Reforma systemu oświaty z 1999 roku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Reforma systemu oświaty z 1999 roku – reforma struktury szkolnictwa realizowana w Polsce od 1 września 1999, która doprowadziła po trzech latach do przekształcenia obowiązującego od 1968 r. dwustopniowego systemu szkolnictwa w strukturę trzystopniową[1].

Założenia reformy[edytuj | edytuj kod]

W wyniku reformy okres nauki w szkole podstawowej został skrócony z 8 do 6 lat. Następnym etapem edukacji stały się obowiązkowe 3-letnie gimnazja. Po jego ukończeniu uczniowie mogą kontynuować naukę w:

Ponadto od 2002 do 2014 istniała możliwość nauki w 3-letnich liceach profilowanych.

Absolwenci liceów i techników mogą przystępować do matury bezpośrednio po ukończeniu szkoły, natomiast absolwenci ZSZ mogli przystąpić do matury pod warunkiem ukończenia dwuletniego uzupełniającego liceum ogólnokształcącego lub trzyletniego technikum uzupełniającego (obecnie liceum ogólnokształcącego dla dorosłych).

Historia reformy[edytuj | edytuj kod]

1 września 2012 roku weszła w życie ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 roku o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw[2], która zlikwidowała do 1 września 2014 roku 3-letnie licea profilowane oraz dwuletnie uzupełniające licea ogólnokształcące i trzyletnie technika uzupełniające. 1 września 2017 roku weszły w życie ustawy z dnia 14 grudnia 2016 roku: Prawo oświatowe i Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe[3][4], które wprowadzają nową reformę systemu oświaty polegającą na stopniowej likwidacji wprowadzonych w 1999 roku gimnazjów, przywróceniu 8-letnich szkół podstawowych, 4-letnich liceów ogólnokształcących i 5-letnich techników oraz przekształceniu zasadniczych szkół zawodowych (ZSZ) w szkoły branżowe I stopnia[5].

Akty prawne wprowadzające reformę[edytuj | edytuj kod]

Krytyka reformy[edytuj | edytuj kod]

Krytycy reformy edukacji z 1999 roku zarzucali i zarzucają[1]:

  • wzrost agresji wśród uczniów i pojawienie się najbardziej agresywnych zachowań wśród młodzieży w wyniku powstania gimnazjów[1],
  • zapominanie materiału przez uczniów, którego nauczyli się w szkole i problem z nauką nowego[1],
  • marginalizację szkolnictwa zawodowego[1].

W momencie wprowadzania reformy w 1999 roku jednym z jej ówczesnych krytyków był pełniący wtedy funkcję prezesa Związku Nauczycielstwa Polskiego Sławomir Broniarz[7], który zorganizował wtedy okupację budynku Ministerstwa Edukacji Narodowej, strajki pracowników oświaty w 1999 roku i zebranie 230 tys. podpisów przeciwników reformy[7] oraz zarzucał wtedy na łamach "Gazety Stołecznej", że przyniesie ona wyłącznie chaos[8][9]. Partia polityczna Prawo i Sprawiedliwość postulowała w swoim programie z 2014 roku wycofanie skutków reformy edukacji z 1999 roku i powrót 8-letniej szkoły podstawowej, 4-letniego liceum, 5-letniego technikum i likwidację gimnazjów[10]. Według sondażu Instytut Badań Rynkowych i Społecznych IBRiS z 2015 roku 70 % Polaków chciało likwidacji gimnazjów i powrotu do 8-letniej szkoły podstawowej[11].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Grzegorz Osiecki: Czy reformy rządu Jerzego Buzka wyhamowały rozwój Polski?. Forsal.pl, 2012.
  2. Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. Nr 205, poz. 1206), prawo.sejm.gov.pl [dostęp 2017-12-15] (pol.).
  3. Rządowe Centrum Legislacji, Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r - Dziennik Ustaw, www.dziennikustaw.gov.pl [dostęp 2017-12-15] (pol.).
  4. Rządowe Centrum Legislacji, Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r - Dziennik Ustaw, www.dziennikustaw.gov.pl [dostęp 2017-12-15] (pol.).
  5. MEN, Dobra Szkoła – Reforma Systemu Edukacji, reformaedukacji.men.gov.pl [dostęp 2017-12-15] (pol.).
  6. Opis przebiegu procesu legislacyjnego dla projektu ustawy, orka.sejm.gov.pl [dostęp 2018-11-30].
  7. a b Patryk Osowski, Stoi na czele nauczycieli od blisko 20 lat. Kim jest Sławomir Broniarz?, wiadomosci.wp.pl, 31 marca 2017 [dostęp 2018-12-13] (pol.).
  8. Jakub Panek, Był przeciwny gimnazjom, dziś jest liderem strajku w ich obronie. Kim jest Sławomir Broniarz?, gazeta.pl, 30 marca 2017 [dostęp 2018-12-13] (pol.).
  9. "Gazeta Stołeczna" nr 52, wydanie z dnia 03/03/1999
  10. Dokumenty: Program PiS 2014, „Prawo i Sprawiedliwość - Internetowy Serwis Informacyjny”, pis.org.pl, 15 lutego 2014, s. 130.
  11. Sondaż: Czy Polacy chcą sześciolatki szkołach i likwidacji gimnazjów?, Newsweek.pl, 31 października 2015 [dostęp 2018-12-13] (pol.).

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]