Rade Šerbedžija

Rade Šerbedžija
	; Rade Šerbedžija (2007)
Data i miejsce urodzenia	27 lipca 1946 ; Bunić
Zawód	aktor
Współmałżonek	Ivanka Cerovac; (1969–1987; rozwód); Lenka Udovički; (od 1991)
Lata aktywności	od 1967
	Multimedia w Wikimedia Commons

Rade Šerbedžija (ur. 27 lipca 1946 w Buniciu) – chorwacki aktor filmowy i piosenkarz^[1] pochodzenia serbskiego^[2].

W 1969 ukończył studia w Akademii Sztuk Dramatycznych przy uniwersytecie w Zagrzebiu. Wkrótce rozpoczął pracę w teatrze Gavela i Teatrze Narodowym w Zagrzebiu^[3].

Debiutem filmowym aktora był obraz Iluzja (1967), w reż. Krste Papicia. W dramacie wojennym Francesco Rosiego Rozejm (La Tregua, 1997) z Johnem Turturro i Stefanem Dionisi zagrał Greka, ocalałego z obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu.

W niektórych filmach anglojęzycznych występuje pod (uproszczonym pod względem pisowni) nazwiskiem Sherbedgia.

W 2017 roku był zaangażowany w podpisywanie deklaracji o wspólnym języku Serbii, Czarnogóry, Chorwacji i Bośni i Hercegowiny, dokumentu, w powstanie którego zaangażowanych było około dwustu językoznawców i pisarzy z czterech państw byłej Jugosławii. Deklaracja przedstawiona została w Sarajewie 30 marca 2017 i w ciągu 20 godzin podpisało ją ponad 2000 osób. Celem deklaracji było między innymi zwrócenie uwagi na sztuczne, wynikające z nacjonalizmów podziały i uwydatniane na siłę różnice, nadmierny i nieautentyczny puryzm. Podkreślano, że istnienie jednego, wspólnego języka nie zmienia faktu, że państwa i narody są cztery i nie ma nic wspólnego z przynależnością etniczną i poczuciem tożsamości narodowej^[4]^[5].

Filmografia

Życie dla miłości (1973)
13 lipca (1982)
Wieczorne dzwony (1986)
Przed deszczem (1994)
Święty (1997)
Polski ślub (1998)
Wielki Joe (1998)
Stygmaty (1999)
Oczy szeroko zamknięte (1999)
Mission: Impossible II (2000)
Przekręt (2000)
Spokojny Amerykanin (2002)
Eurotrip (2004)
Wielka woda (2004)
Batman: Początek (2005)
Strzelec (2007)
Ulotne fragmenty (2008)
Złodziejski kodeks (2009) jako Korolenko
Harry Potter i Insygnia Śmierci: część I (2010) jako Gregorowicz
Uprowadzona 2 (2012) jako Murad Krasniqi
Downton Abbey (sezon 5, 2014) jako książę Kuragin
Wróble (2015) jako Tomislav

Przypisy

↑ Rade Šerbedžija Discography. AllMusic. [dostęp 2019-06-25]. (ang.).
↑ Rade Šerbedžija. Listal. [dostęp 2019-12-25]. (ang.).
↑ Rade Šerbedžija biographie. AlloCiné. [dostęp 2019-12-25]. (fr.).
↑ Jezici i nacionalizmi | Lista Potpisnika [online] [dostęp 2025-11-25] (ang.).
↑ Denis Derk: Donosi se Deklaracija o zajedničkom jeziku Hrvata, Srba, Bošnjaka i Crnogoraca. [w:] Večernji list [on-line]. 2017-03-28. s. 6–7. [dostęp 2025-11-25]. (serb.-chorw.).

Linki zewnętrzne

Rade Šerbedžija w bazie IMDb (ang.)
Rade Šerbedžija w bazie Filmweb
Rade Šerbedžija w bazie Discogs.com (ang.)

[1] Rade Šerbedžija Discography. AllMusic. [dostęp 2019-06-25]. (ang.).

[2] Rade Šerbedžija. Listal. [dostęp 2019-12-25]. (ang.).

[3] Rade Šerbedžija biographie. AlloCiné. [dostęp 2019-12-25]. (fr.).

[4] Jezici i nacionalizmi | Lista Potpisnika [online] [dostęp 2025-11-25] (ang.).

[5] Denis Derk: Donosi se Deklaracija o zajedničkom jeziku Hrvata, Srba, Bošnjaka i Crnogoraca. [w:] Večernji list [on-line]. 2017-03-28. s. 6–7. [dostęp 2025-11-25]. (serb.-chorw.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]