Sławomir Sierakowski
Sławomir Sierakowski (2014) | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Zawód, zajęcie |
publicysta, socjolog, krytyk literacki i teatralny, wydawca, dramaturg |
| Narodowość | |
| Alma Mater | |
| Pracodawca | |
Sławomir Witold Sierakowski[1] (ur. 4 listopada 1979[2] w Warszawie[3]) – polski publicysta, socjolog, krytyk literacki i teatralny, wydawca, okazjonalnie dramaturg, założyciel i redaktor naczelny pisma „Krytyka Polityczna”, internetowego „Dziennika Opinii” oraz Wydawnictwa Krytyki Politycznej, współtwórca REDakcji[a].
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Dzieciństwo
[edytuj | edytuj kod]Wychowywał się na osiedlu bloków na warszawskich Jelonkach[3]. Według własnej relacji w latach 80. XX w. należał do harcerstwa „o zaostrzonym rygorze” (niezależnego)[4]. Jako piętnastolatek podjął z własnej inicjatywy pracę zarobkową, myjąc okna w Fabryce Samochodów Osobowych na Żeraniu i biurowcu Instytutu Pamięci Narodowej przy ul. Towarowej 28, sprzątając w restauracjach Magdy Gessler, a później udzielając korepetycji z matematyki[5][6][7]. Jako uczeń liceum zainteresował się historią lewicy antykomunistycznej[5].
Wykształcenie
[edytuj | edytuj kod]
Ukończył Międzywydziałowe Indywidualne Studia Humanistyczne na Uniwersytecie Warszawskim, w ramach których studiował filozofię, ekonomię i socjologię, dyplom magistra socjologii uzyskując w 2003 roku[8]. Wpływ na jego zainteresowania intelektualne wywarli Tomasz Merta i Dariusz Gawin[5]. Był także słuchaczem seminarium Magdaleny Środy[3]. W 2002 przełożył Manifest kosmopolityczny Ulricha Becka i po przeprowadzeniu dzięki Instytutowi Goethego wywiadu z autorem wziął udział w kierowanym przez niego projekcie badań nad globalizacją pamięci zbiorowej na Uniwersytecie Ludwika i Maksymiliana w Monachium[9]. Podjął studia doktoranckie w Instytucie Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego[10] i był stypendystą Collegium Invisibile, Ministra Edukacji Narodowej, Instytutu Goethego, niemieckich fundacji GFPS, DAAD i Akademia Roberta Boscha[11], a także amerykańskiego German Marshall Fund oraz na uniwersytetach w Princeton, Yale'a i Harvarda.
Działalność organizacyjna
[edytuj | edytuj kod]W 2002 rozpoczął wydawanie „Krytyki Politycznej” dzięki wsparciu finansowemu Zbigniewa Bujaka, od którego uzyskał 10 tys. zł na pierwszy numer pisma[7][6]. Na zaproszenie Fundacji Galerii Foksal organizował przegląd filmów Artura Żmijewskiego, współpracował jako krytyk teatralny z Romanem Pawłowskim[7].
W październiku 2003 zainicjował List otwarty do europejskiej opinii publicznej, wystosowany przez 250 polskich intelektualistów w obronie projektu Konstytucji dla Europy i publikowany także za granicą[6][12].
W 2005 został prezesem Stowarzyszenia im. Stanisława Brzozowskiego, które prowadzi 5 centrów kultury (Warszawa, Gdańsk, Łódź, Cieszyn, Kijów) oraz 25 lokalnych klubów w Polsce, Ukrainie, Rosji i Niemczech. W 2008 został wskazany przez Aleksandra Kwaśniewskiego jako lider dla „lewicy XXI wieku”[13]. W 2012 uczestniczył obok Józefa Oleksego, Leszka Millera, Włodzimierza Cimoszewicza, Janusza Palikota, Łukasza Foltyna, Janusza Czapińskiego, Dariusza Rosatiego, Pawła Piskorskiego, Tomasza Nałęcza i Marka Borowskiego w organizowanym przez Kwaśniewskiego spotkaniu dyskusyjnym „Dialog i Przyszłość”[14]. Od 2012 jest dyrektorem Instytutu Studiów Zaawansowanych w Warszawie, zorganizowanego przez „Krytykę Polityczną” na wzór IAS w Princeton[15].
W czerwcu/lipcu 2022 zorganizował z sukcesem zbiórkę pieniędzy na zakup drona Bayraktar dla Ukrainy w celu wsparcia jej podczas rosyjskiej inwazji. W ciągu miesiąca zebrano ponad 24 mln zł. Producent Bayraktara zadeklarował, że przekaże Ukrainie maszynę bezpłatnie, a zebrane pieniądze zostaną przekazane na pomoc humanitarną[16][17] (podobnie postąpił podczas analogicznej zbiórki miesiąc wcześniej na Litwie, zorganizowanej przez dziennikarza Andriusa Tapinasa, co było inspiracją dla akcji Sierakowskiego[18]).
Działalność publicystyczna
[edytuj | edytuj kod]Debiutował artykułem napisanym we współpracy z Michałem Łuczewskim na łamach „Gazety Wyborczej” w 2001[7]. Zajmuje się przede wszystkim tematyką polityczną, pisząc do m.in. „Krytyki Politycznej”, „Gazety Wyborczej”, „Newsweeka”, „Polityki”, i kulturalną: wraz z Kingą Dunin i Cezarym Michalskim prowadził program Lepsze książki w TVP Kultura). Od jesieni 2008 prowadził wraz z Rafałem Ziemkiewiczem program „Pojedynek” w TVP Historia. Jest felietonistą „New York Timesa”[19].
