugim obiegu, oficjalnie wydany w 1991
wydawca: Pomaton Emi, 1991 (kaseta); Pomaton Emi, 2002 (w dwupłytowym zestawie CD wraz z Kamieniami, nr kat. 5437362)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – fortepian
słowa: Zbigniew Herbert, Jacek Kaczmarski, Marek Tercz
muzyka: Przemysław Gintrowski, Zbigniew Łapiński
wydawca: Polskie Nagrania, 1990 (płyta winylowa, nr kat. SX 2885); Polskie Nagrania, 1999 (CD, nr kat. PNCD 491)[28]
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara, instr. klawiszowe, fortepian; Zbigniew Łapiński – fortepian[28]
słowa: Zbigniew Herbert, Jacek Kaczmarski, Lothar Herbst, Tomasz Jastrun, Mieczysław Jastrun, Leszek Szaruga, Ryszard Holzer (Marek Mayer)[28]
muzyka: Przemysław Gintrowski[28]
wydawca: Wydawnictwo Kompas (kaseta), nr kat. 001[30]
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – fortepian
słowa: Zbigniew Herbert, Jacek Kaczmarski, Marek Tercz, Natan Tenenbaum, Jerzy Czech, Adrianna Szymańska, Marek Mayer, Tomasz Jastrun, Mieczysław Jastrun, Leszek Szaruga[30]
muzyka: Przemysław Gintrowski[30]
wydawca: Pomaton, 1991 (kaseta), nr kat. POM 019[32]; Pomaton, 1991 (CD), nr kat. POM CD 006[33]; Pomaton Emi, 2002 (w dwupłytowym zestawie CD wraz z Pamiątkami, nr kat. 5437362)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, instrumenty klawiszowe, fortepian; Piotr Rubik – fortepian[34];
słowa: Jerzy Czech, Zbigniew Herbert[34]
muzyka: Przemysław Gintrowski[34]
  • 2000 Odpowiedź – poezja Zbigniewa Herberta w rozbudowanej aranżacji instrumentów elektronicznych
wydawca: Polskie Radio, 2000 (CD, nr kat. PRCD219)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara, instr. klawiszowe; Adam Sztaba – fortepian;
słowa: Zbigniew Herbert
muzyka: Przemysław Gintrowski
wydawca: Polskie Radio, 2008 (CD, nr kat. PRCD 1177)[36]
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Polska Orkiestra Sinfonia Iuventus (dyrygent Monika Wolińska); Tadeusz Domanowski – fortepian; Wojciech Świętonski – fortepian; Michał Salamon – syntezatory; Filip Sojka – gitara basowa; Jula – głos[37]
słowa: Zbigniew Herbert[37]
muzyka: Przemysław Gintrowski
wydawca: Licomp Empik Multimedia/Polskie Radio, 2009 (CD, nr kat. PRCD 1278)[39]
wykonanie: Przemysław Gintrowski – kompozycje, aranżacje, elektronika, śpiew; Jula – głos; Polska Orkiestra Radiowa (dyrygent Wojciech Rodek); Marcin Żmuda – fortepian; Krzysztof Ścierański – gitara basowa; Piotr Szewczenko – gitary, gitara elektryczna; Marcin Ścierański – perkusja; Paweł Pańta – kontrabas; Cezary Konrad – perkusja; Wojciech Majewski – fortepian; Marcin Kajper – saksofon[40].
słowa: Jacek Kaczmarski, Adriana Szymańska, Bogdan Olewicz, Andrzej Bursa, Antoni Słonimski, Leonard Cohen (tł. Maciej Zembaty)[40]
muzyka: Przemysław Gintrowski, Leonard Cohen[40]

