Sanoczanka Sanok

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sanoczanka Sanok
Towarzystwo Sportowe „Sanoczanka” Sanok
Data założenia 1935
Prezes Andrzej Leszczyk[1]
Wiceprezes Stanisław Śmietana
Sekcje sportowe:

(historyczne)
piłka nożna,
podnoszenie ciężarów,
lekkoatletyka,
hokej na lodzie,
piłka siatkowa,
boks,
narciarstwo,
motocyklowa,
szachy,
brydż sportowy,
warcaby,
kajakarstwo

Siedziba klubu:
ul. Kwiatowa 25
38-500 Sanok

Sanoczanka Sanokpolski wielosekcyjny klub sportowy z siedzibą w Sanoku.

Historia[edytuj]

Dotychczasowe nazwy[edytuj]

  • 1935–1945 – KS Sanoczanka
  • 1945–1949 – KS Nafta
  • 1949–1950 – Zakładowy KZ Związkowiec
  • 1950–1951 – Zakładowy KS Unia
  • 1951–1957 – Górniczy KS Górnik – Sanoczanka
  • 1957–1960 – Robotniczy KS Sanoczanka
  • 1961– Stomil Sangum
  • 1961–1971 – KS Sanoczanka
  • 1971–2000 – Zakładowy KS Stomil-Sanoczanka
  • 2001– TS Sanoczanka

Okres międzywojenny (1935-1939)[edytuj]

Początki piłki nożnej w Sanoku datuje się na okres II Rzeczypospolitej. Uchwała Rady Miejskiej z 1928 przeznaczyła środki finansowe na budowę stadionu pomiędzy ulicą Adama Mickiewicza a Królewską (obecnie Traugutta), czyli dzisiejszego stadionu Wierchy.

Genezą powstania klubu była aktywność Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Sanoku. Od początku II Rzeczypospolitej w 1918 roku na terenie Sanoka istniały kluby sportowe Związek Strzelecki, Wojskowy Klub Sportowy 2 Pułku Strzelców Podhalańskich (WKS 2 PSP) i gimnazjalny KS Błękitni Sanok. W wyniku scalenia dwóch pierwszych z TG Sokół powstał Wojskowo Cywilny Klub Sportowy (WCKS) prowadzący przede wszystkim sekcję piłki nożnej. Jako że nie wszyscy chętni do uprawiania futbolu wyrażali ochotę na grę w tym klubie, powstała inicjatywa stworzenia samodzielnego klubu, zrealizowana w 1935 roku – wówczas powstała Sanoczanka – pierwszy klub piłkarski w Sanoku, a jej inicjatorem i założycielem był Zbigniew Nesterowicz (w 1946 roku założył KS Wagon Sanok). Nowy klub otrzymał lokal przy ulicy Tadeusza Kościuszki. Wcześniej działalnością kierował były burmistrz, Marian Kawski[2]. Prezesami byli Stanisław Radwański, a rok później mjr Kowalewski. Klub prowadził tylko sekcję piłki nożnej. Drużyna występowała w podokręgu przemyskim – w C-klasie, następnie w B-klasie. Klub piłkarski Sanoczanka działał do września 1939[3].

Lata powojenne (1944-2000)[edytuj]

Po przerwie w działalności spowodowanej II wojną światową, w 1944 roku wznowiono działalność klubu. W 1945 roku wchłonięto klub KS Tur.

W czerwcu 1946 Rzeszowski Okręgowy Związek Piłki Nożnej zatwierdził siedmiu zawodników w składzie KS Sanoczanki Sanok[4]. W tym czasie Klub działał pod adresem ulicy Jagiellońskiej 26 na I piętrze[5]. W meczu rozegranym w Rzeszowie 29 września 1946 drużyna KS Sanoczanka pokonała KKS Czuwaj Łańcut i uzyskała awans do Klasy A Okręgu Rzeszowskiego[6]. Po wojnie klub był utrzymywany przez Przedsiębiorstwo Kopalnictwa Naftowego w Sanoku, wskutek czego klub zmienił nazwę na KS Nafta. W późniejszych latach dokonywano kolejnych przemianowań, aż powstał GKS Górnik – Sanoczanka. Prezesem klubu Górnik–Sanoczanka od 1949 do 1956 był Zbigniew Dańczyszyn (w tym czasie m.in. rozbudowano Stadion Wierchy w Sanoku i skocznię narciarską)[7]. W 1951 klub Górnik Sanok należał do Zrzeszenia Sportowego „Unia” i występował pod nazwą Unia Sanok[8]. 2 lipca 1957 roku doszło do fuzji Górnika–Sanoczanki z innym sanockim klubem sportowym, KS Podhalanin (tuż przed tym w czerwcu 1957 zespół złożony z zawodników obu drużyn mecz ze Stalą Rzeszów pod nazwą Reprezentacja Sanocka[9]). W tym samym roku, awans piłkarzy Sanoczanki do III ligi stał się bodźcem do decyzji odgórnej dokonującej łączącej dwa sanockie kluby, z zamiarem scalenia finansowania dla nowo powstałego zespołu. 2 sierpnia 1957 roku doszło do połączenia KS „Górnik Sanoczanka” i ZKS „Stal”, a w konsekwencji fuzji powstał Robotniczy Klub Sportowy Sanoczanka przy Sanockiej Fabryce Wagonów i Kopalnictwie Naftowym w Sanoku[10]. Nowy klubu był wspierany przez ówczesną Sanocką Fabrykę Wagonów i Kopalnictwo Nafty w Sanoku oraz działał przy tych przedsiębiorstwach. Przewodniczącym zarządu klubu został Bronisław Bekalik. Mimo przeorganizowania drużyna Sanoczanki nie uzyskiwała dobrych wyników, wskutek czego przeżyła degradację z III ligi okręgowej do klasy A w sezonie 1958/1959[11].

