Rada Narodu
| Rada Narodu | |
| Państwo | |
| Rodzaj | izba niższa |
| Rok założenia | 1848 |
| Kierownictwo | |
| Przewodniczący | Stéphane Rossini |
| I Wiceprzewodniczący | Christa Markwalder |
| Struktura | |
| Liczba członków | 200 |
| Stowarzyszenia polityczne | SVP/UDC (54) SP/PS (46) FDP/PLR (30) CVP/PDC (28) GPS/PES (15) glp/pvl (12) BDP/PBD (9) EVP/PEV (2) Lega/Ligue (2) CSP OW (1) MCG (1) |
| Ordynacja | proporcjonalna |
| Ostatnie wybory | 2011 |
| Siedziba | |
| Bundesplatz 3 3005 Berno |
|
| Strona internetowa | |
| Szwajcaria
Ten artykuł jest częścią serii: Ustrój i polityka Szwajcarii Ustrój polityczny
Konstytucja
Władza ustawodawcza
Władza wykonawcza
Władza sądownicza
Kontrola państwowa
Finanse
Samorząd terytorialny
Partie polityczne
Wybory
Polityka zagraniczna
|
Rada Narodu (niem. Nationalrat, fr. Conseil National, wł. Consiglio Nazionale, rom. Cussegl Naziunal) – izba niższa dwuizbowego parlamentu Szwajcarii, składająca się z 200 członków wybieranych w wyborach powszechnych, systemem proporcjonalnym. Kadencja Rady Narodu trwa 4 lata.
Obrady Rady Narodu odbywają się symultanicznie w trzech głównych językach Konfederacji Szwajcarskiej (niemieckim, francuskim i włoskim), tzn. deputowany mówi w jednym języku, a jego wystąpienie jest tłumaczone na bieżąco na dwa pozostałe języki[1][2].
Ostatnie wybory odbyły się 23 października 2011 roku.
Spis treści
Historia[edytuj | edytuj kod]
Po zakończeniu wojny domowej dokonano reorganizacji państwa szwajcarskiego czego efektem było uchwalenie Konstytucji Federalnej z dnia 12 września 1848 roku. Na mocy konstytucji zastąpiono jednoizbowy Tagsatzung dwuizbowym Zgromadzeniem Federalnym, wybieranym na trzyletnią kadencję.
1848-1851[edytuj | edytuj kod]
Rada Narodu I kadencji liczył 111 deputowanych. Sposób ich wybrania określony został przez każdy kanton osobno.
| Kanton | Liczba mandatów | Liczba okręgów wyborczych |
|---|---|---|
| 12 | 4 | |
| 20 | 6 | |
| 6 | 1 | |
| 1 | 1 | |
| 2 | 2 | |
| 1 | 1 | |
| 1 | 1 | |
| 1 | 1 | |
| 1 | 1 | |
| 5 | 5 | |
| 3 | 1 | |
| 1 | 1 | |
| 2 | 1 | |
| 2 | 1 | |
| 2 | 1 | |
| 1 | 1 | |
| 8 | 4 | |
| 4 | 4 | |
| 9 | 1 | |
| 4 | 4 | |
| 6 | 1 | |
| 9 | 3 | |
| 4 | 4 | |
| 3 | 1 | |
| 3 | 1 | |
| RAZEM | 111 | 52 |
1851-1919[edytuj | edytuj kod]
W 1851 roku Zgromadzenie Federalne wprowadziło jednolite prawo wyborcze do Rady Narodu, wprowadzające większościową ordynację wyborczą. Kraj podzielony został na jedno- i wielomandatowe okręgi wyborcze. Liczba mandatów zależna była od liczby mieszkańców – 1 mandat na 20 000 obywateli oraz dodatkowy mandat jeżeli pozostała część przekraczała 10 000. Zmian w okręgach wyborczych dokonywano raz na dziesięć lat, na podstawie dziesięcioletniego spisu ludności. Na przestrzeni lat 1848-1911 liczba mandatów wzrosła z 111 do 189.
