Ropa (województwo małopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ropa
Zabytkowy kościół św. Michała Archanioła
Zabytkowy kościół św. Michała Archanioła
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat gorlicki
Gmina Ropa
Liczba ludności (2009) 3959[1]
Strefa numeracyjna (+48) 18
Kod pocztowy 38-312 Ropa[2]
Tablice rejestracyjne KGR
SIMC 0464290
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Ropa
Ropa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Ropa
Ropa
Ziemia49°36′08″N 21°02′28″E/49,602222 21,041111
Cmentarz wojenny nr 72

Ropawieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie gorlickim, w gminie Ropa. Leży nad Ropą dopływem Wisłoki.

Integralne części miejscowości wsi Ropa: Bogaczówka, Bukowa, Czachorówka, Deciówka, Drągówka, Folwark, Garłaszówka, Górnikówka, Jaworówka, Kawówka, Kąty, Kleszczówka, Koczwarówka, Kostórówka, Kowalówka, Kóstra, Księże, Kuczówka, Kusiówka, Lipie, Listówki, Na Dole, Na Ruskiem, Nowakówka, Obczary, Pociecha, Podchełmie, Pod Styrem, Podupełź, Pod Wawrzką, Potoki, Równie, Siutówka, Smakówka, Stolarzówka, Upełź, Wierzchy, Wola, Zadział, Zagóra, Zagórze, Zagrody, Zalesie, Za Wodą[3][4].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Lokowana jest na mocy przywileju Kazimierza Wielkiego w XIV wieku na prawie niemieckim. W 1393 wieś przeszła w posiadanie rodu Gładyszów.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

W tej okolicy wydobywano rudy żelaza, znajdowano drogie kamienie i poszukiwano złota. W 1530 r. Seweryn Boner - podskarbi królewski króla Zygmunta Starego i starosta biecki, szukając złota we wsi Ropa, natknął się na ropę naftową, która zalała mu kopalnię.
Kiedy w XIX wieku odkryto przydatność ropy naftowej do celów gospodarczych, rozwinął się tu przemysł naftowy. Wydobywano ropę i wybudowano rafinerię, która upadła na skutek powodzi pod koniec XIX wieku.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[5]

  • kościół pomocniczy pw. św. Michała Archanioła z 1761. Fundatorami świątyni byli właściciele wsi Wilhelm i Petronela Siemieńscy. Jest to świątynia wzniesiona w stylu barokowym ze zwieńczeniami nawiązującymi do łemkowskiej kultury cerkiewnej. Korpus kościoła jest drewniany, konstrukcji zrębowej, o ścianach pokrytych gontem. Około 1800 do kościoła dobudowano dwie murowane wieże, a w roku 1956 do prezbiterium dostawiono nową zakrystię. Polichromia o motywach figularnych pochodzi z 2 połowy XIX wieku. Ołtarz główny i dwa boczne z 1 połowy XIX w nawiązują do tradycji barokowej.
    • ogrodzenie, murowane z dzwonnicą parawanową;
  • cmentarz wojenny nr 72 z I wojny światowej;
  • zespół dworski;
    • dwór – barokowo–klasycystyczny z 1803 r. z zespołem parkowym (aktualnie w remoncie), zespół podworski wzniesiony w XVI-XVII w.,
    • 2 oficyny z ok. 1800 r.
    • lamus powstały w XIX wieku z przebudowy dworu obronnego rodziny Brzeńskich z połowy XVI w.
    • park.
Ropa - 1846

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Z wsią związana jest legenda o poszukiwaczu złota, Sewerynie Bonerze. Nie wiadomo, czy udało mu się je znaleźć, ale podobno olej skalny zalał i zniszczył mu kopalnię. Z tych czasów pochodzi powiedzenie: „Ten co w Ropie złota szukał smołą się opłukał”. Do dziś niektórzy szukają opuszczonej kopalni, która ma się znajdować na zboczach Chełmu.

O tym jak powstał dwór w Ropie opowiada miejscowa legenda. Magnat Gładych będąc na polowaniu, zatrzymał się na górze Chełm. Nasyciwszy się, zapragnął napić się wina, wysłał więc służbę do małej osady położonej u podnóża góry. Mieszkańcy, którzy nie znali tego napoju, wysłali miejscową piękną dziewczynę z serwatką. Zakochawszy się, magnat zabrał dziewczynę i postanowił do wsi nigdy już nie powrócić. Narzeczona jednak bardzo tęskniła za rodzinnymi stronami. Magnat postanowił wrócić z nią do osady. Obok jej rodzinnej chaty wybudował dwór, w którym małżonkowie zamieszkali. Gładych postanowił też nazwać wieś Ropą.

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Wnętrze kościoła św. Michała

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Ropa. [dostęp 2012-11-22]. s. 7.
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2014–03–09]. s. według wyboru.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  5. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie. 31 grudnia 2017; 22 dni temu.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]