Rząd Petra Fiali
Rząd Petra Fiali – rząd Republiki Czeskiej pod kierownictwem Petra Fiali, powołany i zaprzysiężony przez prezydenta Miloša Zemana 17 grudnia 2021. Zastąpił drugi rząd Andreja Babiša. Funkcjonował do 15 grudnia 2025.
W wyborach parlamentarnych w 2021 do parlamentu dostały się cztery ugrupowania, w tym dwie koalicje wyborcze. Pierwsze miejsce zajęła centroprawicowa koalicja SPOLU obejmująca Obywatelską Partię Demokratyczną (ODS), KDU-ČSL i TOP 09. Jeden mandat w Izbie Poselskiej więcej uzyskało jednak ugrupowanie ANO 2011 premiera Andreja Babiša[1]. Wkrótce po wyborach partie tworzące SPOLU podpisały memorandum o powołaniu rządu z sojuszem Czeskiej Partii Piratów oraz Burmistrzów i Niezależnych[2]. 8 listopada pięć formacji podpisało umowę koalicyjną[3].
9 listopada prezydent Miloš Zeman misję utworzenia gabinetu powierzył liderowi ODS Petrowi Fiali[4]. 28 listopada tegoż roku mianował go na funkcję premiera[5]. Prezydent przez pewien czas odmawiał zaakceptowania kandydata Piratów na ministra spraw zagranicznych, ostatecznie 13 grudnia ustąpił w tej kwestii[6].
Gabinet rozpoczął urzędowanie 17 grudnia 2021 po zaprzysiężeniu jego członków przez prezydenta[7]. Stanowiska nie objął wówczas kandydat na ministra rolnictwa Zdeněk Nekula (przebywający w izolacji w związku z zachorowaniem na COVID-19); nominację na tę funkcję otrzymał tymczasowo Marian Jurečka[7][8], który resortem rolnictwa kierował do początku stycznia 2022.
W 2024 Czeska Partia Piratów opuściła koalicję rządową po tym, jak we wrześniu tegoż roku premier doprowadził do odwołania z funkcji rządowych ich lidera[9].
6 listopada 2025, kilka tygodni po kolejnych wyborach do Izby Poselskiej, po których misję tworzenia rządu powierzono Andrejowi Babišowi, rząd podał się do dymisji[10]. Gabinet funkcjonował do 15 grudnia 2025, kiedy to zaprzysiężono członków trzeciego rządu Andreja Babiša[11].
Skład rządu
[edytuj | edytuj kod]| Stanowisko | Minister | Z rekomendacji | Okres urzędowania |
|---|---|---|---|
| Premier | Petr Fiala | ODS | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Pierwszy wicepremier Minister spraw wewnętrznych |
Vít Rakušan | STAN | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Wicepremier Minister pracy i spraw socjalnych |
Marian Jurečka | KDU-ČSL | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Wicepremier Minister rozwoju regionalnego |
Ivan Bartoš | Piraci | od 17 grudnia 2021 do 30 września 2024[12] |
| Wicepremier Minister zdrowia |
Vlastimil Válek | TOP 09 | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Minister finansów | Zbyněk Stanjura | ODS | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Minister spraw zagranicznych | Jan Lipavský | Piraci | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Minister sprawiedliwości | Pavel Blažek | ODS | od 17 grudnia 2021 do 10 czerwca 2025[13][14] |
| Eva Decroix[15] | ODS | od 10 czerwca 2025[14] do 15 grudnia 2025 | |
| Minister kultury | Martin Baxa | ODS | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Minister przemysłu i handlu | Jozef Síkela | STAN | od 17 grudnia 2021 do 8 października 2024[16] |
| Lukáš Vlček | STAN | od 8 października 2024[16] do 15 grudnia 2025 | |
| Minister szkolnictwa, młodzieży i sportu | Petr Gazdík | STAN | od 17 grudnia 2021 do 29 czerwca 2022 |
| Vladimír Balaš | STAN | od 29 czerwca 2022 do 4 maja 2023[17] | |
| Mikuláš Bek | STAN | od 4 maja 2023[17] do 15 grudnia 2025 | |
| Minister obrony | Jana Černochová | ODS | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Minister transportu | Martin Kupka | ODS | od 17 grudnia 2021 do 15 grudnia 2025 |
| Minister środowiska | Anna Hubáčková | KDU-ČSL | od 17 grudnia 2021 do 1 listopada 2022[18] |
| Petr Hladík | KDU-ČSL | od 10 marca 2023 do 15 grudnia 2025 | |
| Minister rolnictwa | Marian Jurečka | KDU-ČSL | od 17 grudnia 2021 do 3 stycznia 2022 |
| Zdeněk Nekula | KDU-ČSL | od 3 stycznia 2022[19] do 28 czerwca 2023 | |
| Marek Výborný | KDU-ČSL | do 29 czerwca 2023[20] do 15 grudnia 2025 | |
| Minister rozwoju regionalnego | Petr Kulhánek | STAN | od 8 października 2024[16] do 15 grudnia 2025 |
| Minister ds. nauki, badań naukowych i innowacji | Helena Langšádlová | TOP 09 | od 17 grudnia 2021 do 5 maja 2024 |
| Marek Ženíšek | TOP 09 | od 16 maja 2024 do 15 grudnia 2025 | |
| Minister ds. legislacji | Michal Šalomoun[15] | Piraci | od 17 grudnia 2021 do 11 października 2024[16] |
| Minister ds. europejskich | Mikuláš Bek | STAN | od 17 grudnia 2021 do 4 maja 2023[17] |
| Martin Dvořák | STAN | od 4 maja 2023[17] do 15 grudnia 2025 |
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Volby do Poslanecké sněmovny Parlamentu České republiky konané ve dnech 8.10. – 9.10.2021 [online], volby.cz [dostęp 2021-12-17] (cz.).
