Rumpler

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rumpler Flugzeugwerke
Ilustracja
Samolot C.VII - jedna z najbardziej udanych maszyn Rumplera
Forma prawna GmBH
Data założenia 1909
Data likwidacji 1920
Państwo  Cesarstwo Niemieckie
Niemcy Republika Weimarska
Lokalizacja Johannisthal (dzielnica Berlina)
Siedziba Reinickendorfer Strasse 113, Berlin N. (w 1910)[1]
Ważni pracownicy Edmund Rumpler
Branża lotnictwo
Produkty samoloty
brak współrzędnych
Lotnisko Berlin-Johannisthal: zabudowania Rumplera są w północnej części lotniska, niedaleko rozjazdów kolejowych; na planie widać też hale innych firm: LFG i Albatrosa

Rumpler Flugzeugwerke GmbH – niemiecka wytwórnia samolotów z pierwszej połowy XX wieku, najbardziej znana z wysokościowych maszyn obserwacyjnych produkowanych dla lotnictwa niemieckiego w czasie I wojny światowej.

W styczniu 1909 roku dr Edmund Rumpler i R. Haessner założyli w Berlinie, w Johannisthal, przedsiębiorstwo E. Rumpler Luftfahrtzeugbau GmbH[2], w skład którego, oprócz wytwórni samolotów, wchodziła też szkoła lotnicza; drugą – wojskową – firma prowadziła w Monchelbergu[3]. Początkowo produkowało ono ulepszoną wersję samolotu Etrich Taube. Dzięki łatwości w pilotażu samoloty Taube zyskały wielką sławę i E. Rumpler 21 lipca 1910 roku kupił od Etricha licencję na wyłączną produkcję tej maszyny w Niemczech. Jednak sąd niemiecki unieważnił patent Etricha, w następstwie czego jego konstrukcję zaczęło budować wiele firm (w tym Rumpler), bez opłat licencyjnych. Wkrótce to Rumpler Taube, a nie Etrich Taube stał się wariantem podstawowym – co spowodowało wieloletni spór sądowy o niewypłacone należności z tytułu licencji między Etrichem a Rumplerem[4]. Fabryka Rumplera zbudowała łącznie 220 sztuk tych maszyn[2].

W grudniu 1913 roku wytwórnia zaczęła produkować dwumiejscowe dwupłaty[2], z których rozwinęła się treningowa i rozpoznawcza, nieuzbrojona maszyna Rumpler B.I. Kolejne wersje tego samolotu, różniące się silnikami i szczegółami konstrukcji, budowane były w 1914 roku; Kaiserliche Marine wypróbowała B.I w wersji przebudowanej na wodnosamolot, a następnie zamówiła krótką serię maszyn, od razu w wersji morskiej[5]. W 1915 roku przedsiębiorstwo przeszło restrukturyzację i zmieniło nazwę na Rumpler Flugzeugwerke. W tym samym roku wyprodukowało też uzbrojoną maszynę obserwacyjną Rumpler C.I – ten udany samolot był następnie budowany przez wiele innych firm. Wywodziły się z niego kolejne samoloty rozpoznawcze – C.IV i C.VII (ten ostatni osiągał najwyższy pułap praktyczny wśród samolotów I wojny światowej – ok. 7300 m)[2]. Pomniejszona wersja C.I stała się podstawą udanego myśliwca na pływakach, oznaczanego Rumpler 6B-1; jego wersja rozwojowa Rumpler 6B-2 bazowała na rozpoznawczym C.IV[6]. W 1917 roku firma rozwijała prototypy myśliwców i w 1918 roku wystawiła samolot D.I do konkursu na nowy myśliwiec. Maszyna była udana, ale produkowana w krótkiej serii i nie odegrała żadnej roli w walkach[5]. Rumpler zbudował też kilka typów średnich bombowców: G.I, G.II i G.III[2]

Po wojnie firma próbowała sił na rynku samolotów pasażerskich, przebudowując rozpoznawcze C.I na cywilne Rumpler Limousine, ale w 1920 roku została zlikwidowana[2].

Przypisy

  1. Bezugsquellen-Verzeichnis. „Jahrbuch der Luftfahrt”, s. 473, 1910. J.F. Lehmann (niem.). 
  2. a b c d e f Bill Gunston: World encyclopaedia of aircraft manufacturers : from the pioneers to the present day. Annapolis, Md: Naval Institute Press, 1993, s. 259. ISBN 1557509395. (ang.)
  3. David Mondey: The Complete Illustrated Encyclopedia of the World's Aircraft. Secaucus, NJ: Chartwell Books Inc, 1978, s. 265-67. ISBN 0890097712.
  4. P.M. Grosz: The Taube at war. Berkhamsted: Albatros Productions, 2004, s. 3-7. ISBN 1902207599. (ang.)
  5. a b Rumple Flugzeug-Werke GmBH. W: Terry Treadwell: German and Austro-Hungarian aircraft manufacturers 1908-1918. Stroud, Gloucsestershire: Amberley Pub, 2010. ISBN 1445601028. (ang.)
  6. W.M. Lamberton: Fighter Aircraft of the 1914–1918 War. Letchworth: Harleyford Publ., 1964, s. 162-164. ISBN 083068350X.