Republic F-105 Thunderchief

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Republic F-105 Thunderchief
F-105G Thunderchief
F-105G Thunderchief
Dane podstawowe
Państwo  Stany Zjednoczone
Producent Republic Aviation Corporation
Typ myśliwsko-bombowy samolot "penetrujący"
Konstrukcja całkowicie metalowa
Załoga 1 (w wersji F-105 F 2 osoby)
Historia
Data oblotu 22 października 1955
Lata produkcji 1955-1965
Egzemplarze 833
Dane techniczne
Napęd 1 × Pratt & Whitney J75-P-19W
Ciąg 118 kN
Wymiary
Rozpiętość 10,6 m
Długość 20,4 m
Wysokość 6,1 m
Powierzchnia nośna 36,5 m²
Masa
Własna 12 470 kg
Użyteczna 16 165 kg
Startowa 23 834 kg
Uzbrojenia 6 700kg
Osiągi
Prędkość maks. 2238 km/h
Prędkość przelotowa 1065 km/h
Prędkość wznoszenia 175.3 m/s
Pułap 15 226 m
Zasięg 1 250 km bojowy, 2 962 km maksymalny
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 × działko M61 Vulcan kal. 20 mm w kadłubie,
3630 kg uzbrojenia w wewnętrznej komorze bombowej
1815 kg uzbrojenia podwieszanego na 5 węzłach pod skrzydłami i kadłubem
(w wersji D całość masy uzbrojenia mogła być przenoszona na węzłach zewnętrznych)
do 16 × bomb M117 lub Mk 82,
kpr AIM-9 Sidewinder,
AGM-12 Bullpup,
zasobniki LAU-3/10/32 niekierowanych pocisków
Użytkownicy
United States Air Force
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

F-105 Thunderchief – amerykański samolot myśliwsko-bombowy zaprojektowany pierwotnie do misji "przenikania" obrony nieprzyjaciela z ładunkiem nuklearnym (bombą termojądrową B61) na małej wysokości i przy dużej prędkości. Nie wymagał przy tym osłony myśliwskiej. W tej roli miał stanowić następcę samolotu Republic F-84F Thunderstreak. Był największym kiedykolwiek produkowanym jednomiejscowym i jednosilnikowym samolotem myśliwsko-bombowym. Przez żołnierzy był zwany „Thud”.

Konstrukcja[edytuj | edytuj kod]

Jednomiejscowy, jednosilnikowy średniopłat. Skrzydła skośne o kącie 45 stopni. Usterzenie klasyczne. Samolot posiadał stosunkowo małą powierzchnię skrzydeł w stosunku do swojego rozmiaru. To i potężny silnik miały umożliwić penetrację wrogiego obszaru przy dużej prędkości. Wszystkie te cechy niekorzystnie odbijały się na zwrotności samolotu. Samolot określany był przez pilotów jako "earth lover", co odnosiło się do bardzo długiego rozbiegu samolotu. Ze względu na słabą zwrotność zyskał sobie też miano "cegły ze skrzydłami". Samolot posiadał wewnętrzną komorę bombową z systemem wspomagającym zrzut przy dużych prędkościach, przewidzianą do przenoszenia ładunku nuklearnego, w praktyce montowano w niej dodatkowy zbiornik paliwa. Samolot początkowo przystosowano do tankowania w powietrzu poprzez elastyczny przewód z wykorzystaniem sondy, ale po przyjęciu przez USAF systemu tankowania poprzez gniazdo i podajnik sztywny zmieniono wymagania dla samolotu, w rezultacie wersja F-105D wykorzystywała oba systemy.

Zastosowanie bojowe[edytuj | edytuj kod]

Samolot F-105 używany był podczas wojny w Wietnamie do bombardowania terytorium Wietnamu Północnego podczas operacji Rolling Thunder oraz Freedom Dawn. Z powodu dużego udźwigu bomb oraz stosunkowo dużej prędkości i zasięgu stanowił podstawowy samolot bombowy początkowego okresu wojny nie tracąc znaczenia aż do zakończenia konfliktu. Podczas wojny Amerykanie stracili 382 samoloty tego typu.

Wersje[edytuj | edytuj kod]

  • YF-105 A – prototyp wyprodukowano 2 egz.,
  • F-105 B – zmieniono konstrukcje wlotu powietrza oraz gniazda tankowania w powietrzu, wyprodukowano 75 egz.
  • F-105 C – wersja dwumiejscowa przeznaczona do szkolenia pilotów,
  • F-105 D – najpopularniejszy wariant, nos samolotu wydłużono, zainstalowano nowe systemy awioniki i radaru, całość masy uzbrojenia można było przenosić na zewnętrznych węzłach, wyprodukowano 610 egz.,
  • F-105 E – dwumiejscowy wariant wersji D,
  • F-105 F – dwumiejscowy wariant szkoleniowo-bojowy, wyprodukowano 143 egz., wersja F wyposażona zasobniki ze sprzętem elektronicznym i rakiety AGM-45 Shrike pełniła służbę jako samolot zwalczania obrony przeciwlotniczej tzw. Wild Weasel II
  • EF-105 F – wariant bojowy samolotu zwalczania obrony przeciwlotniczej (Wild Weasel III), wyprodukowano 86 egz.
  • F-105 G – dwumiejscowy wariant bojowy Wild Weasel, przebudowano 61 egz. wersji F-105 F i EF-105 F, 30 z nich posiadało pylony umożliwiające używanie rakiet AGM-78 Standard ARM

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]