Sean Connery

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Sean Connery
Ilustracja
Sean Connery na Edinburgh International Film Festival (2008)
Imię i nazwisko Thomas Sean Connery
Data i miejsce urodzenia 25 sierpnia 1930
Edynburg
Data i miejsce śmierci 31 października 2020
Nassau
Zawód aktor, reżyser, producent filmowy, scenarzysta
Współmałżonek Diane Cilento (1962–1973);
Micheline Roquebrune (1975–2020)
Lata aktywności 1955–2012
Odznaczenia
Odznaka Rycerza Kawalera (Wielka Brytania) Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Komandor Orderu Sztuki i Literatury (Francja) Komandor Orderu Manuela Amadora Guerrero (Panama)
podpis
Strona internetowa

Sean Connery, właśc. sir Thomas Sean Connery (ur. 25 sierpnia 1930 w Edynburgu, zm. 31 października 2020 w Nassau na Bahamach) – brytyjski aktor, reżyser, producent filmowy i scenarzysta. Wystąpił w kilkudziesięciu filmach, m.in. siedmiokrotnie wcielił się w rolę Jamesa Bonda.

Laureat nagród m.in. Oscara (za Nietykalni), Złotego Globu oraz BAFTA[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 25 sierpnia 1930 w Edynburgu, był synem Szkotki Euphemi Maclean oraz Irlandczyka Josepha, sprzątaczki oraz kierowcy ciężarówek i pracownika fabryki[2] przeróbki kauczuku. Jego brat Neil również był aktorem[2]. Rodzina mieszkała w mieszkaniu bez łazienki w dzielnicy Fountainbridge[3]. W wieku 9 lat rozpoczął swoją pierwszą pracę – rozwoził mleko. Gdy miał 13 lat, zakończył edukację. Później pracował m.in. jako pomocnik rzeźnika[3] i model.

W wieku 17 lat wstąpił do marynarki wojennej, lecz nie umiał się w niej odnaleźć i odszedł przy pierwszej okazji z powodu odkrytych wrzodów żołądka. Po odejściu z armii pracował m.in. przy produkcji trumien, był ratownikiem na basenie, ochroniarzem i pomocnikiem mechanika w drukarni[3]. Mając 18 lat, zajął się kulturystyką – jednym z ważniejszych jego sukcesów w tej dziedzinie było zajęcie trzeciego miejsca w konkursie Mister Universe (1953). Następnie dostał się do chórku marynarzy.

Kariera[edytuj | edytuj kod]

Sean Connery i Lana Turner na planie filmu Inne Miejsce (1957)

W połowie lat 50. zajął się aktorstwem. Mimo braku talentu tanecznego, zagrał m.in. małą rolę w musicalu South Pacific. W środowisku teatralnym spotkał wielu ludzi oczytanych, wykształconych. Chcąc dorównać nowo poznanym, zaczął dużo czytać. Przesiedział 18 miesięcy w bibliotece publicznej, czytając klasyków[potrzebny przypis]. Później zmienił imię na Sean.

W 1961 wygrał w castingu do roli Jamesa Bonda, pokonując między innymi Rogera Moore’a. W 1962 wyprodukowano pierwszy film z tej serii – Doktor No, który okazał się wielkim przebojem kinowym.

Kolejne produkcje o przygodach Bonda przyniosły więcej zysków od poprzednich, jednak po nakręceniu Żyje się tylko dwa razy ogłoszono, że Connery rezygnuje z roli agenta 007. Aktor nie chciał być utożsamiany tylko z jednym bohaterem. Przez kolejne 4 lata odpoczywał, między innymi grając w golfa, a także okazjonalnie pojawiając się w filmach. W 1971, zachęcony czekiem na ponad milion dolarów, zagrał w kolejnym filmie z serii o Bondzie – Diamenty są wieczne. Szybko okazało się, że obraz zarobił najwięcej z dotychczasowych produkcji. Zysk z filmu Connery przeznaczył na organizację założonego przez siebie Scottish International Educational Trust, które pomaga biednym, utalentowanym szkockim dzieciom. W 1983 jeszcze raz wystąpił w roli Bonda w filmie Nigdy nie mów nigdy, który nie jest zaliczany do kanonicznego cyklu.

Sean Connery na 60. ceremonii wręczenia Oscarów (1988)

W 2000 królowa Elżbieta II nadała mu tytuł szlacheckiKnight Bachelor[4].

Po ukończeniu 80 lat Connery przyznał, że nie zamierza już wystąpić w żadnym filmie[5].

Był brany pod uwagę jako Kincaide w filmie Skyfall (rolę zagrał Albert Finney), co potwierdził reżyser Sam Mendes[6].

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Sean Connery z Micheline Roquebrune na premierze Jak za dawnych, dobrych czasów (1980)

W 1962 po nakręceniu filmu Doktor No ożenił się z Diane Cilento. Ślub wzięli na Gibraltarze. Ich związek trwał do 1973. Para miała syna Jasona, który również został aktorem. Od 6 maja 1975 do śmierci żonaty z Micheline Roquebrune.

Sean Connery w kilcie podczas uroczystości Tartan Day w Waszyngtonie (2004)

Zmarł 31 października 2020 roku we śnie w swoim domu w Nassau, stolicy Bahamów, w wieku 90 lat z powodu niewydolności serca[7][8]. Aktor od dłuższego czasu walczył też z zapaleniem płuc[9].

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Sean Connery – Nagrody – Filmweb. [dostęp 2011-03-09].
  2. a b Sean Connery Biography (1930-) (ang.). [dostęp 2011-03-09].
  3. a b c Jacek Szczerba, Nazywam się Connery, Sean Connery, wyborcza.pl, 29 sierpnia 2010 [dostęp 2019-04-05] (pol.).
  4. Sir Sean’s pride at knighthood. [dostęp 2011-03-09].
  5. Sean Connery nie powróci do kin (pol.). tuba.pl. [dostęp 2010-08-26].
  6. Sam Mendes talks Sean Connery ‘Skyfall’ cameo | Cinemas Online NEWS. Cinemas-online.co.uk. [dostęp 2013-08-22].
  7. Sean Connery: James Bond actor dies aged 90. bbc.com. [dostęp 2020-10-31].
  8. Sean Connery nie żyje. Miał 90 lat. (pol.). Polsat News. [dostęp 2020-10-31]. [zarchiwizowane z tego adresu].
  9. https://film.interia.pl/wiadomosci/news-ujawniono-przyczyne-smierci-seana-connery-ego,nId,4886565

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Słodowski, Andrzej Roman, Gwiazdy światowego kina • Leksykon, Warszawa: Editions Spotkania, 1992, ISBN 83-85195-83-1, OCLC 749509683.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]