Rada Narodu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Rada Narodu
Nationalrat
Conseil National
Consiglio Nazionale
Cussegl Naziunal
Herb Rada Narodu Nationalrat Conseil National Consiglio Nazionale Cussegl Naziunal
Państwo  Szwajcaria
Rodzaj izba niższa
Rok założenia 1848
Kierownictwo
Przewodniczący Marina Carobbio Guscetti (SPS/PSS)
Pierwszy Wiceprzewodniczący Isabelle Moret (FDP)
Struktura
Struktura Rada Narodu Nationalrat Conseil National Consiglio Nazionale Cussegl Naziunal
Liczba członków 200
Stowarzyszenia polityczne Koalicja (168)

Opozycja (32)

Ordynacja proporcjonalna
Ostatnie wybory 18 października 2015
Siedziba
Siedziba Rada Narodu Nationalrat Conseil National Consiglio Nazionale Cussegl Naziunal
Bundesplatz 3
3005
Berno
Strona internetowa
Szwajcaria
Godło Szwajcarii
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Szwajcarii

Wikiprojekt Polityka

Rada Narodu (niem. Nationalrat, fr. Conseil National, wł. Consiglio Nazionale, rom. Cussegl Naziunal) – izba niższa dwuizbowego parlamentu Szwajcarii, składająca się z 200 członków wybieranych w wyborach powszechnych, systemem proporcjonalnym. Kadencja Rady Narodu trwa 4 lata.

Obrady Rady Narodu odbywają się symultanicznie w trzech głównych językach Konfederacji Szwajcarskiej (niemieckim, francuskim i włoskim), tzn. deputowany mówi w jednym języku, a jego wystąpienie jest tłumaczone na bieżąco na dwa pozostałe języki[1][2].

Ostatnie wybory odbyły się 18 października 2015.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Po zakończeniu wojny domowej dokonano reorganizacji państwa szwajcarskiego czego efektem było uchwalenie Konstytucji Federalnej z dnia 12 września 1848 roku. Na mocy konstytucji zastąpiono jednoizbowy Tagsatzung dwuizbowym Zgromadzeniem Federalnym, wybieranym na trzyletnią kadencję.

1848-1851[edytuj | edytuj kod]

Rada Narodu I kadencji liczył 111 deputowanych. Sposób ich wybrania określony został przez każdy kanton osobno.

Kanton Liczba mandatów Liczba okręgów wyborczych
 Zurych 12 4
 Berno 20 6
 Lucerna 6 1
 Uri 1 1
 Schwyz 2 2
 Obwalden 1 1
 Nidwalden 1 1
 Glarus 1 1
 Zug 1 1
 Fryburg 5 5
 Solura 3 1
 Bazylea-Miasto 1 1
 Bazylea-Okręg 2 1
 Szafuza 2 1
 Appenzell Ausserrhoden 2 1
 Appenzell Innerrhoden 1 1
 Sankt Gallen 8 4
 Gryzonia 4 4
 Argowia 9 1
 Turgowia 4 4
 Ticino 6 1
 Vaud 9 3
 Valais 4 4
 Neuchâtel 3 1
 Genewa 3 1
RAZEM 111 52

1851-1919[edytuj | edytuj kod]

W 1851 roku Zgromadzenie Federalne wprowadziło jednolite prawo wyborcze do Rady Narodu, wprowadzające większościową ordynację wyborczą. Kraj podzielony został na jedno- i wielomandatowe okręgi wyborcze. Liczba mandatów zależna była od liczby mieszkańców – 1 mandat na 20 000 obywateli oraz dodatkowy mandat jeżeli pozostała część przekraczała 10 000. Zmian w okręgach wyborczych dokonywano raz na dziesięć lat, na podstawie dziesięcioletniego spisu ludności. Na przestrzeni lat 1848-1911 liczba mandatów wzrosła z 111 do 189.