Z Jackiem Kaczmarskim i Zbigniewem Łapińskim[edytuj | edytuj kod]

wydawca:
Wifon, 1981 (kaseta, nr kat. CK-0159A)
Wifon, 1990 (płyta winylowa)
Pomaton Emi, 1991 (kaseta, nr kat. POM 005)
Pomaton Emi, 1999 (CD, nr kat. 5228392E)
Pomaton Emi, 2004 (CD, w zestawie Syn Marnotrawny)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Jacek Kaczmarski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – fortepian;
słowa: Jacek Kaczmarski, Zbigniew Herbert, Krzysztof Maria Sieniawski, Mieczysław Jastrun
muzyka: Jacek Kaczmarski, Przemysław Gintrowski, Lluis Llach
  • 1980 Raj – materiał nagrywany w 1980 r. nieoficjalnie na koncertach
wydawca:
Pomaton Emi, 1991 (kaseta, nr kat. POM 013)
Pomaton Emi, 2002 (album dwupłytowy + Muzeum, nr kat. 5434212)
Pomaton Emi, 2004 (CD, w zestawie Syn Marnotrawny)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Jacek Kaczmarski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – fortepian;
słowa: Jacek Kaczmarski, Zbigniew Herbert
muzyka: Jacek Kaczmarski, Przemysław Gintrowski, Zbigniew Łapiński
  • 1981 Muzeum – materiał nagrywany w 1981 r. nieoficjalnie na koncertach
wydawca:
Pomaton Emi, 1991 (kaseta, nr kat. POM 017)
Pomaton Emi, 2002 (album dwupłytowy + Raj, nr kat. 5434212)
Pomaton Emi, 2004 (CD, w zestawie Syn Marnotrawny)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Jacek Kaczmarski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – fortepian;
słowa: Jacek Kaczmarski, Natan Tenenbaum
muzyka: Jacek Kaczmarski, Przemysław Gintrowski, Zbigniew Łapiński
wydawca:
Pomaton Emi, 1991 (CD, nr kat. POM CD 008)
Pomaton Emi, 1991 (2 kasety, nr kat. POM 023, POM 024)
Pomaton Emi, 2002 (album dwupłytowy + Wojna postu z karnawałem, nr kat. 5417412)
Pomaton Emi, 2004 (CD, w zestawie Syn Marnotrawny)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Jacek Kaczmarski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – fortepian;
słowa: Jacek Kaczmarski, Natan Tenenbaum, Mieczysław Jastrun, Krzysztof Maria Sieniawski, Sergiusz Jesienin (wykorzystany fragment wiersza)
muzyka: Jacek Kaczmarski, Przemysław Gintrowski, Zbigniew Łapiński, Lluis Llach
wydawca:
Pomaton Emi, 1993 (CD, nr kat. POM CD 034)
Pomaton Emi, 1993 (2 kasety, nr kat. POM 059, POM 060)
Pomaton Emi, 2002 (album dwupłytowy + Mury w Muzeum Raju, nr kat. 5417412)
Pomaton Emi, 2004 (CD, w zestawie Syn Marnotrawny)
wykonanie: Przemysław Gintrowski – śpiew, gitara; Jacek Kaczmarski – śpiew, gitara; Zbigniew Łapiński – śpiew, fortepian;
słowa: Jacek Kaczmarski
muzyka:Jacek Kaczmarski, Przemysław Gintrowski, Zbigniew Łapiński

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Muzyka filmowa[edytuj | edytuj kod]

Utwory w filmach[edytuj | edytuj kod]

