Psary-Kąty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Psary-Kąty
Anteny TP SAT
Anteny TP SAT
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat kielecki
Gmina Bodzentyn
Liczba ludności (2006) 510
Strefa numeracyjna (+48) 41
Tablice rejestracyjne TKI
SIMC 0230303
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Psary-Kąty
Psary-Kąty
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Psary-Kąty
Psary-Kąty
Ziemia50°56′25″N 20°52′46″E/50,940278 20,879444

Psary-Kątywieś w Polsce w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Bodzentyn[1], położona w Dolinie Wilkowskiej w Górach Świętokrzyskich.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Centrum Usług Satelitarnych[edytuj | edytuj kod]

W Psarach mieściło się jedyne w Polsce Centrum Usług Satelitarnych należące do Telekomunikacji Polskiej SA. Pierwszą stację satelitarną otwarto w Psarach w 1974, pracującą w ramach systemu Intersputnik, w 1982 otwarto stację pracującą również w ramach dawnej organizacji Intelsat, centrum nosiło wówczas nazwę Centrum Łączności Satelitarnej. W następnych latach otwarto również stacje działające w systemach Inmarsat i Eutelsat. W Centrum działało siedem anten:

  • antena systemu Intelsat, o średnicy czaszy 32,5 m[2] i masie 300 ton[3],
  • antena o średnicy czaszy 16 m,
  • 3 anteny o średnicy czaszy 13 m,
  • antena o średnicy czaszy 12 m,
  • antena o średnicy czaszy 9 m[2].

Pod względem precyzji oraz niezawodności działania instrumenty spełniały najwyższe światowe standardy[2]. W końcowym etapie działalności była to jedna z najnowocześniejszych stacji satelitarnych na świecie, w Europie uznawana za najnowocześniejszą obok podobnej jednostki w Niemczech i Anglii[potrzebny przypis].

W związku z gwałtownym spadkiem zapotrzebowania na przesyłanie połączeń głosowych za pośrednictwem satelity, wywołanym przez rozwój międzynarodowych sieci światłowodowych, w 2010 roku Telekomunikacja Polska zdecydowała o likwidacji Centrum Usług Satelitarnych. Miało zostać początkowo przejęte przez spółkę EmiTel[4] i planowano wybudowanie najwyższego w kraju przekaźnika dla potrzeb naziemnej telewizji cyfrowej[5], lecz do przejęcia nie doszło. 31 lipca 2010 Centrum zostało zlikwidowane, po czym 11 października 2010 rozpoczęto złomowanie anten[2]. Radioteleskop 16-metrowy oraz zawieszenie 12-metrowego radioteleskopu trafiły do Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego[6]. Zezłomowania uniknęła jeszcze antena 9 m, która trafiła do prywatnego Obserwatorium Astronomicznego Królowej Jadwigi w Rzepienniku Biskupim[2][7] oraz dwie anteny 13-metrowe, z których jedna została wykupiona przez Marka Peliana do wykorzystania w jurajskim parku nauki, a druga przez Kazimierza Błaszczaka, w podobnych celach[2].

Obszerny materiał filmowy na temat CŁS wyemitowano w programie Sonda w odcinku „Kontakt”.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Główny Urząd Statystyczny: Rejestr TERYT. [dostęp 2013-02-27].
  2. a b c d e f Urania - Postępy Astronomii”. 1/2011, s. 34-35. Polskie Towarzystwo Astronomiczne. ISSN 1689-6009 (pol.). 
  3. Marcin Sztandera: Anteny idą na złom. Koniec Centrum Satelitarnego w Psarach. kielce.gazeta.pl, 2010-11-04. [dostęp 2010-11-04].
  4. Marcin Sztandera: Koniec Centrum Usług Satelitarnych. Intersputnik na złom. wyborcza.biz, 2010-04-26. [dostęp 2010-09-19].
  5. Paweł Więcek: Najwyższa w Polsce budowla powstanie w Górach Świętokrzyskich!. echodnia.eu, 2010-07-20. [dostęp 2010-09-19].
  6. Bogdan Wszołek: Anteny z Psar. Stowarzyszenie Astronomia Nova. [dostęp 2018-04-22].
  7. Aleksandra Stanisławska: Powstało największe w Polsce prywatne obserwatorium astronomiczne. Crazy Nauka, 2015-06-03. [dostęp 2015-10-06].