Przyszowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Przyszowice
Pałac w Przyszowicach
Pałac w Przyszowicach
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat gliwicki
Gmina Gierałtowice
Sołectwo Przyszowice
Liczba ludności (2008) 3 203
Strefa numeracyjna (+48) 032
Kod pocztowy 44-178
Tablice rejestracyjne SGL
SIMC 0214362
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Przyszowice
Przyszowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Przyszowice
Przyszowice
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Przyszowice
Przyszowice
Ziemia 50°14′52″N 18°44′45″E/50,247778 18,745833
Strona internetowa miejscowości

Przyszowice (niem. Preiswitz) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie gliwickim, w gminie Gierałtowice.

W latach 1973-1977 miejscowość była siedzibą gminy Przyszowice. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa katowickiego.

Nazwa[edytuj]

W 1295 w księdze łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis miejscowość wymieniona jest jako Przyssowitz[1].

Nazwę miejscowości w zlatynizowanej staropolskiej formie Przecziczow wymienia w latach (1470-1480) Jan Długosz w księdze Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis[2].

W alfabetycznym spisie miejscowości na terenie Śląska wydanym w 1830 roku we Wrocławiu przez Johanna Knie miejscowość występuje pod obecnie używaną polską nazwą Przyszowice oraz zgermanizowaną Preiswitz[3]. Topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku notuje miejscowość we fragmencie "Preischwitz, polnisch Pryszowice"[4].

Zabytki[edytuj]

  • Pałac - obiekt wzniesiony w latach 1890-1895 dla rodziny von Raczek. Obiekt eklektyczny, dwukondygnacyjny na planie zbliżonym do prostokąta, przekryty dachem wielospadowym. Elewacje tynkowane, gładkie. Ryzality ze szczytami wolutowymi. W części południowej czterokondygnacyjna wieża kolista, we fragmencie górnym ośmioboczna, przekryta dachem płaskim zwieńczonym krzyżem (pierwotnie zwieńczona hełmem baniastym z latarnią). Portal główny z kartuszami herbowymi. Pałac otoczony jest parkiem o powierzchni 8,4 ha z okazami drzewostanu liściastego.
  • Kościół św. Jana Nepomucena - kościół parafialny wybudowany w latach 1937-1938. Obiekt halowy, jednonawowy z kaplicą, przekryty sklepieniem kolebkowym. Dach dwuspadowy z sygnaturką. W narożu wieża czworoboczna z dzwonnicą i zegarem, zwieńczona krzyżem. Na dzwonnicy dzwon Urban z 1512 roku (średnica 120 cm, waga 982 kg) oraz dzwon Grzegorz z 1582 roku (średnica 100 cm, waga 580 kg). Projektantem kościoła był inż. Jan Affa z Raciborza.
  • Spichlerz plebański - budynek drewniany z 1829 roku o konstrukcji zrębowej. Dach dwuspadowy kryty gontem z półksiężycem na kalenicy.
  • Budynek szkoły z 1902 roku.

Edukacja[edytuj]

Przedszkola:

Szkoły podstawowe:

Gimnazja:

Turystyka[edytuj]

Przez wieś przebiega szlak turystyczny:

Sport[edytuj]

W Przyszowicach działa Ludowy Klub Sportowy Jedność 32 Przyszowice, sekcja skata, pływacka oraz piłkarska. Piłkarze grający obecnie w IV lidze (II grupa śląska).

Klub:

  • Pełna nazwa: Ludowy Klub Sportowy Jedność 32 Przyszowice
  • Sekcja piłkarska Liga: IV liga: grupa śląska II
  • Sekcja pływacka dla dzieci i młodzieży
  • Sekcja skata Liga: III A, III B, III C
  • Rok założenia: 1932
  • Barwy: zielono-czerwone
  • Adres: ul. Karola Miarki 1

Stadion:

  • Pojemność - 1200 miejsc (400 siedzących)
  • Oświetlenie - brak

Władze:

  • Prezes: Polska Marian Szołtysek
  • Trener: Polska Marcin Sobczyk

Transport[edytuj]

Przez wieś przechodzi droga wojewódzka nr 921, droga krajowa nr 44, autostrada A4 oraz autostrada A1.

Komunikacja[edytuj]

Komunikacje miejską na terenie Przyszowic organizują dwa związki komunikacyjne KZK GOP Katowice i MZK Tychy i składają się na nią następujące linie autobusowe: 33, 41, 47, 120, 669 i 936, przez teren Przyszowic przebiega też trasa pośpiesznej linii autobusowej E-2 (Gliwice Dworcowa - Mikołów Plac 750-Lecia - Radziejówka - Tychy Paprocany Osiedle Z1) organizowanej przez Tyski Związek ale nie mająca na terenie miejscowości przystanku. Na terenie Przyszowic znajdują się następujące przystanki autobusowe: Przyszowice Dwór, Przyszowice Granica, Przyszowice Grobla, Przyszowice Kolejowa, Przyszowice Korty, Przyszowice Kościół, Przyszowice Polna (przystanek na żądanie), Przyszowice Skrzyżowanie, Przyszowice Szyb, Przyszowice Wytwórnia (przystanek na żądanie). Poszczególne linie łączą Przyszowice z następującymi miejscowościami:

Urodzeni w Przyszowicach[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis online
  2. Joannis Długosz Senioris Canonici Cracoviensis, "Liber Beneficiorum", Aleksander Przezdziecki, Tom II, Kraków 1864, str.230.
  3. Johann Knie 1830 ↓, s. 591.
  4. Felix Triest 1865 ↓, s. 293.

Bibliografia[edytuj]

  1. Johann Knie: Alpabetisch, Statistisch, Topographische Uebersicht aller Dorfer, Flecken, Stadt und andern Orte der Konigl. Preus. Provinz Schliesen.... Breslau: Barth und Comp., 1830.
  2. Felix Triest: Topographisches handbuch von Oberschliesen. Breslau: Verlag von Wilh. Gottl. Korn, 1865.