- ↑ Czech opposition parties form majority alliance, sign memorandum for new government [online], expats.cz, 10 października 2021 [dostęp 2021-12-17] (ang.).
- ↑ Krzysztof Dębiec, Martyna Wasiuta, Przyszła koalicja rządząca w Czechach – program i kwestie personalne [online], osw.waw.pl, 9 listopada 2021 [dostęp 2021-12-17].
- ↑ Klára Beranová, Zeman pověřil Fialu jednáním o nové vládě. Ten už ji dávno sestavuje [online], volby.cz, 9 listopada 2021 [dostęp 2021-12-17] (cz.).
- ↑ Zeman jmenoval Fialu premiérem. V pondělí se začne scházet s ministry [online], seznamzpravy.cz, 28 listopada 2021 [dostęp 2021-12-16] (cz.).
- ↑ Michaela Rambousková, Překvapení: Zeman jmenuje vládu i s Lipavským, oznámil Fiala [online], seznamzpravy.cz, 13 grudnia 2021 [dostęp 2021-12-16] (cz.).
- ↑ a b Prezident republiky jmenoval členy nové vlády, hrad.cz, 17 grudnia 2021 [zarchiwizowane 2021-12-17] (cz.).
- ↑ Veronika Neprašová, Dominika Jeřábková, Fiala vyhrál první velkou bitvu. Zeman ustoupil, jeho vládu jmenuje celou [online], novinky.cz, 13 grudnia 2021 [dostęp 2021-12-16] (cz.).
- ↑ Lipavský odchází od Pirátů, z vlády ne. Šalomoun v ní skončí příští týden [online], idnes.cz, 1 października 2024 [dostęp 2024-10-01] (cz.).
- ↑ Piotr Górecki, Czechy. Rząd Petra Fiali podał się do dymisji po przegranych wyborach [online], Polska Agencja Prasowa, 6 listopada 2025 [dostęp 2025-11-15].
- ↑ Prezident jmenoval vládu Andreje Babiše [online], ceskatelevize.cz, 15 grudnia 2025 [dostęp 2025-12-15] (cz.).
- ↑ Pavel přijal návrh na odvolání Bartoše z vlády, pirátští ministři podají demisi [online], aktualne.cz, 30 września 2024 [dostęp 2021-10-09] (cz.).
- ↑ Od października 2024 również przewodniczący Rady Legislacyjnej.
- ↑ a b Prezident Pavel na Hradě jmenoval Decroix ministryní spravedlnosti [online], seznamzpravy.cz, 10 czerwca 2025 [dostęp 2025-06-10] (cz.).
- ↑ a b Również przewodniczący Rady Legislacyjnej.
- ↑ a b c d Pavel jmenoval nové ministry. Uznal, že Kulhánek dostane na starost projekt v destrukci [online], e15.cz, 8 października 2024 [dostęp 2024-10-10] (cz.).
- ↑ a b c d Pavel pověřil Beka řízením MŠMT a jmenoval Dvořáka ministrem pro EU [online], ceskenoviny.cz, 4 maja 2023 [dostęp 2023-05-25] (cz.).
- ↑ Od 1 listopada 2022 do 10 marca 2023 p.o. ministra środowiska był Marian Jurečka.
- ↑ Prezident republiky jmenoval nového ministra zemědělství, hrad.cz, 3 stycznia 2022 [zarchiwizowane 2022-01-03] (cz.).
- ↑ Anna Fodor, Marek Výborný appointed new agriculture minister [online], radio.cz, 29 czerwca 2023 [dostęp 2023-07-01] (ang.).