W 1960 działacze sportowi dokonali wyodrębnienia, w wyniku którego przerejestrowano RKS Sanoczanka (klub działający dotąd przy Sanockiej Fabryce Autosan i Sanockim Kopalnictwie Naftowym) na Związkowy Klub Sportowy „Stal” (działający przy SFA). Wskutek tego RKS Sanoczanka przestała istnieć. Zdecydowano o zakończeniu działalności „Sanoczanki” (w tym czasie kopalnictwo zaprzestało wspierania sportu). Jednak wkrótce, na przełomie 1960/1961 powstał nowy klub Stomil „Sangum” przy Sanockich Zakładach Przemysłu Gumowego „Stomil”), w 1961 roku klub przemianowano i powrócono do poprzedniej nazwy KS Sanoczanka[12]. Założycielami klubu byli Zbigniew Dańczyszyn, Władysław Bunio, Józef Skórka (dyrektor naczelny Stomilu) oraz Jan Hnatuśko, który został pierwszym prezesem w latach (1961-1969)[12][13]. W ramach klubu w 1960 została założona sekcja piłki nożnej, a w 1961 sekcja podnoszenia ciężarów, którą organizował Mirosław Sałak[12].

Budynek siedziby Sanoczanki przy ulicy Kwiatowej

W 1971 roku przyjęto nową nazwę klubu Zakładowy Klub Sportowy Stomil – Sanoczanka. W 1973 w strukturze klubu działała grupa organizacji partyjnej PZPR i koło ZMS[14]. W 1986 klub obchodził 50-lecie istnienia[15]. Od czasu powstania klubu wieloletnim prezesem był Edmund Wilk, następnie od 1979 roku Janusz Florek, od 1981 Bogusław Komski, od 1987 roku Józef Korab, od 1991 roku Ryszard Wojnarowski. Siedzibą klubu zsotał lokal przy ulicy Kwiatowej 25 w dzielnicy Wójtostwo. W połowie lat 90. wszystkie istniejące wówczas sekcje zaprzestały działalności. W 2000 roku ZKS Stomil – Sanoczanka został zlikwidowany. W 2011 do życia powołano Towarzystwo Sportowe „Sanoczanka”, działające jako stowarzyszenie kultury fizycznej[16][17]. Obecnie działa jedynie sekcja piłki siatkowej kobiet.

Sekcja piłki nożnej[edytuj]

Istniała od 1935 roku. W sezonie 1946 Sanoczanka występowała w rzeszowskiej klasie B, w meczach o awans do klasy B rywalizowała z HKS Czuwajem Łańcut: wygrała u siebie 6:1, na wyjeździe przegrała 2:4, a w decydującym meczu na neutralnym terenie w Rzeszowie 29 września 1946 zwyciężyła 3:0 (w tym czasie prezesem klubu był Włodyka, a kierownikiem sekcji piłkarskiej Hardy)[18][19][20][21][22]. W 1948 roku powołano sekcje juniorskie i trampkarzy. W sezonie 1949/1950 drużyna działała pod nazwą klubu ZKS Związkowiec Sanoczanka Sanok i występowała w B klasie Grupie Południowej[23][24]. W latach 50. klub działał pod nazwą Górnika Sanok. Na przełomie 1950/1951 wraz z całym klubem sekcja piłkarska występowała po przemianowaną nazwą ZKS Unia Sanok. W sierpniu 1950 Unia zdobyła mistrzostwo na szczeblu powiatowym w edycji Pucharu Polski 1950/1951, pokonując LZS Zagórz 3:1 (1:1)[25][26][27]. 8 lipca 1951 pokonał na boisku w Zarszynie drużynę ZKS Włókniarza Rymanów 3:2 (0:0) w finale rozgrywek o mistrzostwo powiatu sanockiego[28], następnie we wrześniu 1951 wygrała grupę I w eliminacjach do klasy wojewódzkiej[29], w październiku i listopadzie 1951 w rozgrywce finałowej o wejście do klasy wojewódzkiej zajęła ostatnie miejsce w czterozespołowej grupie[30][31]. Na początku grudnia 1951, już po powrotnym przemianowaniu klubu na Górnik Sanok, zespół pokonał LZS Zagórz 10:2 (5:1) w rozgrywce o puchar Powiatowego Komitetu Kultury Fizycznej (PKKF)[32]. W sezonie 1953 (wiosna / jesień) Górnik zajął czwarte miejsce w rzeszowskiej klasie A (czwarty poziom ligowy)[33], w sezonie 1954 A Klasy Grupie II trzecie miejsce[34] i w tej edycji drużyna rozegrała pojedynki derbowe ze Stalą Sanok[35]. W sezonie 1955 Górnik występował w A klasie scalonej w jednej grupie z 18 zespołów[36] i uplasował się na drugiej pozycji za Resovią[37], po czym jako wicemistrz rzeszowskiej A klasy, wskutek awansu Stali Mielec do II ligi, otrzymał szansę gry w barażach o miejsce w III lidze z wicemistrzem lubelskiej klasy A Stalą FSC Lublin, remisując u siebie 2:2 i przegrywając na wyjeździe 0:2 (drużynę przygotowywał wówczas czynny zawodnik i instruktor Lesław Wolwowicz)[38][39][40]. W sezonie 1956 Górnik przystąpił do pomniejszonej do 14 uczestników A klasy[41] i wygrał te rozgrywki zdobywając 38 punktów (wygrał 17 z 26 meczów, 4 razy remisując i ponosząc 5 porażek, strzelając 82 gole w 26 meczach i tracąc 36 bramek); w sezonie skutecznością wykazywali się Stefan Tarapacki, Aleksander Wolwowicz i Tadeusz Drwięga, zaś do sukcesu przyczynili się trener Władysław Hrabal, grający instruktor A. Wolwowicz oraz działacze - przewodniczący rady koła Zbigniew Dańczyszyn i jego zastępca Ignacy Zatwarnicki[42][43]. Górnik rozgrywał mecze na stadionie Wierchy[44].