Kanton Liczba okręgów Liczba mandatów
1851-1863 1863-1872 1872-1881 1881-1890 1890-1902 1902-1911 1911-1919 1851-1863 1863-1872 1872-1881 1881-1890 1890-1902 1902-1911 1911-1919
 Zurych 4 4 4 4 4 4 5 13 13 14 16 17 22 25
 Berno 6 6 6 6 7 7 7 23 23 25 31 31 33 36
 Lucerna 3 3 4 4 3 3 3 7 7 7 7 7 7 8
 Uri 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Schwyz 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 3 3 3 3
 Obwalden 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Nidwalden 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Glarus 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 2 2 2
 Zug 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Fryburg 2 2 2 3 3 3 2 5 5 6 6 6 6 7
 Solura 1 1 1 1 1 1 1 3 3 4 4 4 5 6
 Bazylea-Miasto 1 1 1 1 1 1 1 1 2 2 3 4 6 7
 Bazylea-Okręg 1 1 1 1 1 1 1 2 3 3 3 3 3 4
 Szafuza 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 2 2 2
 Appenzell Ausserrhoden 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 3 3 3 3
 Appenzell Innerrhoden 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Sankt Gallen 4 3 3 3 5 5 5 8 9 10 10 11 13 15
 Gryzonia 4 3 3 3 3 3 1 4 5 5 5 5 5 6
 Argowia 3 3 3 3 4 4 4 10 10 10 10 10 10 12
 Turgowia 1 1 1 1 1 1 1 4 5 5 5 5 6 7
 Ticino 2 2 2 2 2 2 2 6 6 6 7 6 7 8
 Vaud 3 3 3 3 3 3 3 10 11 11 12 12 14 16
 Valais 3 3 3 3 3 2 2 4 5 5 5 5 6 6
 Neuchâtel 1 1 1 1 1 1 1 4 4 5 5 5 6 7
 Genewa 1 1 1 1 1 1 1 3 4 4 5 5 7 8
RAZEM 49 47 48 49 52 49 49 120 128 135 145 147 167 189

Od 1919[edytuj | edytuj kod]

W 1919 roku przeprowadzono reformę, w wyniku której każdy kanton został pojedynczym okręgiem wyborczym. Ponadto w wielomandatowych okręgach wyborczych zmieniono ordynację na proporcjonalną. W 1931 roku postanowiono o przedłużeniu kadencji do lat czterech. W celu ograniczenia wciąż rosnącej liczby członków Rady Narodu zmieniono zasadę przypisywania mandatów zwiększając liczbę obywateli na którą przysługuje jeden mandat do 22 000 w 1931 roku oraz do 23 000 w 1951. W 1963 roku ograniczono liczbę deputowanych do 200, bez względu na liczbę ludności[3].

Kanton Liczba mandatów
1919-1922 1922-1931 1931-1943 1943-1951 1951-1963 1963-1971 1971-1979 1979-1983 1983-1995 1995-2003 2003-2015 2015-
 Zurych 25 27 28 31 32 35 35 35 35 34 34 35
 Berno 32 34 31 33 33 33 31 29 29 27 26 25
 Lucerna 8 9 9 9 9 9 9 9 9 10 10 10
 Uri 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Schwyz 3 3 3 3 3 3 3 3 3 3 4 4
 Obwalden 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Nidwalden 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Glarus 2 2 2 2 2 2 1 1 1 1 1 1
 Zug 1 2 2 2 2 2 2 2 2 3 3 3
 Fryburg 7 7 7 7 7 6 6 6 6 6 7 7
 Solura 6 7 7 7 7 7 7 7 7 7 7 6
 Bazylea-Miasto 7 7 7 8 8 8 7 7 6 6 5 5
 Bazylea-Okręg 4 4 4 4 4 5 7 7 7 7 7 7
 Szafuza 2 3 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2
 Appenzell Ausserrhoden 3 3 2 2 2 2 2 2 2 2 1 1
 Appenzell Innerrhoden 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1
 Sankt Gallen 15 15 13 13 13 13 12 12 12 12 12 12
 Gryzonia 6 6 6 6 6 5 5 5 5 5 5 5
 Argowia 12 12 12 12 13 13 14 14 14 15 15 16
 Turgowia 7 7 6 6 6 6 6 6 6 6 6 6
 Ticino 8 8 7 7 7 7 8 8 8 8 8 8
 Vaud 16 16 15 16 16 16 16 16 17 17 18 18
 Valais 6 6 6 7 7 7 7 7 7 7 7 8
 Neuchâtel 7 7 6 5 5 5 5 5 5 5 5 4
 Genewa 8 9 8 8 8 10 11 11 11 11 11 11
 Jura 2 2 2 2 2
RAZEM 189 198 187 194 196 200 200 200 200 200 200 200

