Sędzisław (województwo dolnośląskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 50°48'54"N 16°03'35"E
- błąd 39 m
WD 50°49'13.750"N, 16°3'50.735"E
- błąd 0 m
Odległość 722 m
Sędzisław
wieś
Ilustracja
Dworzec kolejowy w Sędzisławiu
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat kamiennogórski
Gmina Marciszów
Wysokość 690-700 m n.p.m.
Liczba ludności (III 2011) 658[1]
Strefa numeracyjna 75
Tablice rejestracyjne DKA
SIMC 0191098
Położenie na mapie gminy Marciszów
Mapa lokalizacyjna gminy Marciszów
Sędzisław
Sędzisław
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Sędzisław
Sędzisław
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Sędzisław
Sędzisław
Położenie na mapie powiatu kamiennogórskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu kamiennogórskiego
Sędzisław
Sędzisław
Ziemia50°48′54″N 16°03′35″E/50,815000 16,059722

Sędzisław (do 1945 r. niem. Ruhbank) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kamiennogórskim, w gminie Marciszów.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Leży w północnej części Kotliny Kamiennogórskiej, w Obniżeniu Leska, u podnóża góry Krąglak (około 693 m n.p.m.), nad Leskiem i jego prawym dopływem – Zimną Wodą.

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

W latach 1945–1954 siedziba gminy Sędzisław. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa jeleniogórskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Starsza część miejscowości rozciąga się wraz z potokiem Zimna Woda, w którym - jak podają stare źródła niemieckie - znajdowano niewielkie grudki (samorodki) złota. Na wzgórzu w centralnej części Sędzisławia, w roku 1913, postawiono pomnik ku pamięci zwycięstwa narodów pod Lipskiem w roku 1813. Nowsza część miejscowości powstała wraz z budową linii kolejowej Wrocław-Jelenia Góra wraz z odgałęzieniem do Kamiennej Góry i Lubawki a dalej do Czech (1867). Powstały wówczas również zakłady lniarskie, zakład meblowy, zakład produkujący elementy betonowe, dworzec wraz z zabudowaniami do obsługi węzła kolejowego. W sierpniu 1900 r. nowo powstałym rurociągiem przebiegającym przez Sędzisław popłynęła woda do Wałbrzycha. Co prawda zakład wodociągów powstał w sąsiednim Marciszowie, ale zaopatrywał w wodę również Sędzisław, co znacznie wpłynęło na rozwój miejscowości. Rozkwit zakończył się po roku 1945 wraz z nastaniem władzy ludowej. 25 stycznia 1975 pod Sędzisławem doszło do zderzenia pociągu pasażerskiego z pociągiem towarowym. W latach 70. ubiegłego stulecia na terenach przylegających do rzeki Lesk powstała żwirownia, która działała z powodzeniem przez około 40 lat. Wydobyty urobek posłużył m.in. do budowy osiedli Piaskowa Góra i Podzamcze w Wałbrzychu

Współczesność[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na położenie, piękne górskie krajobrazy, we wsi rozkwita budownictwo jednorodzinne. Wybudowano też Kościół św. Maksymiliana Marii Kolbego w Sędzisławiu, uruchomiono tartak.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest[2]:

  • dwór, obecnie szkoła (nr 25), z 1785 r., przebudowany w 1824 r.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]