Działalność artystyczna
[edytuj | edytuj kod]11 listopada 2007 w TR Warszawa miała miejsce premiera Szewców u bram według Witkacego w reżyserii Jana Klaty, z którym Sierakowski współpracował jako dramaturg, a także współautor adaptacji.
W 2008 wystąpił w filmie izraelskiej artystki Ja’el Bartany Mary Koszmary, w którym na pustym Stadionie Dziesięciolecia wygłasza przemówienie o powrocie trzech milionów Żydów do Polski. Przemówienie napisał razem z Kingą Dunin[20]. Mary Koszmary miały premierę w Centrum Pompidou w Paryżu i były pokazywane w najlepszych muzeach w ponad 20 krajach (m.in. w Jewish Museum i Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku, Tate Modern w Londynie, AGO w Toronto, UCI w Los Angeles). Część II: Mur i Wieża powstała w 2009 roku, część III: Zamach reprezentowała Polskę na Biennale w Wenecji w 2011.
Nagrody
[edytuj | edytuj kod]W 2007 znalazł się w finale nagrody dziennikarskiej Grand Press, a w 2008 w finale Nagrody im. Barbary Łopieńskiej.
Życie prywatne
[edytuj | edytuj kod]Jest jedynakiem[5]. Jego przodkowie nie mieli wyższego wykształcenia[21], matka pracowała jako kierowniczka w Zakładach Wytwórczych Lamp Elektrycznych im. Róży Luksemburg[7]. W początkowym okresie kierowania „Krytyką Polityczną” Sierakowski zajmował odziedziczony po dziadkach dom w warszawskiej dzielnicy Radość[7][3], później zamieszkał w wynajętej kawalerce przy ul. Chmielnej[5], naprzeciwko redakcji „Krytyki Politycznej”[7].
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Otwarta świetlica kulturalna mieszcząca się przy ul. Chmielnej w Warszawie.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Stowarzyszenie im. Stanisława Brzozowskiego. krs-online.com.pl. [dostęp 2013-11-12]. (pol.).
- ↑ Nowa Zofia. [dostęp 2013-11-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-12)].
- ↑ a b c d Piotr Bączek, Spóźniony rewolucjonista, „Nasz Dziennik”, 167, 19 lipca 2013, II (dodatek).
- ↑ Dorota Wodecka, Sławomir Sierakowski: Mam problem z Polakami, którzy nie chcą ginąć za kraj [online], wyborcza.pl, 27 czerwca 2025 [zarchiwizowane z adresu 2025-06-27].
- ↑ a b c d e Robert Mazurek, Sierakowski zdradza, jak rozbił koalicję LiD [online], dziennik.pl, 5 kwietnia 2008.
- ↑ a b c Karolina Króliczek, Mesjasz Lewicy – Sierakowski [online], Salon24.pl, 9 lutego 2009 [dostęp 2012-12-06].
- ↑ a b c d e f g Joanna Cieśla, Guru kameralnej rewolty, „Polityka”, 2649 (15), 12 kwietnia 2008, s. 24 [zarchiwizowane z adresu 2014-03-26].
- ↑ Pamięć ponad granicami. Rzecz o nowym kosmopolityzmie [online], Katalog – Uniwersytet Warszawski – APD, 2003 [dostęp 2021-02-09].
- ↑ Sławomir Sierakowski, Wspomnienie o prof. Ulrichu Becku [online], krytykapolityczna.pl, 12 stycznia 2015.
- ↑ Ewa Winnicka: Pójdziemy, zobaczymy. Polityka (tygodnik), 2006-06-10, nr 23 (2557) s. 36–39. [dostęp 2012-02-13].
- ↑ Bio [online], impactcee.com [dostęp 2025-06-29].
- ↑ List otwarty do europejskiej opinii publicznej [online], wyborcza.pl, 10 października 2003 [zarchiwizowane z adresu 2025-06-28].
- ↑ Kwaśniewski woli pingwiny od polityki [online], tvn24.pl, 4 kwietnia 2008.
- ↑ Michał Krzymowski, Palikot: trzeba się wyrzec polskości. Kwaśniewski: proszę nie szaleć [online], wprost.pl, 18 lutego 2012.
- ↑ Matylda Młocka, Agnieszka Niewińska, Ideologiczny kombajn [online], rp.pl, 27 października 2012.
- ↑ Bayraktar dla Ukrainy [online], zrzutka.pl [dostęp 2022-07-28].
- ↑ Marcin Kozłowski, Magdalena Bojanowska, Polska zbiórka na Bayraktara. Producent przekaże drona za darmo. "Efekt naszych wysiłków podwojony!" [online], gazetapl, 28 lipca 2022 [dostęp 2022-07-28].
- ↑ Marcin Koziestański, Zabójczy dron Bayraktar dla Ukrainy jest już na Litwie. Zostanie przekazany armii Zełenskiego w najbliższym czasie [online], Nowa Trybuna Opolska, 4 lipca 2022 [dostęp 2022-07-28].
- ↑ Slawomir Sierakowski. NYT. [dostęp 2014-05-03].
- ↑ Mary Koszmary w serwisie Culture.pl
- ↑ Agnieszka Majchrzak, Eliza Olczyk, Guru lewicowych pampersów [online], polityka.pl, 12 kwietnia 2008.