Różyca (choroba)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy choroby. Zobacz też: inne znaczenia hasła Różyca.

Różyca (łac. rhusiopathia suum) lub erysipeloid (łac. erysipelas suum) – groźna dla ludzi, zakaźna i zaraźliwa bakteryjna choroba świń o przebiegu ostrym lub przewlekłym. Występuje na całym świecie. Jest spowodowana przez Gram-dodatnią pałeczkę włoskowca różycy (Erysipelothrix rhusiopathiae). Do zakażenia dochodzi przez uszkodzenie skóry, drogą pokarmową (zanieczyszczona pasza), drogą oddechową, poprzez spojówki. Do zakażenie może dojść podczas stresujących sytuacji: w czasie transportu lub bezpośrednio po nim. Wpływ na zakażenie mają też warunki zoohigieniczne i mikrobiologiczne, ważne jest przestrzeganie czystości w chlewni. Podczas okresu letniego choroba ma swoje nasilenie, gdyż wyższa temperatura sprzyja rozwojowi bakterii. Bakteria jest odporna na czynniki środowiskowe, w tym też na gnicie i wysuszenie.

Zakażeniu ulegają prosięta od 3 mies. do 1 roku życia. Przeciwciała zawarte w siarze chronią prosięta przez pierwsze 12 – 15 tygodni.

Zarazki są wydalane przez kał, mocz i wydzielinę z nosa od zwierząt zarażonych. Obecność bakterii stwierdza się u zwierząt zdrowych na: migdałkach, błonach śluzowych nosa i gardła. Okres inkubacji choroby wynosi 3–4 (2–7) dni.

Możemy wyróżnić trzy postacie choroby:

  • postać ostra posocznicowa: temperatura ciała wzrasta do 42 °C, zapalenie spojówek, apatia, brak apetytu, osowiałość, zagrzebywanie się w ściółce, plamy na skórze, wymioty. Zgon po 3-4 dniach. Zachorowanie najczęściej u młodych
  • postać pokrzywkowa – podostra: temperatura ciała 41-42 °C, apatia, brak apetytu, zapalenie spojówek, wymioty, zagrzebywanie się w ściółce, romboidalne wykwity na skórze o kolorze jasnoczerwonym następnie ciemnoczerwonym do coraz bardziej sinego na grzbiecie i bokach, wyniesiona 2-3 mm ponad skórę, ostro odgraniczone od otoczenia, w efekcie: martwica miejscowa, złuszczanie naskórka.
  • postać przewlekła: chroniczne zapalenie stawów i wsierdzia, kulawizny, niewydolność serca, postać przewlekła może być następstwem postaci ostrej lub podostrej. Objawy jak w pozostałych postaciach, ale mniej nasilone.

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Lekiem z wyboru jest penicylina krystaliczna lub prokainowa. Dawki wahają się od 1,2-2,4 mln j. w różycy skóry do 20 mln j. w postaci posocznicowej. Alternatywnie można stosować cyprofloksacynę lub doksycyklinę.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.