Rzeźnia na Garbarach w Poznaniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rzeźnia na Garbarach
Obiekt zabytkowy nr rej. A-270 z 31.10.1984
Rzeźnia na Garbarach
Państwo  Polska
Miejscowość Poznań
Adres ul. Garbary 101/111
Architekt Felix Moritz
Ukończenie budowy 1 marca 1900[1]
Ważniejsze przebudowy 1906-1908
Pierwszy właściciel miasto Poznań
Kolejni właściciele Okręgowe Przedsiębiorstwo Przemysłu Mięsnego w Poznaniu
Plan budynku
Plan budynku
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Rzeźnia na Garbarach
Rzeźnia na Garbarach
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Rzeźnia na Garbarach
Rzeźnia na Garbarach
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rzeźnia na Garbarach
Rzeźnia na Garbarach
Ziemia52°24′49″N 16°56′13″E/52,413611 16,936944
Widok z 1904

Rzeźnia na Garbarach w Poznaniu (Rzeźnia Miejska, Stara Rzeźnia, dawniej: rzezalnia[2]) – dawny miejski zakład rzeźniczy działający w Poznaniu na Garbarach.

Historia[edytuj kod]

Przed powstaniem rzeźni przy ulicy Garbary istniały w Poznaniu rzeźnie cechowe:

  • rzeźnia cechowa na Grobli (1280-1655)
  • rzeźnia cechowa przy ul. Szyperskiej (1781-1900)

W związku z rozrastaniem się miasta i rosnącym zapotrzebowaniem na rynku oraz staraniami o zapewnienie odpowiednich warunków weterynaryjnych w końcu XIX wieku zarząd miasta Poznania zadecydował o budowie Rzeźni Miejskiej oraz targowiska zwierzęcego na tzw. Łąkach Dominikańskich (powierzchnia ok. 52 000 m²), wtedy na obrzeżu miasta. Rzeźnia została otwarta 1 marca 1900.

W 1899 wprowadzony został prawny przymus uboju w rzeźni publicznej oraz badania zwierząt. Rzeźnia w momencie otwarcia miała monopol na ubój zwierząt na terenie miasta Poznania.

Zakład posiadał wytwórnię lodu, chłodnię i zamrażarnię. Funkcjonowała także solarnia skór oraz urządzenia do przerabiania odpadków z produkcji na mączkę mięsno-kostną i tłuszcz techniczny.

Do rzeźni prowadziła bocznica kolejowa ze stacji Poznań Garbary.

W związku z otwarciem nowej rzeźni i zamknięciem rzeźni cechowej przy ul. Szyperskiej, po 10 latach procesu przed kolejnymi instancjami, w 1912 sąd cesarski w Lipsku uznał roszczenie cechu za zasadne i zasądził odszkodowanie w wysokości 56 160 marek. Miasto zapłaciło to odszkodowanie po 4 latach, w 1916.

Zakład był rozbudowywany w latach 1906-1908 oraz po II wojnie światowej.

Od 1935 zaczęto prowadzić ubój za pomocą rażenia prądem o napięciu 75 V czaszki świń przez ok. 10-20 sekund[3].

Obecnie[edytuj kod]

W latach 90. XX wieku po założeniu spółki "Pozmeat" zakłady przeniesione zostały poza miasto. Od tego czasu budynki rzeźni nie są wykorzystywane.

Czasami na terenie Starej Rzeźni odbywają się imprezy kulturalne lub organizowany jest handel[4][5].

Zobacz też[edytuj kod]

Obiekty w pobliżu[edytuj kod]

Przypisy

  1. Kosztowała prawie 3 mln marek. Miejska rzeźnia już ma 113 lat
  2. Krzysztof Smura, Przy miejskiej rzezalni, w: Głos Wielkopolski, 14-15.7.2007
  3. Nowy Kurjer z 11.04.1935, s. 9
  4. Kostaszuk Marcin, Studenci zaanektują Starą Rzeźnię dla kultury, w: Polska Głos Wielkopolski nr 105/2010, dodatek Pasaż Kultury, s. 3
  5. Strona giełdy Stara Rzeźnia

Bibliografia[edytuj kod]

  1. Pezacki Wincenty: Aktualne zmiany poznańskiego rynku mięsnego (s. 466), w: Kronika Miasta Poznania 3-4/1993; on-line: [1]
  2. Pezacki Wincenty: Rzeźnie cechowe w dawnym Poznaniu (s. 58, 65-67), w: Kronika Miasta Poznania 3/1987; on-line: [2]
  3. Rzeźnia dla kolekcjonerów

Linki zewnętrzne[edytuj kod]