Sukces stał się bodźcem do odgórnej decyzji dokonującej połączenia dwóch sanockich klubów (dotąd rywalizujących ze sobą), z zamiarem utrzymania drużyny na poziomie III-ligowym i scalenia finansowania dla nowo powstałego tworu. 2 sierpnia 1957 doszło do połączenia KS „Górnik Sanoczanka” i ZKS „Stal”, a w konsekwencji fuzji powstał Robotniczy Klub Sportowy „Sanoczanka” Sanok przy Sanockiej Fabryce Wagonów i Kopalnictwie Naftowym w Sanoku[45][46]. Wskutek tego w sezonie 1957 w III lidze okręgowej występowała Sanoczanka (w 12-zespołowej lidze po 21 kolejkach zajmowała 9 miejsce), w A klasie Grupie Podkarpackiej Sanoczanka II, a ponadto w lidze rezerw A klasy uczestniczyła Sanoczanka III[47][48][49][50]. Mimo przeorganizowania drużyna Sanoczanki nie uzyskiwała oczekiwanych wyników w III lidze, a dodatkowo działacze klubowi nie znajdowali porozumienia ze sobą, w związku z czym uwidoczniło się niepowodzenie pod względem sportowym, jak i administracyjnym[51]. W międzyczasie 1958 ukończono pierwszą fazę budowy stadionu. W sezonie 1958/1959 drużyna została zdegradowana z III ligi okręgowej do klasy A[52]. W związku ze spadkiem poziomu sportowego także w niższych kategoriach wiekowych działacze klubowi i piłkarscy powołali nowy zarząd klubu. Po trzech latach istnienia zdecydowano o zakończeniu działalności „Sanoczanki” (w tym czasie kopalnictwo zaprzestało wspierania sportu). Drużyna seniorów została zlikwidowana w 1960 roku.

Kolejny klub pod nazwą Sangum istniejący od 1961 roku przetrwał kilka lat (do ok. 1965 roku). Wskutek braku stadionu i mocno rozwijającej się Stali Sanok, zlikwidowano sekcję piłkarską. Zawodnikami Sanoczanki byli Jerzy Lisowski[53], Orest Lenczyk.

Sukcesy
  • awans do B-klasy: 1936, 1962
  • awans do A-klasy: 1948
  • awans do III ligi: 1956

Sekcja lekkiej atletyki[edytuj]

Istniała w latach 1957-1961. Reaktywowana na przełomie 1984/1985, działała do 2. poł. lat 90.

Sukcesy
  • mistrzostwo A-klasy, awans do ligi okręgowej: 1957
  • mistrzostwo ligi okręgowej: 1958[54], 1959, 1960[55][56]
  • awans do ligi wojewódzkiej: 1958
  • mistrzostwo ligi wojewódzkiej: 1960

Sekcja podnoszenia ciężarów[edytuj]