Role filmowe[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Krajowy Rejestr Sądowy. krs-online.com.pl.
  2. 2,0 2,1 PAP: Przemysław Gintrowski nie żyje. onet.pl, 20 października 2012.
  3. Informacja na stronie artysty.
  4. dżek, PAP, IAT: Przemysław Gintrowski nie żyje. Miał 61 lat. Agora (spółka), 2012-10-20. [dostęp 2012-10-21].
  5. Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 97. ISBN 978-83-245-8761-2.
  6. Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 117. ISBN 978-83-245-8761-2.
  7. Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 130. ISBN 978-83-245-8761-2.
  8. Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 142. ISBN 978-83-245-8761-2.
  9. Pan Bóg dał mi odrobinę talentu. [dostęp 2010-08-04].
  10. 10,0 10,1 Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Życiorys. [dostęp 2010-08-04].
  11. Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 237. ISBN 978-83-245-8761-2.
  12. Tekst utworu na www.kaczmarski.art.pl.
  13. Książeczka do boksu DVD „Scena to dziwna… 1980–2001”, wyd. Metal Mind Productions, 2008, MMP5DVDBOX001.
  14. Przemysław Gintrowski – Kredka Kramsztyka, [w:] Scena to dziwna… 1980–2001, Metal Mind Productions, 2008, MMP5DVDBOX001.
  15. Warszawska Szkoła Filmowa – Kadra. [dostęp 2010-08-04].
  16. Lista byłych i obecnych nauczycieli XVII Liceum Ogólnokształcącego z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Warszawie na oficjalnej str. szkoły (stan na 22 października 2012).
  17. Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Już 1 marca koncert w Warszawie.
  18. Pożegnanie Gintrowskiego. rp.pl, 29.X.2012.
  19. Gintrowski w poniedziałek spocznie w Wilanowie.
  20. Tren wyśpiewany (pol.). gintrowski.art.pl. [dostęp 2013-10-21].
  21. Młodzież honoruje Przemysława Gintrowskiego (pol.). gpcodziennie.pl, 2013-01-30. [dostęp 2013-10-21].
  22. Koncert „Drzewo i Gwiazda” (pol.). zsdm.edu.pl. [dostęp 2013-10-21].
  23. M.P. z 2006 r. Nr 80, poz. 807
  24. Przemysław Gintrowski odznaczony pośmiertnie. prezydent.pl, 29 października 2012. [dostęp 2012-10-29].
  25. M.P. z 2013 r. poz. 258
  26. Uchwała nr LVI/1664/2009 z 28-05-2009. Biuletyn Informacji Publicznej m.st. Warszawy.. [dostęp 2011-03-29].
  27. Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Raport z oblężonego miasta [wersja nieoficjalna]. [dostęp 2009-11-14].
  28. 28,0 28,1 28,2 28,3 28,4 Okładka albumu Raport z oblężonego miasta, Przemysław Gintrowski, Polskie Nagrania, 1999, numer katalogowy PNCD 491.
  29. Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Nie chcemy uciekać. [dostęp 2009-11-14].
  30. 30,0 30,1 30,2 Okładka kasety Nie chcemy uciekać, Przemysław Gintrowski, Kompas, 1991, numer katalogowy 001.
  31. Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Kamienie. [dostęp 2009-11-14].
  32. Okładka kasety Kamienie, Przemysław Gintrowski, Pomaton, 1991, numer katalogowy POM 019.
  33. Okładka albumu Kamienie, Przemysław Gintrowski, Pomaton, 1991, numer katalogowy POM CD 006.
  34. 34,0 34,1 34,2 Książeczka z albumu Kamienie, Przemysław Gintrowski, Pomaton, 1991, numer katalogowy POM CD 006.
  35. Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Tren. [dostęp 2009-11-14].
  36. Okładka albumu Tren, Przemysław Gintrowski, Polskie Radio, 2008, numer katalogowy PRCD 1177.
  37. 37,0 37,1 Książeczka z albumu Tren, Przemysław Gintrowski, Polskie Radio, 2008, numer katalogowy PRCD 1177.
  38. Strona poświęcona życiu i pracy artystycznej Przemysława Gintrowskiego – Kanapka z człowiekiem. [dostęp 2009-11-14].
  39. Okładka albumu Kanapka z człowiekiem i trzy zapomniane piosenki, Przemysław Gintrowski, Licomp Empik Multimedia/Polskie Radio, 2009, numer katalogowy PRCD 1278.
  40. 40,0 40,1 40,2 Książeczka z albumu Kanapka z człowiekiem i trzy zapomniane piosenki, Przemysław Gintrowski, Licomp Empik Multimedia/Polskie Radio, 2009, numer katalogowy PRCD 1278.
  41. 41,0 41,1 Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 133. ISBN 978-83-245-8761-2.
  42. Krzysztof Gajda: To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego. Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie, 2009, s. 132. ISBN 978-83-245-8761-2.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]