Rząd Ilie Bolojana
Rząd Ilie Bolojana – rząd Rumunii funkcjonujący od 23 czerwca 2025.
Zastąpił drugi gabinet Marcela Ciolacu, który powstał kilka tygodni po wyborach parlamentarnych z 1 grudnia 2024 w trakcie kryzysu politycznego związanego z wynikami pierwszej tury wyborów prezydenckich z 24 listopada 2024 oraz ich unieważnieniem przez Trybunał Konstytucyjny decyzją z 6 grudnia tegoż roku (dwa dni przed planowaną drugą turą głosowania). Ostatecznie porozumienie podpisały Partia Socjaldemokratyczna (PSD), Partia Narodowo-Liberalna (PNL) i Demokratyczny Związek Węgrów w Rumunii (UDMR), a także frakcja mniejszości narodowych[1]. Gabinet rozpoczął funkcjonowanie tego samego dnia[2]. Na początku maja 2025, po porażce koalicyjnego kandydata Crina Antonescu z PNL w pierwszej turze kolejnych wyborów prezydenckich, Marcel Ciolacu ogłosił swoją dymisję z funkcji premiera[3]. 6 maja 2025 odszedł z rządu, a pełniącym obowiązki premiera został Cătălin Predoiu[4].
20 czerwca 2025, po przeprowadzonych rozmowach nad powołaniem kolejnego gabinetu, nowy prezydent Nicușor Dan na funkcję premiera desygnował Ilie Bolojana z Partii Narodowo-Liberalnej[5]. Porozumienie koalicyjne podpisały PSD, PNL, UDMR i Związek Zbawienia Rumunii (USR)[6], a także frakcja mniejszości narodowych[7]. 23 czerwca nowy rząd został zatwierdzony przez parlament (za zagłosowało 301 posłów do Izby Deputowanych oraz członków Senatu)[8], a jego członkowie zostali zaprzysiężeni przez prezydenta[9].
W kwietniu 2026 socjaldemokraci opuścili koalicję rządową[10], a ministrowie tej partii po podaniu się do dymisji zostali odwołani[11]. 5 maja 2026 parlament przegłosował wobec rządu wotum nieufności[10].
Skład rządu
[edytuj | edytuj kod]- Premier: Ilie Bolojan (PNL)[12]
- Wicepremier: Marian Neacșu (PSD, do kwietnia 2026)
- Wicepremier: Barna Tánczos (UDMR)
- Wicepremier: Dragoș Anastasiu (bezp., do lipca 2025)[13]
- Wicepremier: Oana Gheorghiu (bezp., od października 2025)[14]
- Wicepremier, minister spraw wewnętrznych: Cătălin Predoiu (PNL)
- Wicepremier, minister obrony narodowej: Ionuț Moșteanu (USR, do listopada 2025)[15], Radu-Dinel Miruță (USR, od grudnia 2025)[16]
- Minister transportu i infrastruktury: Ciprian-Constantin Șerban (PSD, do kwietnia 2026)
- Minister finansów: Alexandru Nazare (PNL)
- Minister sprawiedliwości: Radu Marinescu (PSD, do kwietnia 2026)
- Minister rolnictwa i rozwoju wsi: Florin-Ionuț Barbu (PSD, do kwietnia 2026)
- Minister energii: Bogdan-Gruia Ivan (PSD, do kwietnia 2026)
- Minister zdrowia: Alexandru Rogobete (PSD, do kwietnia 2026)
- Minister inwestycji i projektów europejskich: Dragoș Pîslaru (PNL)
- Minister edukacji i badań naukowych: Daniel David (PNL, do stycznia 2026)[17], Mihai Dimian (PNL, od marca 2026)[18]
- Minister spraw zagranicznych: Oana Țoiu (USR)
- Minister środowiska, gospodarki wodnej i leśnictwa: Diana Buzoianu (USR)
- Minister pracy, rodziny, młodzieży i solidarności społecznej: Florin Manole (PSD, do kwietnia 2026)
- Minister gospodarki, cyfryzacji, przedsiębiorczości i turystyki: Radu-Dinel Miruță (USR, do grudnia 2025), Ambrozie-Irineu Darău (USR, od grudnia 2025)[16]
- Minister rozwoju, robót publicznych i administracji: Attila Cseke (UDMR)
- Minister kultury: András Demeter (UDMR)
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Noul Guvern al României: Coaliție PSD-PNL-UDMR, Marcel Ciolacu – premier. Care e structura. digi24.ro, 23 grudnia 2024. [dostęp 2025-06-23]. (rum.).