Sekcja podnoszenia ciężarów powstała w listopadzie 1961 roku z inicjatywy Mirosława Sałaka[12]. Oprócz występów seniorskich, także juniorzy osiągali sukcesy. W listopadzie 1970 zespół pod wodzą trenera Bogumiła Freja awansował do II ligi, osiągając drugi poziom ligowy jako pierwsza drużyna z Sanoka w historii[57][12][58]. Po ostatnim turnieju w Ciechanowie 23-24 listopada 1973 drużyna Sanoczanki prowadzona przez Sałaka uzyskała łączny wynik 3825 pkt. (nowy rekord okręgu), a tym samym drugie miejsce w II lidze, co oznaczało awans do I ligi[59][60][61]. Na początku 1974 w szeregach sekcji było 115 zawodników, w tym 90 zgłoszonych do PZPC; trenerami byli wówczas M. Sałak, B. Frej i Krzysztof Łagodzic, a ponadto do współpracy został zaproszony były zawodnik i szkoleniowiec AZS Warszawa, Waldemar Baszanowski[62]. Podjęto decyzję o stworzeniu w Zasadniczej Szkole Przyzakładowej „Autosan” klasy sportowej w podnoszeniu ciężarów od roku szkolnego 1974/1975[63]. Po awansie seniorzy przez rok występowali w I lidze w ramach drużynowych mistrzostw Polski. W grudniu 1974 zostali zdegradowani, tracąc jedynie 63 punkty do wyżej uplasowanego zespołu[64]. W 1975 Sanoczanka zajęła III miejsce w II lidze i ponownie uzyskała awans do I ligi[65][66]. Także w 1975 drużyna rezerwowa Sanoczanki zdobyła mistrzostwo okręgu[67]. W 1976 zawodnik klubu Bogumił Janowczyk uczestniczył w Mistrzostwach Europy w podnoszeniu ciężarów w Berlinie[68]. Ten zawodnik w 1977 został powołany do grupy przygotowującej się na Letnie Igrzyska Olimpijskie 1976 w Montrealu[69]. W tym samym roku po raz drugi nastąpił awans drużyny sztangistów do I ligi, w której ponownie występowali przez jeden sezon. W sezonie 1976 I ligi Sanoczanka zajęła 9. miejsce na 15 zespołów[70]. W tym czasie drużyna rezerwowa Sanoczanka występowała w III lidze prowadząc w rozgrywkach[71]. W kwietniu 1977 ciężarowcy Sanoczanki byli najlepsi w drużynowej punktacji podczas mistrzostw okręgu rzeszowskiego zorganizowanych w Przemyślu[72]. 10 grudnia 1977 odbyły się zawody o Puchar Prezesa ZKS Stomil Sanoczanka[73]. W marcu 1978 Sanoczanka drużynowo wygrała zawody międzyokręgowe w Przemyślu[74]. W 1978 drużyna Sanoczanki zwyciężyła w II lidze i po raz trzeci awansowała do I ligi[75][76][77]. W 1980 Sanoczanka zajęła ósme miejsce w I lidze[78]. W 1981 zespół uplasował się na siódmym miejscu, jednak wobec reorganizacji I ligi (pomniejszenie liczby drużyn z 26 do 16) i niepowodzeniu w turnieju eliminacyjnym został zdegradowany do II ligi[79]. W 1982 ponownie awansowali do I ligi[80]. W sezonie 1984 drużyna zajęła 12 miejsce w rozgrywkach[81]. Od 1984 trenerem zespołu był Roman Mierzwa[82]. W lidze 1985 Sanoczanka była ósma[83]. W sezonie 1988 Sanoczanka prowadzona nadal przez trenera Mierzwę zajęła przedostatnie 18 miejsce na 21 ekip i została zdegradowana z I ligi[84][85]. W tym okresie w najwyższej klasie drużynowych mistrzostw Polski występowała także drużyna młodzieżowa klubu[86]. Drużyna seniorów została wycofana z I ligi w 1990 roku ze względów finansowych. W 1990 był zapowiadany udział zdegradowanego zespołu Sanoczanki w III lidze (ponadto zawodnicy klubu nie wystąpili na mistrzostwach okręgu w Łańcucie)[87]. W sezonie 1991 drużyna pod nazwą klubu Stomil–Sanoczanka przystąpiła do sezonu III ligi[88][89]. W 1991 powstała podsekcja klubu wyciskanie sztangi leżąc i trójbój siłowy, która również osiągała sukcesy (medale mistrzostw Polski i świata). W sezonie 1992 Sanoczanka występowała w III lidze[90].

Działaczem Sanoczanki, w tym wiceprezesem sekcji podnoszenia ciężarów był Jan Samek[91][92].

Zawodnicy sekcji trenowali budynku stadionu Wierchy, zaś zawody odbywali w sali Sanockiego Domu Kultury[93], a także w hali sportowej Zasadniczej Szkoły Zawodowej Sanockiej Fabryki Autobusów[94], gdzie w dniach 7-9 listopada 1980 odbyły się młodzieżowe Mistrzostwa Polski[95][96].

Sukcesy[edytuj]

  • wicemistrzostwo okręgu: 1961[12]
  • mistrzostwo okręgu: 1962[12], 1975, 1979[97]
  • awans do ligi międzyokręgowej: 1966[12]
  • mistrzostwo międzyokręgowe: 1980[98]
  • mistrzostwo Polski południowo-wschodniej: 1968, 1969[12]
  • awans do II ligi: 1970
  • awans do I ligi: 1973, 1975, 1978, 1982

Wśród sztangistów klubu byli medaliści indywidualnych mistrzostw Polski seniorów, m.in. Henryk Baran, Zdzisław Gładysz, Stanisław Kalisztan, Bogdan Kalityński, Janusz Sabat, Stanisław Zajdel (najbardziej utytułowany, jedyny złoty medalista mistrzostw Polski z 1983)[99].

Galeria[edytuj]

Sekcja hokeja na lodzie[edytuj]

Pod koniec 1952 sekcja Górnika Sanok finalizowała przygotowania do budowy lodowiska[100], wybudowanego przed sezonem zimowym 1953/1954[101]. Drużynowa sekcja hokeja na lodzie Górnika Sanok powstawała w 1955[102].

