Sebastian I Aviz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sebastian I Aviz
Król Portugalii, Algarve i innych ziem za morzem w Afryce, Lord Gwinei
Sebastião de Portugal, c. 1571-1574 - Cristóvão de Morais.png
Król Portugalii
Okres panowania od 11 czerwca 1557
do 4 sierpnia 1578
Poprzednik Jan III Aviz
Następca Henryk I Kardynał
Dane biograficzne
Dynastia Aviz
Urodziny 20 stycznia 1554
Śmierć 4 sierpnia 1578
Ojciec Jan Manuel Aviz
Matka Joanna Austriacka
Odznaczenia
Krzyż Wielki Królewskiego Orderu Rycerzy Pana Naszego Jezusa Chrystusa Krzyż Wielki Orderu Wojskowego Avis (Portugalia) Wielka Kollana Wojskowego Orderu Świętego Jakuba od Miecza (Portugalia)
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons

Sebastian I, port. Sebastião (ur. 20 stycznia 1554 w Lizbonie, zm. 4 sierpnia 1578 w Alcácer-Quibir) – szesnasty król Portugalii (1557-1578). Pochodził z dynastii Aviz, był synem księcia Jana (ur. 3 czerwca 1537 – zm. 2 stycznia 1554) i Joanny Habsburg, wnukiem króla Jana III.

Wstąpił na tron w wieku zaledwie 14 lat – specjalnie dla niego został obniżony próg wieku.

Panowanie Sebastiana to spokój w Portugalii, nie przeprowadził żadnych reform. Nie interesowały go sprawy wewnętrzne kraju, chciał tylko walczyć z Maurami. W kraju powoli władzę zaczęli przejmować jezuici. Sebastian zaciągnął wielkie pożyczki, o fundusze prosił również kler. W 1570 zrezygnował z monopolu na handel indyjski, a kraj przestał się bogacić – bogacić zaczęły się jednostki.

W 1574 odbył pierwszą wyprawę do Afryki (Maroka), która trwała trzy miesiące i zakończyła się niepowodzeniem. W czerwcu 1578 podjął drugą próbę krucjaty i podboju Maroka. Dysponował licznym (ok. 17 tys.), ale niezdyscyplinowanym wojskiem. 14 sierpnia 1578 zginął w bitwie pod Alcácer-Quibir[1]. Była to najtragiczniejsza bitwa w dziejach Portugalii. Wojska Mulaja Abd al-Malika były dwukrotnie liczniejsze, więc Portugalczycy byli bez szans. Wojna pochłonęła połowę rocznych dochodów państwa.

Ciała Sebastiana nie odnaleziono, co zapoczątkowało sebastianizm – jeden z podstawowych mitów konstytuujących portugalską świadomość, według którego lud portugalski przez stulecia wierzył w powrót króla na białym koniu i wyzwolenie spod hiszpańskiego jarzma. Odtąd Sebastian został nazwany "O Encoberto" – król w ukryciu. Śmierć Sebastiana zakończyła dynastię Aviz i spowodowała utratę suwerenności na 60 lat.

Sebastian nie był żonaty i nie miał dzieci. Po jego śmierci chwilowo na tronie zasiadł Henryk, kardynał, który jednak zmarł bezdzietnie w 1580.

Przypisy

  1. Tadeusz Miłkowski, Paweł Machcewicz: Historia Hiszpanii. Wyd. I. Wrocław: Ossolineum, 1998, s. 144. ISBN 83-04-04403-X.