Sadyr Dżaparow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Sadyr Dżaparow
Садыр Нургожоевич Жапаров
Data i miejsce urodzenia 6 grudnia 1968
Keng-Suu
Kirgistan Prezydent Kirgistanu (p.o.)
Okres od 15 października 2020
Przynależność polityczna Mekencził
Poprzednik Sooronbaj Dżeenbekow
Kirgistan Premier Kirgistanu
Okres od 10 października 2020
Przynależność polityczna Mekencził
Poprzednik Kubatbek Boronow

Sadyr Nurgodżojewicz Dżaparow (kirg. Садыр Нургожоевич Жапаров, ur. 6 grudnia 1968 w Keng-Suu) – kirgiski polityk. Deputowany do kirgiskiej Rady Najwyższej. Od 10 października 2020 premier Kirgistanu, od 15 października 2020 pełniący obowiązki prezydenta Kirgistanu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

W 1986 wstąpił do Kirgiskiej Narodowej Akademii Kultury Fizycznej i Sportu. W latach 1987–1989 odbywał służbę w Armii Radzieckiej, gdzie służył w Nowosybirsku jako dowódca w oddziale telekomunikacyjnym. Po zakończeniu służby w wojsku powrócił do nauki w akademii, którą ukończył w 1991. W 2006 został absolwentem prawa na Kirgisko-Rosyjskim Uniwersytecie Słowiańskim im. Borysa Jelcyna w Biszkeku.

Karierę polityczną rozpoczął po tulipanowej rewolucji w 2005. W marcu 2005 został deputowanym do Rady Najwyższej. Był bliskim współpracownikiem i doradcą prezydenta Kurmanbeka Bakijewa, obalonego w wyniku rewolucji z 2010[1]. Dżaparow wystartował w wyborach parlamentarnych z października 2010, z ramienia partii Ata-Dżurt, zdobywając ponownie mandat deputowanego[1]. W 2012 kierował nacjonalizacją kopalni złota Kumtör w obwodzie issykkulskim, co spowodowało jego proces sądowy i skazanie w marcu 2013 na półtora roku więzienia[1]. Dżaparow został zwolniony w czerwcu 2013[2]. Po zwolnieniu, 27 czerwca 2013 miał kierować uprowadzeniem Emiłbeka Kaptagajewa, w wyniku czego zbiegł na Cypr, skąd powrócił do Kirgistanu w 2017[1][3]. Za udział w rzekomym porwaniu Kaptagajewa został skazany na 11 lat i 6 miesięcy więzienia[1].

W październiku 2020, w wyniku protestów społecznych przeciwko wynikom wyborów parlamentarnych Dżaparow został zwolniony z więzienia, a następnie objął funkcję premiera i tymczasowego prezydenta[4][5][6][7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e Биография Садыра Жапарова, РИА Новости, 2020 [dostęp 2020-10-16] (ros.).
  2. Нурия Рыскулова, Суд оправдал лидеров «Ата-Журта» [+ видео], KLOOP.KG – Новости Кыргызстана, 17 czerwca 2013 [dostęp 2020-10-16] (ros.).
  3. Редакция, Почему осужденного Садыра Жапарова так продвигают в премьер-министры и как он стал так популярен среди некоторых протестующих, KLOOP.KG – Новости Кыргызстана, 7 października 2020 [dostęp 2020-10-16] (ros.).
  4. Ivan Nechepurenko, Kyrgyzstan in Chaos After Protesters Seize Government Buildings, „The New York Times”, 6 października 2020, ISSN 0362-4331 [dostęp 2020-10-16] (ang.).
  5. Story by Reuters, Protesters and vigilantes scuffle in Kyrgyzstan capital as political crisis festers, CNN [dostęp 2020-10-16].
  6. Спикер парламента Кыргызстана отказался стать и.о. президента, www.ukrinform.ru [dostęp 2020-10-16] (ros.).
  7. Seizure of Kyrgyzstan nears completion as president steps down | Eurasianet, eurasianet.org [dostęp 2020-10-16] (ang.).