- ↑ Noii miniştri depun jurământul; a început ceremonia de la Palatul Cotroceni. agerpres.ro. [dostęp 2025-06-23]. (rum.).
- ↑ Jan Matoga: Rumunia idzie w prawo. Premier kraju podaje się do dymisji. rmf24.pl, 5 maja 2025. [dostęp 2025-06-23].
- ↑ Mateusz Czmiel: Nowy tymczasowy premier. Rumunia po politycznym trzęsieniu ziemi. wp.pl, 6 maja 2025. [dostęp 2025-06-23].
- ↑ Romanian president nominates Liberal Party leader Ilie Bolojan as PM. reuters.com, 20 czerwca 2025. [dostęp 2025-06-23]. (ang.).
- ↑ Decretul pentru numirea Guvernului Bolojan – publicat în Monitorul Oficial; membrii Cabinetului au ajuns la Cotroceni. agerpres.ro, 23 czerwca 2025. [dostęp 2025-06-23]. (rum.).
- ↑ Bolojan: Political agreement between PSD, PNL, USR, UDMR, Minorities’ group ensures stable government. agerpres.ro, 23 czerwca 2025. [dostęp 2025-06-23]. (ang.).
- ↑ Noul Guvern, învestit de Parlament. Cabinetul Bolojan a obținut 301 voturi pentru și 9 împotrivă. AUR a părăsit sala înaintea votului. digi24.ro, 23 czerwca 2025. [dostęp 2025-06-23]. (rum.).
- ↑ Miniștrii Guvernului Bolojan au depus jurământul la Palatul Cotroceni. Mesajul lui Nicușor Dan. digi24.ro, 23 czerwca 2025. [dostęp 2025-06-23]. (rum.).
- ↑ a b Irina Marica: Romanian PM Ilie Bolojan’s government falls after losing no-confidence vote. romania-insider.com, 5 maja 2026. [dostęp 2026-05-05]. (ang.).
- ↑ Miniștrii PSD au demisionat. juridice.ro, 27 kwietnia 2026. [dostęp 2026-05-05]. (rum.).
- ↑ Decret semnat de Președintele României, Nicușor Dan. presidency.ro, 23 czerwca 2025. [dostęp 2025-06-23]. (rum.).
- ↑ Reuters: pierwsza dymisja w rumuńskim rządzie. uw.edu.pl, 29 lipca 2025. [dostęp 2025-08-23].
- ↑ Oana Ababei: Oana Gheorghiu, noul vicepremier al României: „Vin cu experiența de a construi. Putem să facem țara asta mai bună”. adevarul.ro, 30 października 2025. [dostęp 2025-11-09]. (rum.).
- ↑ Andreea Deaconescu: Ionuț Moșteanu a demisionat după episodul diplomelor care a zguduit Ministerul Apărării. Radiografia scandalului care l-a dărâmat. ziare.com, 28 listopada 2025. [dostęp 2025-11-30]. (rum.).
- ↑ a b Rebecca Popescu: Noii miniștri ai Apărării și Economiei au depus jurământul în fața președintelui. Participă astăzi la prima ședință de Guvern. hotnews.ro, 23 grudnia 2025. [dostęp 2025-12-23]. (rum.).
- ↑ Sebastian Eduard: Preşedintele Nicuşor Dan a semnat decretul prin care ia act de demisia ministrului Educaţiei. Ilie Bolojan, desemnat interimar. digi24.ro, 14 stycznia 2026. [dostęp 2026-01-14]. (rum.).
- ↑ Mihai Dimian appointed as Romania’s new Education and Research minister. business-review.eu, 3 marca 2026. [dostęp 2026-03-04]. (ang.).