W 1958 z inicjatywy miejscowych sympatyków hokeja na lodzie powstała sekcja hokejowa[103], działająca pod egidą Robotniczego Klubu Sportowego „Sanoczanka” (powstał rok wcześniej w wyniku fuzji KS Górnika Sanoczanka i ZKS Stali Sanok. Drużyna ta pod kierownictwem Włodzimierza Jacewicza rozgrywała spotkania towarzyskie z okolicznymi drużynami m.in. z Krosna, Przemyśla, Rzeszowa, Jarosławia. Wprawdzie były to rozgrywki amatorskie, jednak prowadzone były w ramach rozgrywek III ligi. Stawką tych pojedynków było Mistrzostwo Województwa. Mecze, początkowo w formie rekreacyjnej, rozgrywano na terenie obecnych kortów tenisowych przy ulicy Mickiewicza, a następnie poniżej w miejscu, gdzie teraz znajduje się Hotel „Dom Turysty” – powstał w 1961 roku, w związku z czym hokeiści utracili teren lodowiska. Do sezonu 1960/1961 (trwającego od stycznia 1961) przystąpił kontynuator działalności Sanoczanki – Stal Sanok[104]. Tradycje kontynuuje klub STS Sanok.

Sekcja tenisa stołowego i tenisa ziemnego[edytuj]

Tenisistą klubu przed 1939 był Bolesław Peszkowski, brat Zdzisława[105]. Sekcja powstała w 1957 roku, zajmował się nią Eugeniusz Czerepaniak. Istniała do 1960 roku. Od sezonu 1960/1961 Stal Sanok kontynuowała zespół tenisa stołowego Sanoczanki[106].

Sekcja tenisa ziemnego powstała również w 1957 roku i występowali w niej równolegle teniści stołowi.

Sukcesy
  • awans do ligi wojewódzkiej: 1958

Inne sekcje[edytuj]

  • Sekcja bokserska – powstała w 1957 roku i istniała do 1958 roku.
  • Sekcja narciarska – istniała od 1958 do 1960 roku. Zawodnikiem był m.in. Wojciech Jahn[107].
  • Sekcja turystyczno-motocyklowa – założona w 1961 roku, wkrótce zaprzestała działalności.
  • Sekcja szachowa – powstała w 1978 roku, istniała do lat 90.
  • Sekcja brydża sportowego – powstała w 1979 roku.
  • Sekcja warcabów – powstała w 1980 roku.
  • Gry sportowe, kajakarska (1950-1955), turystyczna – charakter amatorski.

Sekcja piłki siatkowej kobiet[edytuj]

Sekcja piłki siatkowej kobiet powstała w 1978 roku. Z okazji 70-lecia PKOl na przełomie września i października 1989 Sanoczanka i Stal Sanok zorganizowały międzynarodowy turniej piłki siatkowej kobiet, w którym wygrał MKS Znicz Jarosław[108]. W maju 1990 siatkarki Stomilu Sanoczanki zdobyły tytuł mistrzowski klasy „M” grupy wschodniej makroregionu Małopolska[109]. W kwietniu 1997 drużyna młodziczek ZKS Stomil Sanoczanka zdobyła złoty medal mistrzostw województwa podkarpackiego[110]. Siatkówka została jedyną dyscypliną prowadzoną obecnie pod nazwą klubu. Drużyna występuje w III lidze i funkcjonuje jako PBS Bank Sanoczanka Sanok (sponsorem jest Podkarpacki Bank Spółdzielczy).

Odznaczenia[edytuj]

Kultura masowa[edytuj]

  • Podczas finału VII konkursu-plebiscytu na najpopularniejszego sportowca Sanoka za rok 1983, który odbył się 28 lutego 1979 w Sanockim Domu Kultury, zespół artystyczny „Autosan” zaprezentował piosenkę odnoszącą się do dwóch czołowych klubów sportowych w mieście, której słowa brzmiały[113]:
Oby wam się, oby wam się, oby wam się dobrze działo!
Oby wam się, oby wam się, oby wam się dobrze zwyciężało!
Niech Stal Sanok z Sanoczanką idą w górę ramię w ramię!
Tego życzą wam i sobie tu obecni sanoczanie!

