Rezerwat przyrody Jata

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jata
{{{Opis_zdjęcia}}}
Droga leśna w rezerwacie Jata
Rodzaj rezerwatu leśny
Państwo  Polska
Mezoregion Nizina Południowopodlaska (318.9)
Data utworzenia 1933-03-21
Akt prawny M.P. z 1952 r. Nr 69, poz. 1049
Powierzchnia 1116,94 ha
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Jata
Jata
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jata
Jata
Ziemia51°58′00″N 22°13′39″E/51,966667 22,227500
Rezerwaty przyrody w Polsce
Rezerwat ścisły Jata – proces rozkładu drzewostanu - powalona sosna pokryta dywanem mchów.
Ols przy granicy rezerwatu Jata
Samiec jaszczurki zwinki na terenie rezerwatu Jata

Rezerwat przyrody Jata – leśny rezerwat przyrody znajdujący się na terenie gminy Łuków w województwie lubelskim[1]; na północno-zachodnim skraju Równiny Łukowskiej, w Lasach Łukowskich.

Przedmiotem ochrony (według aktu powołującego) jest zachowanie wielogatunkowego lasu o charakterze naturalnym z udziałem jodły, występującej tu na północno-wschodniej granicy swego zasięgu.

Zachodnia część rezerwatu (przylegająca do drogi ŻdżaryDomanice przez Jagodne), o powierzchni 337,42 ha, objęta jest ochroną ścisłą, pozostała część, o powierzchni 779,52 ha, to rezerwat częściowy.

Z bagien na terenie rezerwatu wypływają rzeki Krzna Północna i Krzna Południowa.

Flora[edytuj]

Drzewostany rezerwatu tworzą jodła, jawor, dąb, świerk, sosna oraz mniej licznie lipa, klon, wiąz, olsza i jesion. Znaczna część tego drzewostanu to ponad 100-letni starodrzew.

W warstwie runa rezerwatu występują gatunki rzadkie i objęte ochroną lub charakterystyczne dla innych stref geograficznych i klimatycznych. Występujące tu gatunki objęte ochroną, to: widłak jałowcowaty, widłak goździsty, wawrzynek wilczełyko, orlik pospolity, bluszcz pospolity, lilia złotogłów, widłak jałowcowaty, widłak goździsty, bagno zwyczajne, podkolan biały, a objęte ochroną częściową to m.in. kruszyna pospolita, kalina koralowa, kopytnik pospolity, przytulia wonna, porzeczka czarna.

Fauna[edytuj]

Na terenie rezerwatu stwierdzono występowanie między innymi gatunków -

Turystyka[edytuj]

Miejsca pamięci[edytuj]

W granicach rezerwatu znajdują się pomniki upamiętniające wydarzenia historyczne związane z walką wyzwoleńczą na tym terenie:

Trasy turystyczne[edytuj]

Przez teren rezerwatu biegną:

Historia ochrony przyrody[edytuj]

  • W 1929 r. na łamach Ochrony Przyrody Władysław Szafer opublikował projekt rezerwatu[2].
  • W 1930 r. decyzją Dyrekcji Lasów Państwowych w Siedlcach zatwierdzoną przez Ministerstwo Rolnictwa ustanowiono (na powierzchni ponad 300 ha) rezerwat w celu ochrony jodły[3].
  • Zarządzenie Naczelnej Dyrekcji Lasów Państwowych Nr U/2015/3 z dnia 21 marca 1933 roku potwierdziło ustanowienie rezerwatu.
  • Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 4 sierpnia 1952 roku w sprawie uznania za rezerwat przyrody (M.P. z 1952 r. Nr 69, poz. 1049) ustanowiło rezerwat na obszarze 335,21 ha zgodnie z nową ustawą z 7 kwietnia 1949.
  • Zarządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 7 maja 1984 zmieniające zarządzenia w sprawie uznania za rezerwaty przyrody (M.P. z 1984 r. Nr 15, poz. 107 §1) rozszerzyło obszar rezerwatu do 1116,96 ha i wprowadziło podział na rezerwat ścisły i częściowy.

Linki zewnętrzne[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  • Wacław Niedziałkowski: Monografia fitogeograficzno-leśna rezerwatów jodłowych w Nadleśnictwie Państwowem Łuków, ze szczególnym uwzględnieniem stosunków typologicznych. Instytut Badawczy Lasów Państwowych, 1935.
  • Małgorzata Stanicka. Rozwój sieci rezerwatów przyrody na Lubelszczyźnie. „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”. LXV (1), s. 117-136, 2010. Lublin: Zakład Ochrony Środowiska, Instytut Nauk o Ziemi, UMCS. DOI: 10.2478/v10066-010-0023-3. ISSN 0137-1983. 

Przypisy

  1. Rezerwat przyrody Jata w Centralnym Rejestrze Form Ochrony Przyrody. [dostęp 2010-08-24].
  2. Władysław Szafer. Projekt rezerwatu dla ochrony kresowej jodły pod Łukowem. „Ochrona Przyrody”. 9, 1929. Kraków: Państwowa Rada Ochrony Przyrody. 
  3. Maciej Zajączkowski. Ochrona przyrody w Polsce w r. 1930. „Las Polski”. 11 (3), s. 100-101, 1931. Warszawa: Związek Zawodowy Leśników w Rzeczypospolitej Polskiej.