| Kanton | Liczba okręgów | Liczba mandatów | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1851-1863 | 1863-1872 | 1872-1881 | 1881-1890 | 1890-1902 | 1902-1911 | 1911-1919 | 1851-1863 | 1863-1872 | 1872-1881 | 1881-1890 | 1890-1902 | 1902-1911 | 1911-1919 | |
| 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 5 | 13 | 13 | 14 | 16 | 17 | 22 | 25 | |
| 6 | 6 | 6 | 6 | 7 | 7 | 7 | 23 | 23 | 25 | 31 | 31 | 33 | 36 | |
| 3 | 3 | 4 | 4 | 3 | 3 | 3 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 8 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 2 | 3 | 3 | 3 | 3 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 2 | 2 | 2 | 3 | 3 | 3 | 2 | 5 | 5 | 6 | 6 | 6 | 6 | 7 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 3 | 3 | 4 | 4 | 4 | 5 | 6 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 3 | 4 | 6 | 7 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 2 | 2 | 2 | 3 | 3 | 3 | 3 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 4 | 3 | 3 | 3 | 5 | 5 | 5 | 8 | 9 | 10 | 10 | 11 | 13 | 15 | |
| 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 1 | 4 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 6 | |
| 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 4 | 4 | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 | 12 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 4 | 5 | 5 | 5 | 5 | 6 | 7 | |
| 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 6 | 6 | 6 | 7 | 6 | 7 | 8 | |
| 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 10 | 11 | 11 | 12 | 12 | 14 | 16 | |
| 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 | 2 | 4 | 5 | 5 | 5 | 5 | 6 | 6 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 4 | 4 | 5 | 5 | 5 | 6 | 7 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 3 | 4 | 4 | 5 | 5 | 7 | 8 | |
| RAZEM | 49 | 47 | 48 | 49 | 52 | 49 | 49 | 120 | 128 | 135 | 145 | 147 | 167 | 189 |
Od 1919[edytuj | edytuj kod]
W 1919 roku przeprowadzono reformę, w wyniku której każdy kanton został pojedynczym okręgiem wyborczym. Ponadto w wielomandatowych okręgach wyborczych zmieniono ordynację na proporcjonalną. W 1931 roku postanowiono o przedłużeniu kadencji do lat czterech. W celu ograniczenia wciąż rosnącej liczby członków Rady Narodu zmieniono zasadę przypisywania mandatów zwiększając liczbę obywateli na którą przysługuje jeden mandat do 22 000 w 1931 roku oraz do 23 000 w 1951. W 1963 roku ograniczono liczbę deputowanych do 200, bez względu na liczbę ludności[3].
| Kanton | Liczba mandatów | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1919-1922 | 1922-1931 | 1931-1943 | 1943-1951 | 1951-1963 | 1963-1971 | 1971-1979 | 1979-1983 | 1983-1995 | 1995-2003 | 2003-2015 | 2015- | |
| 25 | 27 | 28 | 31 | 32 | 35 | 35 | 35 | 35 | 34 | 34 | 35 | |
| 32 | 34 | 31 | 33 | 33 | 33 | 31 | 29 | 29 | 27 | 26 | 25 | |
| 8 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 10 | 10 | 10 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 4 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 3 | 3 | 3 | |
| 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 7 | 7 | |
| 6 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 6 | |
| 7 | 7 | 7 | 8 | 8 | 8 | 7 | 7 | 6 | 6 | 5 | 5 | |
| 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 5 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | |
| 2 | 3 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | |
| 3 | 3 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 1 | |
| 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | |
| 15 | 15 | 13 | 13 | 13 | 13 | 12 | 12 | 12 | 12 | 12 | 12 | |
| 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | |
| 12 | 12 | 12 | 12 | 13 | 13 | 14 | 14 | 14 | 15 | 15 | 16 | |
| 7 | 7 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | 6 | |
| 8 | 8 | 7 | 7 | 7 | 7 | 8 | 8 | 8 | 8 | 8 | 8 | |
| 16 | 16 | 15 | 16 | 16 | 16 | 16 | 16 | 17 | 17 | 18 | 18 | |
| 6 | 6 | 6 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 7 | 8 | |
| 7 | 7 | 6 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 5 | 4 | |
| 8 | 9 | 8 | 8 | 8 | 10 | 11 | 11 | 11 | 11 | 11 | 11 | |
| 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | ||||||||
| RAZEM | 189 | 198 | 187 | 194 | 196 | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 | 200 |
Organy Rady Narodu[edytuj | edytuj kod]
- Przewodniczący Rady Narodu – najwyższy przedstawiciel Rady Narodu, wybrany na okres jednego rok, bez możliwości reelekcji. Do jego kompetencji należy przewodniczenie obradom Rady Narodowej i Zgromadzenia Federalnego, reprezentowanie Rady oraz kierowanie administracją Rady.