Przypisy

  1. Towarzystwo Sportowe Sanoczanka. krs-online.com.pl. [dostęp 2017-08-12].
  2. Edward Zając, Organizacje o charakterze gospodarczym, społecznym, kulturalnym i sportowym, Pomiędzy wojnami światowymi 1918–1939, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 606.
  3. Kazimierz Rogowski. Opinie. Mecze na „Sigociu”. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 6, Nr 21 (492) z 20 lipca – 10 sierpnia 1989. 
  4. Rzeszowski Okręgowy Związek Piłki Nożnej. Komunikat nr 5/46. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 129 z 7 czerwca 1946. 
  5. Rzeszowski Okręgowy Związek Piłki Nożnej. Komunikat nr 6/46. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 137 z 17-18 czerwca 1946. 
  6. Sanoczanka awansuje do ekstraklasy Okręgu Rzeszowskiego. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 225 z 3 października 1946. 
  7. Czas wojny i czas pokoju. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 4, Nr 24 (189) z 20-31 sierpnia 1980. 
  8. Antoni Baran. Akcja wyborcza do rad kół sportowych trwa. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 6, Nr 19 z 22 stycznia 1952. 
  9. Z ostatniej chwili. „Nowiny”, s. 2, Nr 17 z 24 czerwca 1957. 
  10. isanok.pl, Sanok, Bieszczady, Podkarpacie – Sport w Sanoku w okresie powojennym.
  11. Legia Ib Krosno, Czuwaj Łańcut i Sanoczanka spadają do klasy A. „Nowiny-Stadion”, s. 2, Nr 37 z 21 września 1959. 
  12. a b c d e f g h i Roman Rybicki. Na przykład Sanoczanka. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 5, Nr 308 (7797) z 8 listopada 1973. 
  13. Wiktor Marciniak. Dokąd Sanoczanko, kochany klubie ty nasz?. „Tygodnik Sanocki”, s. 14, Nr 1 (1201) z 2 stycznia 2015. 
  14. Na partyjnym forum. Wychowawcza rola organizacji sportowych. „Nowiny”, s. 3, Nr 341 z 11 grudnia 1973. 
  15. 50 lat KS „Sanoczanka”. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 7, Nr 14 (377) z 10-20 maja 1986. 
  16. Towarzystwo Sportowe Sanoczanka. krs-pobierz.pl. [dostęp 2017-08-12].
  17. Waldemar Bałda: Sowa i bocian. Opowieść o Posadzie Olchowskiej – III dzielnicy Miasta Sanoka. Kraków: AB Media, 2012, s. 158. ISBN 978-83-935385-7-7.
  18. Ze sportu. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 206 z 11 września 1946. 
  19. Ze sportu. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 208 z 13 września 1946. 
  20. Komunikat. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 211 z 16-17 września 1946. 
  21. Ze Sportu. Sanoczanka awansuje do ekstraklasy Okręgu Rzeszowskiego. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 225 z 3 października 1946. 
  22. Komunikat. „Dziennik Rzeszowski”, s. 4, Nr 235 z 14-15 października 1946. 
  23. Związkowiec Sanoczanka – ZKS Unia Krosno 5:1 (3:1). „Nowiny Rzeszowskie”, s. 4, Nr 26 z 10 października 1949. 
  24. Piłkarski bilans ZKS „Związkowiec” Sanok. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 6, Nr 81 z 4 grudnia 1949. 
  25. Od naszych korespondentów. Zagórz. „Nowiny”, s. 6, Nr 212 z 4 sierpnia 1950. 
  26. Mistrzowie powiatu „Pucharu Polski”. „Nowiny”, s. 6, Nr 238 z 30 sierpnia 1950. 
  27. W finale na szczeblu wojewódzkim Stal Rzeszów wygrała z Włókniarzem Krosno 3:2 (0:2), co oznacza, że Unia Sanok została wyeliminowana na wcześniejszym etapie. Puchar Polski. Stal Rzeszów wygrywa z Włókniarzem Krosno 3:2 (0:2). „Nowiny-Nowiny Sportowe”, s. 6, Nr 15 z 30 października 1950. 
  28. Unia Sanok mistrzem powiatu w piłce nożnej. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 2, Nr 28 z 9 lipca 1951. 
  29. Rozgrywki piłkarskie o wejście do klasy wojewódzkiej. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 6, Nr 255 z 26 września 1951. 
  30. O wejście do wojewódzkiej klasy piłkarskiej. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 2, Nr 43 z 22 października 1951. 
  31. O wejście do klasy wojewódzkiej. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 48 z 26 listopada 1951. 
  32. Górnik (Sanok) zdobywa Puchar PKKF. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 6, Nr 314 z 4 grudnia 1951. 
  33. Stal Stalowa Wola mistrzem klasy A. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 43 z 25 września 1953. 
  34. A klasa. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 33 z 20 września 1953. 
  35. A klasa. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 33 z 20 września 1953. 
  36. W dniu wczorajszym wystartowało 18 drużyn do mistrzostw klasy A. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 11 z 21 marca 1955. 
  37. Górnik Sanok wicemistrzem klasy A. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 46 z 21 listopada 1955. 
