Samospalenie (forma samobójstwa)
Wygląd
Przejrzana

Samospalenie – samobójstwo polegające najczęściej na oblaniu się przez samobójcę łatwopalnym płynem i podpaleniu[1]. Zwykle jest to forma demonstracyjnego protestu, zwłaszcza o charakterze politycznym.
Niektóre systemy filozoficzne i religijne dopuszczają samospalenie jako poświęcenie się w imię wyższego celu – na przykład w Indiach dobrowolne spalenie się wdowy po śmierci męża.
Przykłady aktów samospalenia
[edytuj | edytuj kod]- Część staroobrzędowców uznawała, że reforma liturgiczna patriarchy Nikona pozbawiła Rosyjski Kościół Prawosławny łaski bożej, a drogą do oczyszczenia i powrotu do Boga miało być rytualne samobójstwo. Wierni zamykali się w cerkwiach z całymi rodzinami oraz ze starymi księgami liturgicznymi, po czym podkładano ogień[2].
- Według jego siostry Richard Pryor (aktor) w roku 1981 podczas prac nad jednym z filmów próbował popełnić samobójstwo przez samospalenie. Wszyscy zgromadzeni wtedy na planie filmowym byli przekonani, że był to wypadek. Było to jeszcze przed wykryciem u Pryora stwardnienia rozsianego[3].
- Dwukrotnie nieudaną próbę samospalenia podejmował także polski bezrobotny Mieczysław Banach. Pierwszy raz w 1987, przed Ministerstwem Sprawiedliwości w Warszawie w ramach protestu przeciw niesprawiedliwości polskich sądów (został uratowany przez lekarzy). Drugą próbę samospalenia podjął 11 listopada 1999 na dworcu w Wałczu, protestując przeciwko postawie swojej gminy, która jego zdaniem nie chciała udzielić mu pomocy i oszukała go mimo jego ciężkiej choroby (został uratowany przez przechodniów)[4].
- W 1968 Ryszard Siwiec dokonał samospalenia protestując przeciwko inwazji na Czechosłowację[5]
- Piotr Szczęsny podpalił się 19 października 2017 roku na Placu Defilad w Warszawie w proteście przeciwko rządom Prawa i Sprawiedliwości[6]
Odniesienia w kulturze
[edytuj | edytuj kod]- Bohater powieści Mała apokalipsa (1979) Tadeusza Konwickiego ma dokonać protestacyjnego samospalenia przed Pałacem Kultury i Nauki.
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ samospalenie – Słownik języka polskiego PWN [online], sjp.pwn.pl [dostęp 2017-12-04] (pol.).
- ↑ Poliakov L.: L’epopée des vieux-croyants. Paris: Perrin, 1991, s. 51–54.
- ↑ Richard Pryor nie może mówić. 2005-01-03. [dostęp 2017-11-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-12-03)].
- ↑ Już nie chcę być Polakiem [online], www.interia.pl [dostęp 2026-05-10] [zarchiwizowane z adresu 2007-12-27].
- ↑ Radosław Poboży, Ryszard Siwiec – wołanie o wolność utrwalone na taśmie SB [online], Przystanek Historia, 11 września 2020 [dostęp 2025-05-16].
- ↑ Marzenie o bardziej demokratycznej Polsce - przypominamy słowa Piotra Szczęsnego w rocznicę jego samospalenia [online], Urząd Dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy [dostęp 2025-05-16].