Organy Rady Narodu[edytuj | edytuj kod]

  • Przewodniczący Rady Narodu – najwyższy przedstawiciel Rady Narodu, wybrany na okres jednego roku, bez możliwości reelekcji. Do jego kompetencji należy przewodniczenie obradom Rady Narodowej i Zgromadzenia Federalnego, reprezentowanie Rady oraz kierowanie administracją Rady.
  • I Wiceprzewodniczący Rady Narodu
  • II Wiceprzewodniczący Rady Narodu

Prace Rady Narodu[edytuj | edytuj kod]

Sala obrad Rady Narodu

Rada Narodu, w odróżnieniu do np. Sejmu RP pracuje w systemie sesyjnym[4]. W ciągu roku zwoływane są cztery sesje zwyczajne: wiosenna rozpoczynająca się w pierwszy poniedziałek marca, letnia w pierwszy poniedziałek czerwca, jesienna po szwajcarskim święcie dziękczynienia i zimowa w ostatni poniedziałek listopada. Każda sesja trwa trzy tygodnie, po 2-5 dni robocze w każdym tygodniu[5]. W przypadku niedokończenia prac nad ustawami rada może zwołać dodatkową sesję[6]. W sytuacjach kryzysowych na wniosek 1/4 członków Rady Narodu lub Zgromadzenia Federalnego może zostać zwołana sesja nadzwyczajna[5][6]..

Frakcje parlamentarne[edytuj | edytuj kod]

Członkowie Zgromadzenia Federalnego mogą skupiać się we frakcjach parlamentarnych. Frakcję tworzy co najmniej 5 członków Zgromadzenia Federalnego. Ponieważ tylko frakcjom przysługuje prawo do posiadania członków w komisjach[7], małe partie polityczne współtworzą ze sobą lub z jedną większą frakcje koalicyjne.

Sitzverteilung Nationalrat (Schweiz) nach Fraktionen2011.svg
Frakcje 49. Kadencji Zgromadzenia Federalnego
Frakcja Partie Liczba członków Rady Narodu
     Frakcja Szwajcarskiej Partii Ludowej (V) SVP/UDC, Lega/Ligue, 56
     Frakcja Socjaldemokratyczna (S) SP/PS 46
     Frakcja FDP-Demokraci (RL) FDP/PLR 30
     Frakcja CVP/EVP Zgromadzenia Federalnego (CE) CVP/PDC, EVP/PEV, CSP OW 31
     Frakcja Zielonych (G) GPS/PES 15
     Frakcja Zielonych Demokratów (GL) glp/pvl 12
     Frakcja BDP BDP/PBD 9
     Niezrzeszony (od 3.12.2013 we Frakcji SVP (V)) MCG 1

Jedynym niezrzeszonym członkiem Rady Narodu 49. kadencji był Mauro Poggia, jedyny przedstawiciel partii MCG w parlamencie szwajcarskim. Po jego wyborze na członka rządu Genewy w listopadzie 2013, jego miejsce zajął Roger Golay, który 3 grudnia 2013 przyłączył się do koalicyjnej frakcji Szwajcarskiej Partii Ludowej[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. swissinfo 1 ↓.
  2. swissinfo 2 ↓.
  3. BV34 2011 ↓.
  4. Tytuł V, Artykuł 151 Konstytucji Szwajcarii
  5. a b sesja ↓.
  6. a b Artykuł 2 Ustawy o Zgromadzeniu Federalnym
  7. a b frakcje ↓.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]