- I Wiceprzewodniczący Rady Narodu
- II Wiceprzewodniczący Rady Narodu
Prace Rady Narodu[edytuj | edytuj kod]
Rada Narodu, w odróżnieniu do np. Sejmu RP pracuje w systemie sesyjnym[4]. W ciągu roku zwoływane są cztery sesje zwyczajne: wiosenna rozpoczynająca się w pierwszy poniedziałek marca, letnia w pierwszy poniedziałek czerwca, jesienna po szwajcarskim święcie dziękczynienia i zimowa w ostatni poniedziałek listopada. Każda sesja trwa trzy tygodnie, po 2-5 dni robocze w każdym tygodniu[5]. W przypadku niedokończenia prac nad ustawami rada może zwołać dodatkową sesję[6]. W sytuacjach kryzysowych na wniosek 1/4 członków Rady Narodu lub Zgromadzenia Federalnego może zostać zwołana sesja nadzwyczajna[5][7].
Frakcje parlamentarne[edytuj | edytuj kod]
Członkowie Zgromadzenia Federalnego mogą skupiać się we frakcjach parlamentarnych. Frakcję parlamentarną tworzy co najmniej 5 członków Zgromadzenia Federalnego. Ponieważ tylko frakcją przysługuje prawo do posiadania członków w komisjach[8], małe partie polityczne współtworzą ze sobą lub z jedną większą frakcje koalicyjne.
| Frakcje 49. Kadencji Zgromadzenia Federalnego | |||
|---|---|---|---|
| Frakcja | Partie | Liczba członków Rady Narodu | |
| Frakcja Szwajcarskiej Partii Ludowej (V) | SVP/UDC, Lega/Ligue, | 56 | |
| Frakcja Socjaldemokratyczna (S) | SP/PS | 46 | |
| Frakcja FDP-Demokraci (RL) | FDP/PLR | 30 | |
| Frakcja CVP/EVP Zgromadzenia Federalnego (CE) | CVP/PDC, EVP/PEV, CSP OW | 31 | |
| Frakcja Zielonych (G) | GPS/PES | 15 | |
| Frakcja Zielonych Demokratów (GL) | glp/pvl | 12 | |
| Frakcja BDP | BDP/PBD | 9 | |
| Niezrzeszony (od 3.12.2013 we Frakcji SVP (V)) | MCG | 1 | |
Jedynym niezrzeszonym członkiem Rady Narodu 49. kadencji był Mauro Poggia, jedyny przedstawiciel partii MCG w parlamencie szwajcarskim. Po jego wyborze na członka rządu Genewy w listopadzie 2013, jego miejsce zajął Roger Golay, który 3 grudnia 2013 przyłączył się do koalicyjnej frakcji Szwajcarskiej Partii Ludowej[8].
Przypisy
- ↑ swissinfo 1 ↓.
- ↑ swissinfo 2 ↓.
- ↑ bv34_admin ↓.
- ↑ Tytuł V, Artykuł 151 Konstytucji Szwajcarii
- ↑ a b sesja ↓.
- ↑ Artykuł 2 Ustawy o Zgromadzeniu Federalnym
- ↑ Artykuł 2 Ustawy o Zgromadzeniu Federalnym
- ↑ a b frakcje ↓.
Bibliografia[edytuj | edytuj kod]
- Frakcje (niem. • fr. • wł. • ang. • retorom.). Oficjalna strona internetowa Zgromadzenia Federalnego. [dostęp 2015-09-21].
- Sesja (niem. • fr. • wł. • ang. • retorom.). Oficjalna strona internetowa Zgromadzenia Federalnego. [dostęp 2015-09-21].
- Od 111 do 200 (niem. • fr. • wł. • retorom.). Oficjalna strona internetowa Kancelarii Konfederacji Szwajcarii. [dostęp 2015-09-21].
- Erich Gruner: Die Wahlen in den Schweizerischen Nationalrat 1848–1919. T. 1. Cz. 1. Bern: Francke Verlag, 1978. ISBN 3-7720-1442-9. (niem.)
- Erich Gruner: Die Wahlen in den Schweizerischen Nationalrat 1848–1919. T. 1. Cz. 2. Bern: Francke Verlag, 1978. ISBN 3-7720-1443-7. (niem.)
- Erich Gruner: Die Wahlen in den Schweizerischen Nationalrat 1848–1919. T. 2. Bern: Francke Verlag, 1978. ISBN 3-7720-1444-5. (niem.)
- Erich Gruner: Die Wahlen in den Schweizerischen Nationalrat 1848–1919. T. 3. Bern: Francke Verlag, 1978. ISBN 3-7720-1445-3. (niem.)
- Parlamentarier macht Sprung über den Röstigraben (niem.). swissinfo.ch, 2010-04-12. [dostęp 2015-09-21].
- Über den Köpfen der Parlamentarier (niem.). swissinfo.ch, 2003-09-26. [dostęp 2015-09-21].