Robert Domany

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Robert Domany
kapitan Druga Republika Hiszpańska
Data i miejsce urodzenia 16 lutego 1908
Orahovica, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 3 marca 1942
Plaški, Chorwacja
Przebieg służby
Lata służby Druga Republika Hiszpańska 1937–39
Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii 1941–42
Siły zbrojne Druga Republika Hiszpańska Hiszpańska Armia Republikańska – Brygady Międzynarodowe,
Socjalistyczna Federacyjna Republika Jugosławii Narodowa Armia Wyzwolenia Jugosławii
Główne wojny i bitwy Hiszpańska wojna domowa;
II wojna światowa

Robert Domany (ur. 16 lutego 1908, zm. 3 marca 1942) – jugosłowiański rewolucjonista, żołnierz Brygad Międzynarodowych w Hiszpanii, partyzant NOVJ, Bohater Ludowy Jugosławii[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Domany urodził się w miejscowości Orahovica, 16 lutego 1908, w rodzinie sefardyjskiej[2][3][4].

W 1937 zapisał się do Komunistycznej Partii Jugosławii. W tym samym roku przeniósł się do Hiszpanii, aby dołączyć do Brygad Międzynarodowych w walce z frankistami[2]. Tam awansował na stopień kapitana artylerii w hiszpańskiej armii republikańskiej i został dowódcą baterii artyleryjskiej „Škoda”[3][4].

Podczas II wojny światowej został uwięziony w obozach koncentracyjnych we Francji, z których został deportowany do Niemiec na roboty przymusowe w fabryce Junkersa. Wkrótce potem Gestapo uwięziło go w Neuengamme. Dzięki już funkcjonującym kanałom powrotu hiszpańskich bojowników do Jugosławii, Domany zdołał uciec i wrócić do Zagrzebia, i natychmiast zaangażował się w walkę z okupantem. W sierpniu 1941 roku pomagał zorganizować oddziały partyzanckie w Kordunie. Wkrótce został mianowany dowódcą drugiego oddziału partyzanckiego Kordunu. Oddział ten działał w miejscowościach Slunj, Vojnić, Veljun i Plaški[3].

Na początku 1942 roku, włoscy faszyści z pomocą Czetników pojmali Domany'ego z innymi członkami ruchu oporu: Drago Štajnbergerem, Branko Latasem i Stevo Čuturilo. Wszyscy zostali zabici przez Czetników, a ich zwłoki wrzucono do głębokiego na 380 m (1247 ft) szybu w Balince[4].

24 lipca 1953 roku Domany został pośmiertnie uhonorowany tytułem Bohatera Ludu Jugosławii przez Josipa Broza Tito[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Goldstein 2001 ↓, s. 517.
  2. a b c Knežević 2011 ↓, s. 114
  3. a b c Goldstein 2005 ↓, s. 294
  4. a b c Romano 1980 ↓, s. 353

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ivo Goldstein: Holokaust u Zagrebu. Zagreb: Novi Liber, 2001. ISBN 953-6045-19-2. (chorw.)
  • Aleksander Knežević: Židovski Zagreb. Zagreb: Židovska općina Zagreb, 2011. ISBN 978-953-174-393-8. (chorw.)
  • Ivo Goldstein: Židovi u Zagrebu 1918–1941. Zagreb: Novi Liber, 2005. ISBN 953-6045-23-0. (chorw.)
  • Jaša Romano: Jevreji Jugoslavije 1941–1945: žrtve genocida i učesnici narodnooslobodilačkog rata. Beograd: Jevrejski Istorijski Muzej, 1980. (serb.)
  • Olga Đurđević-Đukić: Narodni heroji Jugoslavije. Beograd: Mladost, 1975. (serb.)