Ruskie Piaski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 50°49'32"N 23°06'45"E
- błąd 39 m
WD 50°49'N, 23°7'E
- błąd 2316 m
Odległość 1089 m
Ruskie Piaski
wieś
Ilustracja
Pałac
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Powiat zamojski
Gmina Nielisz
Liczba ludności (2011) 425[1]
Strefa numeracyjna 84
Kod pocztowy 22-413[2]
Tablice rejestracyjne LZA
SIMC 0895652
Położenie na mapie gminy Nielisz
Mapa konturowa gminy Nielisz, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Ruskie Piaski”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Ruskie Piaski”
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa konturowa województwa lubelskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Ruskie Piaski”
Położenie na mapie powiatu zamojskiego
Mapa konturowa powiatu zamojskiego, u góry nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Ruskie Piaski”
Ziemia50°49′32″N 23°06′45″E/50,825556 23,112500

Ruskie Piaskiwieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie zamojskim, w gminie Nielisz[3].

Za Królestwa Polskiego istniała gmina Ruskie Piaski. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zamojskiego.

We wsi wyodrębniono dwa sołectwa – zobacz jednostki pomocnicze gminy Nielisz[4].

Części miejscowości[edytuj | edytuj kod]

Integralne części miejscowościi Ruskie Piaski[5]
Inentyfikator Nazwa miejscowości Rodzaj miejscowości
0895669 Czworaki część miejscowości
0895675 Dwór część miejscowości
0895681 Ferenc część miejscowości
0895698 Gorzałów-Gościniec część miejscowości
0895706 Kiszków-Gościniec część miejscowości
0895712 Kulik część miejscowości
0895729 Łączki część miejscowości
0895735 Starowieś część miejscowości
0895741 Stęplów-Gościniec część miejscowości

Historia[edytuj | edytuj kod]

Najdawniejszymi znanymi właścicielami Ruskich Piask byli Suchodolscy, niegdyś możny ród kalwiński, po których w drodze dziedziczenia pod koniec XVIII wieku dostały się one rodzinie Puchałów. W 1822 r. po śmierci Józefa Puchały (senatora Królestwa Polskiego) majątek przeszedł we władanie jego syna Tomasza. Nowy właściciel jednak nie mieszkał w Ruskich Piaskach. W 1853 r. Tomasz Puchała zadłużył majątek i w drodze licytacji nabyli go Mannowie.

W przeciągu następnych kilkunastu lat właścicielami folwarku w Ruskich Piaskach byli: Wydżgowie, Daniszewscy, Józefowiczowie. W międzyczasie w 1885 r. doszło do pożaru gospodarczej części majątku. W 1901 r. Ruskie Piaski kupuje Adam Gasztołd Bukraba. On to wkrótce czysto gospodarczemu majątkowi nadał nowy reprezentacyjny układ przestrzenny. W 1906 r. na ukształtowanej naturalnie pośród rozlewisk Wieprza wyspie wzniósł on okazały neorenesansowy pałac z potężną wieżą z zegarem, narożną okrągłą basztą, efektownym ryzalitem o arkadowym podcieniu. Urządzony został rozległy park. W pobliżu pałacu stworzył on regularną kompozycję ogrodową, stopniowo przechodzącą w park krajobrazowy i sosnowy naturalny las. Tereny parkowe otoczone były ogrodzeniem.

W parku znajdowały się korty tenisowe, nad sadzawką malowany mostek, ponadto było miejsce do tańca i spotkań towarzyskich. Za pałacem od strony Wieprza był też tzw. salon ogrodowy z widokiem na rzekę, ozdobiony rabatami róż i strzyżonym bukszpanem.

W 1937 r. dobra przeszły na syna Stanisława Bukrabę, majora suwalskiego pułku szwoleżerów. Po wojnie, jak większość pałaców, obiekt uległ znacznej dewastacji. Wyschły nie użytkowane stawy (zniszczono groble), które pokryły zarośla. Również zaniedbana została zamulona, porosła chwastami sadzawka.

Przeszło osiemdziesięcioletni park wraz ze wspomnianym lasem sosnowym ma powierzchnię kilkunastu hektarów, na których rośnie trzy tysiące drzew. Obecnie należy do okazalszych, lepiej zachowanych parków na terenie województwa lubelskiego – mimo braku małej architektury ogrodowej: mostków, altan, wazonów. Mimo tych braków i małych zaniedbań, nadal dobrze zachowała się kompozycja przestrzenna z alejami i szpalerami rosnącymi w ciągach, skupiskach i pojedynczo kilkunastu gatunków drzew. Na uwagę zasługują niespotykanego obwodu (2,5 m) graby. Jest też parę wierzb o pięciometrowym obwodzie.

Pałac w Ruskich Piaskach w latach 80. został wyremontowany. Znalazł w nim siedzibę Dom Pomocy Społecznej.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]