  38. Sportowy rozkład jazdy. O wejście do III ligi. Wielka szansa Górnika Sanok. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 3, Nr 282 z 26-27 listopada 1955. 
  39. F. Gwizdak. O wejście do III ligi. Piłkarze Sanoka zawiedli. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 47 z 28 listopada 1955. 
  40. Stal FSC Lublin awansuje do III ligi po wygranej z Górnikiem Sanok 2:0 (1:0). „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 4, Nr 48 z 5 grudnia 1955. 
  41. Sport. Od III ligi do klasy D. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 4, Nr 60 z 10-11 marca 1956. 
  42. W klasie A uzyskano wyniki: Górnik Sanok w III lidze. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 6, Nr 246 z 15 października 1956. 
  43. Witamy Górnika w gronie III-ligowców. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 6, Nr 249 z 18 października 1956. 
  44. Województwo rzeszowskie w pochodzie pierwszomajowym. Sanok. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 2, Nr 104 z 3 maja 1955. 
  45. Bogumiła Koszela, Wiesław Koszela, Marian Struś: 50 lat Zakładowego Domu Kultury, 30 lat Orkiestry Dętej, 30 lat Klubu Sportowego „Stal” Sanockiej Fabryki Autobusów „Autosan”. Rzeszów: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1976, s. 45.
  46. Sport w Sanoku w okresie powojennym. isanok.pl, 2007-01-26. [dostęp 2013-10-23].
  47. Liga okręgowa. Sanoczanka – Resovia 3:1. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, 2, Nr 27 z 2 września 1957. 
  48. Liga okręgowa. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 2, Nr 28 z 9 września 1957. 
  49. Rezerwy A klasy, gr. podkarpacka. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 6, Nr 219 z 13 września 1957. 
  50. Sport. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 4, Nr 226 z 21-22 września 1957. 
  51. Adam Baszak, Józef Ząbkiewicz, 55 lat klubu sportowego „Stal” Sanok 1946-2001, Sanok 2001, s. 38.
  52. Legia Ib Krosno, Czuwaj Łańcut i Sanoczanka spadają do klasy A. „Nowiny-Stadion”, s. 2, Nr 37 z 21 września 1959. 
  53. Józef Ząbkiewicz. Ludzie sanockiego sportu. Jerzy Lisowski. „Tygodnik Sanocki”, s. 10, Nr 28 (149) z 15 lipca 1994. 
  54. Lekkoatleci Sanoczanki mistrzem ligi okręgowej. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 43 z 3 listopada 1958. 
  55. Kolejne mistrzostwo ligi okręgowej lekkoatletów Sanoczanki. „Nowiny”, s. 1-2, Nr 48 z 28 listopada 1960. 
  56. Przedstawiamy lekkoatletów Sanoczanki. „Nowiny”, s. 6, Nr 283 z 28 listopada 1960. 
  57. Ciężarowcy Sanoczanki w II lidze. „Nowiny”, s. 2, Nr 332 z 1 grudnia 1970. 
  58. Rydułtowy zdobyte przez sztangistów. „Trybuna Robotnicza”, s. 4, Nr 294 z 11 grudnia 1970. 
  59. Sport. Ciężarowcy Sanoczanki w I lidze!. „Nowiny”, s. 2, Nr 325 z 25 listopada 1973. 
  60. Świetna postawa ciężarowców Sanoczanki w Ciechanowie. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 48 z 26 listopada 1973. 
  61. Sanok kuźnią siłaczy. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 49 z 3 grudnia 1973. 
  62. Owocny rok Sanoczanki. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 4 z 28 stycznia 1973. 
  63. W Sanoku rosną mistrzowie sztangi. „Życie Radomskie”. 97, s. 6, 24 kwietnia 1974. 
  64. Ciężarowcy Sanoczanki opuszczają I ligę. „Nowiny”, s. 2, Nr 342 z 21 grudnia 1974. 
  65. Ciężarowcy Górnika Siemianowice mistrzami Polski. „Trybuna Robotnicza”, s. 6, Nr 245 z 6 listopada 1975. 
  66. Roman Rybicki. Siłacze Stomilu znów wśród najlepszych. „Nowiny”, s. 7, Nr 266 z 1 grudnia 1975. 
  67. Podnoszenie ciężarów. „Nowiny”, s. 7, Nr 284 z 22 grudnia 1975. 
  68. Bogumił Janowczyk o krok od medalu. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 8, Nr 8 (53) z 15-30 kwietnia 1976. 
  69. Artur Bata. Olimpijczyk z Sanoka. „Podkarpacie”, s. 7, Nr 5 (279) z 5 lutego 1976. 
  70. Dziewiąte miejsce ciężarowców Sanoczanki. „Nowiny”, s. 2, Nr 270 z 26 listopada 1976. 
  71. Z różnych dyscyplin. Sanoczanka II na czele III ligi. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 51 z 13 grudnia 19766. 
  72. Ciężarowcy Sanoczanki najlepsi w mistrzostw okręgu. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 16 z 18 kwietnia 1977. 
  73. Z różnych dyscyplin. Rekord Polski St. Karpiuka. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 50 z 12 grudnia 1977. 
  74. Rekordy ciężarowców Polonii. „Nowiny”, s. 7, Nr 55 z 9 marca 1978. 
  75. Roman Rybicki. Ciężarowcy Sanoczanki znów w I lidze!. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 42 z 16 października 1978. 
  76. Roman Rybicki. Ponownie wśród najlepszych. „Nowiny”, s. 5, Nr 239 z 19 października 1978. 
  77. Sport. Ciężarowcy Odry Opole mistrzami Polski. Sanoczanka najlepsza w II lidze. „Nowiny”, s. 2, Nr 271 z 28 listopada 1978. 
  78. Wacław Burzmiński. Debiut na „9”. „Nowiny”, s. 5, Nr 252 z 20 listopada 1980. 
  79. Roman Rybicki. Po sezonie ligowym ciężarowców. Sanoczanka: powrót to gron najlepszych. „Nowiny”, s. 4, Nr 247 z 16 grudnia 1982. 
  80. Ciężarowcy Polonii i Sanoczanki w ekstraklasie. „Nowiny”, s. 2, Nr 228 z 19-21 listopada 1982. 
  81. Sport. Z różnych dyscyplin. Sanoczanka wśród najlepszych. Lechia Sędziszów zdegradowana. „Nowiny”, s. 2, Nr 291 z 7 grudnia 1984. 
  82. Sport. Sztangiści wychodzą na pomosty. Sanoczanka: powinno być lepiej. „Nowiny”, s. 2, Nr 68 z 21 marca 1985. 
  83. Sport. Z różnych dyscyplin. Ciężarowcy Legii mistrzami Polski. „Nowiny”, s. 2, Nr 255 z 31 października – 1, 2, 3 listopada 1985. 
  84. Sport. Sztangiści Sanoczanki opuścili ekstraklasę. „Nowiny”, s. 2, Nr 255 z 3 listopada 1988. 
  85. Józef Ząbkiewicz. Degradacja i manipulacja?. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 7, Nr 33 (468) z 20-30 listopada 1988. 
  86. Ciężarowcy Polonii Przemyśl zdegradowani. „Nowiny”, s. 2, Nr 269 z 15 listopada 1983. 
  87. Sport. Z różnych dyscyplin. Z ciężarowych pomostów. „Nowiny”, s. 2, Nr 108 z 16 maja 1990. 
  88. Sport. Własny pomost szczęśliwy. „Nowiny”, s. 2, Nr 116 z 18 czerwca 1991. 
  89. Sport. Ligowe ostatki sztangistów. „Nowiny”, s. 2, Nr 1982 z 11-13 października 1991. 
  90. Sport. Polbut i Lechia nadal w I lidze. „Nowiny”, s. 2, Nr 206 z 20 października 1992. 
  91. Józef Ząbkiewicz. Gratulacje po awansie do II ligi. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 2, Nr 20 z 1-10 lipca 1986. 
  92. Marian Struś. Trzecia strona medalu. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 8, Nr 7 z 20-31 lipca 1982. 
  93. Roman Rybicki. Owocny rok Sanoczanki. „Nowiny”, s. 7, Nr 260 z 15 listopada 1976. 
  94. Waldemar Bałda: Sowa i bocian. Opowieść o Posadzie Olchowskiej – III dzielnicy Miasta Sanoka. Kraków: AB Media, 2012, s. 150. ISBN 978-83-935385-7-7.
  95. Sport. Mistrzostwa Polski młodych ciężarowców w Sanoku. „Nowiny”, s. 2, Nr 241 z 6 listopada 1980. 
  96. Sześć medali naszych ciężarowców w młodzieżowych MP. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 45 z 10 listopada 1980. 
  97. Sanoczanka wygrała mistrzostwa ciężarowców. „Nowiny”, s. 2, Nr 58 z 15 marca 1979. 
  98. Sport. Dobre wyniki ciężarowców na mistrzostwa w Sędziszowie. „Nowiny”, s. 2, Nr 51 z 4 marca 1980. 
  99. Waldemar Bałda: Sowa i bocian. Opowieść o Posadzie Olchowskiej – III dzielnicy Miasta Sanoka. Kraków: AB Media, 2012, s. 158. ISBN 978-83-935385-7-7.
  100. M. K.. Wiadomości sportowe. Budują nowe obiekty sportowe. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 4, Nr 298 z 15 grudnia 1952. 
  101. Leonard Grześkowiak. Na cześć II Zjazdu. Pod kierownictwem Partii i ZMP wychowujemy sportowców na ludzi oddanych pracy i nauce. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 10 z 8 marca 1954. 
  102. Górnicy Podkarpacia w dniu »Barbórki«. „Nowiny Rzeszowskie”, s. 1, Nr 48 z 5 grudnia 1955. 
  103. Józef Ząbkiewicz, Sport i rekreacja, w: Sanok. Dzieje miasta, praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka. Kraków 1995. s. 927.
  104. Rozgrywki hokejowe okręgu rzeszowskiego. „Nowiny”, s. 6, Nr 4 z 4 stycznia 1961. 
  105. Józef Ząbkiewicz. Ludzie sanockiego sportu. Eugeniusz Czerepaniak. „Tygodnik Sanocki”, s. 10, Nr 36 (148) z 9 września 1994. 
  106. Tenis stołowy. „Nowiny”, s. 6, Nr 28 z 2 lutego 1961. 
  107. Kontrolne zawody narciarskie sanockiego Górnika. „Nowiny Rzeszowskie-Nowiny Sportowe”, s. 1, Nr 2 z 17 stycznia 1955. 
  108. Marek Pomykała. Siatkówka. „Nowiny-Stadion”, s. 8, Nr 40 z 2 października 1989. 
  109. Sanoczanka i Polna najlepsze. „Nowiny-Stadion”, s. 8, Nr 21 z 28 maja 1990. 
  110. Zbigniew Osenkowski. Kalendarium sanockie 1995-2000. „Rocznik Sanocki”, s. 335, 2001. Towarzystwo Przyjaciół Sanoka i Ziemi Sanockiej. ISSN 0557-2096. 
  111. Zaszczytne wyróżnienie dla Sanoczanki. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 8, Nr 20 (113) z 10-20 lipca 1978. 
  112. 50 lat KS „Sanoczanka”. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 7, Nr 14 (377) z 10-20 maja 1986. 
  113. Niech Stal Sanok z Sanoczanką idą w górę ramię w ramię. „Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 8, Nr 7 (136) z 1-10 marca 1979. 

Bibliografia[edytuj]